Baudouin de Courtenay – prekursor nie tylko strukturalizmu
DOI:
https://doi.org/10.12797/LV.15.2020.30.03Keywords:
Jan Baudouin de Courtenay, structural linguistics, sociolinguistics, psycholinguistics, ethnolinguistics, gender linguisticsAbstract
Baudouin de Courtenay: A Precursor of More than Structural Linguistics
The paper contrasts Jan Baudouin de Courtenay’s approach to language with Neogrammarian views on the one hand, and Ferdinand de Saussure’s approach on the other. Similarly to the Swiss linguist, de Courtenay understood language as a system, but his views on the langue–parole and synchrony– diachrony relationships were more complex. He can also be considered a precursor of sociolinguistics, psycholinguistics, ethnolinguistics, and even gender linguistics.
Downloads
References
Baudouin de Courtenay J.N., 1869, Einige Beobachtungen an Kindern, „Beiträge zur vergleichenden Sprachforschung”, t. 6, s. 215–222.
View in Google Scholar
Baudouin de Courtenay J.N., 1885–1886, Z patologii i embriologii języka, „Prace Filologiczne” I, z. 1, s. 14–58; z. 2–3, s. 318–344.
View in Google Scholar
Baudouin de Courtenay J.N., 1891, O ogólnych przyczynach zmian językowych, „Prace Filologiczne” III, s. 447–488.
View in Google Scholar
Baudouin de Courtenay J.N., 1899, O pewnym stałym kierunku zmian językowych w związku z antropologią, „Kosmos” z. 4–5, s. 155–173.
View in Google Scholar
Baudouin de Courtenay J.N., 1901, O smešannom charaktere vsech jazykov, „Žurnal Ministerstva Narodnogo Prosveščenija” nr 337, s. 12–24.
View in Google Scholar
Baudouin de Courtenay J.N., 1909, Ewolucjonizm a językoznawstwo, „Myśl Niepodległa” nr 89, s. 222–232.
View in Google Scholar
Baudouin de Courtenay J.N., 1974, Spostrzeżenia nad językiem dziecka, wybór i oprac. M. Chmura-Klekotowa, Wrocław.
View in Google Scholar
Baudouin de Courtenay J.N., 1984, O języku polskim. Wybór prac, red. J. Basara, M. Szymczak, Warszawa.Baudouin de Courtenay J.N., 2011a, Listy Jana Niecisława Baudouina de Courtenay do Kazimierza Nitscha (1905–1928), [w:] A. Czelakowska, M. Skarżyński (red.), Materiały do dziejów polskiego językoznawstwa. Listy Jana Niecisława Baudouina de Courtenay, Jana Łosia, Kazimierza Nitscha, Jana Michała Rozwadowskiego, Henryka Ułaszyna, „Biblioteka LingVariów”, t. 8, Kraków, s. 29–74.
View in Google Scholar
Baudouin de Courtenay J.N., 2011b, Listy Jana Niecisława Baudouina de Courtenay do Jana Michała Rozwadowskiego (1908–1919), [w:] A. Czelakowska, M. Skarżyński (red.), Materiały do dziejów polskiego językoznawstwa. Listy Jana Niecisława Baudouina de Courtenay, Jana Łosia, Kazimierza Nitscha, Jana Michała Rozwadowskiego, Henryka Ułaszyna, „Biblioteka LingVariów”, t. 8, Kraków, s. 75–99.
View in Google Scholar
Davies N., 1992, Boże igrzysko. Historia Polski, przeł. E. Tabakowska, t. 2: Od roku 1795, wyd. 2, Kraków.
View in Google Scholar
Doroszewski W., 1974, Jan Baudouin de Courtenay – językoznawca i myśliciel, [w:] J.N. Baudouin de Courtenay, Dzieła wybrane, t. 1, Warszawa, s. 9–97.
View in Google Scholar
Godel R., 1957, Les sources manuscrites du „Cours de linguistique générale” de F. de Saussure, Genève – Paris.
View in Google Scholar
Saussure F. de, 1916, Cours de linguistique générale. Publié par Charles Bally et Albert Sechehaye avec la collaboration de Albert Riedlinger, Lausanne – Paris.
View in Google Scholar
Saussure F. de, 1967–1974, Cours de linguistique générale, wyd. krytyczne, red. R. Engler, Wiesbaden.
View in Google Scholar
Saussure F. de, 2004, Szkice z językoznawstwa ogólnego, przeł., wstęp i red. M. Danielewiczowa, Warszawa.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 2007a, Nieznane listy Jana Baudouina de Courtenay do Kazimierza Nitscha z lat 1905–1928. Cz. I: 1905–1910, „LingVaria” nr 1 (3), s. 167–190.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 2007b, Nieznane listy Jana Baudouina de Courtenay do Kazimierza Nitscha z lat 1905–1928. Cz. II: 1911–1928, „LingVaria” nr 2 (4), s. 149–174.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 2008, Nieznane listy Jana Baudouina de Courtenay do Jana M. Rozwadowskiego, „LingVaria” nr 1 (5), s. 205–232.
View in Google Scholar
Skarżyński M. (oprac.), 2016, Materiały do dziejów polskiego językoznawstwa. II: Jan Baudouin de Courtenay. Teksty mniej znane, „Biblioteka LingVariów”, t. 21, Kraków.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 2019, Geneza i początki Studium Słowiańskiego UJ, „LingVaria” nr 1 (27), s. 11–33, https://doi.org/10.12797/LV.14.2019.27.01.
View in Google Scholar
Skarżyński M., Smoczyńska M. (red.), 2007, Listy Jana Baudouina de Courtenay do Henryka Ułaszyna z lat 1898–1929, „Biblioteka LingVariów”, t. 1, Kraków.
View in Google Scholar
Stankiewicz E., 1986, Baudouin de Courtenay a podstawy współczesnego językoznawstwa, Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdańsk – Łódź.
View in Google Scholar
Downloads
Published
Issue
Section
License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
