Uwagi o elizji spółgłosek wargowych we współczesnej polszczyźnie mediów
DOI:
https://doi.org/10.12797/LV.13.2017.25.05Keywords:
elision, consonant, labial, palatalized, intervocalic context, diphthongization, media language, correct articulationAbstract
Remarks on the Elision of Labial Consonants in Contemporary Polish Media
Intervocalic elision of labial consonants seems to be one of the most common types of distorting the pronunciation of contemporary Polish words in colloquial speech. This phenomenon was described by Biedrzycki (1978) as typical of everyday speech and unknown to media or in official situations. Now it has entered the world of electronic media on a large scale and has become something of a norm among television presenters as well as experts and actors. All of these speakers tend to employ articulatorily incorrect Polish in official situations. This paper includes a preliminary classification of contexts where the deletion of labials takes place, and as such it is a continuation of Jaskuła (2014). Moreover, an attempt has been made to determine the reasons for elision. Analyses of similar phenomena which can be found in the phonological literature concerning both Polish and other phonological systems have also been taken into account with a view to discovering whether or not there is an interplay between phonetics and phonology in this respect.
Downloads
References
Bethin C., 1992, Polish Syllables. The Role of Prosody in Phonology and Morphology, Columbus.
View in Google Scholar
Biedrzycki L., 1978, Fonologia angielskich i polskich rezonantów. Porównanie samogłosek oraz spółgłosek rezonantowych, Warszawa.
View in Google Scholar
Charette M., 1990, Licence to Govern, „Phonology” 7, nr 1, s. 233–253.
View in Google Scholar
Cyran E., 2010, Complexity Scales and Licensing in Phonology, Berlin – New York.
View in Google Scholar
Duda H., 2009, Czy wymowa [naṷka] tłumaczy się „nieregularnym rozwojem fonetycznym spowodowanym frekwencją”?, „Kwartalnik Językoznawczy” nr 1, s. 1–8.
View in Google Scholar
Dunaj B., 1981, Realizacja spółgłosek w pozycji interwokalicznej w języku polskim, „Zeszyty Naukowe UJ”, „Prace Językoznawcze” nr 70: Studia nad polszczyzną mówioną Krakowa 1, s. 45–56.
View in Google Scholar
Dunaj B., 1985, Grupy spółgłoskowe współczesnej polszczyzny mówionej (w języku mieszkańców Krakowa), Kraków.
View in Google Scholar
Dunaj B., 1989, Język mieszkańców Krakowa, cz. 1: Zagadnienia teoretyczne, fonetyka, fleksja, Warszawa.
View in Google Scholar
Dunaj B., 2015, Gramatyka współczesnego języka polskiego, cz. I: Fonetyka i fonologia, Tarnów.
View in Google Scholar
Gimson A.C., 1980, An Introduction to the Pronunciation of English, London.
View in Google Scholar
Gussmann E., 2007, The Phonology of Polish, Oxford.
View in Google Scholar
Harris J., 1994, English Sound Structure, Oxford.
View in Google Scholar
Jaskuła K., 2006, Ancient Sound Changes and Old Irish Phonology, Lublin.
View in Google Scholar
Jaskuła K., 2013, Decadence of Labials in Polish – Phonetics or Phonology? Referat wygłoszony na międzynarodowej konferencji fonologiczno-fonetycznej „Approaches to Phonology and Phonetics”, UMCS, Lublin, 21–23 czerwca 2013.
View in Google Scholar
Jaskuła K., 2014, Intervocalic Elision of Labials in Polish, [w:] E. Cyran, J. Szpyra-Kozłowska (red.), Crossing Phonetics-Phonology Lines, Newcastle upon Tyne, s. 63–74.
View in Google Scholar
Jaskuła K., 2015, Sounds of Silence in Modern Polish. Referat wygłoszony na międzynarodowej konferencji językoznawczej „Formal Description of Slavic Languages” 11, Universität Potsdam, Poczdam, 2–4 grudnia 2015.
View in Google Scholar
Jones D., 1917, An English Pronouncing Dictionary, London.
View in Google Scholar
Kaye J., Lowenstamm J., Vergnaud J.-R., 1990, Constituent Structure and Government in Phonology, „Phonology” 7, nr 1, s. 193–231, [on-line:] https://doi.org/10.1017/S0952675700001184.
View in Google Scholar
Ladefoged P., Maddieson I., 1996, The Sounds of the World’s Languages, Cambridge.
View in Google Scholar
Mańczak W., 1977, Słowiańska fonetyka historyczna a frekwencja, Kraków.
View in Google Scholar
Mańczak W., 2006, Nieregularny rozwój fonetyczny spowodowany frekwencją, „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego” LXII, s. 173–177.
View in Google Scholar
Mańczak W., 2010, W sprawie wymowy nauka [naṷka], „Kwartalnik Językoznawczy” nr 1, s. 71–76.
View in Google Scholar
Oczkoś M., 2007, Sztuka poprawnej wymowy, czyli o bełkotaniu i faflunieniu, Warszawa.
View in Google Scholar
Ostaszewska D., Tambor J., 2000, Fonetyka i fonologia współczesnego języka polskiego, Warszawa.
View in Google Scholar
Rubach J., 1997, Extrasyllabic Consonants in Polish: Derivational Optimality Theory, [w:] I. Roca (red.), Derivations and Constraints in Phonology, Oxford, s. 551–581.
View in Google Scholar
SEBor: W. Boryś, Słownik etymologiczny języka polskiego, Kraków 2005.
View in Google Scholar
Smoleń S., 2008, Wymowa lektorów i spikerów stacji RMF FM, [w:] Z. Cygal-Krupa (red.), Współczesna polszczyzna. Stan, perspektywy, zagrożenia, Kraków – Tarnów, s. 197–205.
View in Google Scholar
Sołtys-Chmielowicz A., 1997, Klasyfikacje wad wymowy (dyslalii), „Audiofonologia” X, s. 111–116.
View in Google Scholar
Szpyra-Kozłowska J., 2002, Wprowadzenie do współczesnej fonologii, Lublin.
View in Google Scholar
Szpyra-Kozłowska J., 2012, How the Syllable Has Revolutionized Modern Phonology, [w:] K. Jaskuła, W. Malec (red.), Linguistic Meetings across Borders, Zamość, s. 197–211.
View in Google Scholar
Tambor J., 2010, Nauczanie wymowy polskiej. Trudności różnych grup cudzoziemców, [w:] A. Achtelik, M. Kita, J. Tambor (red.), Sztuka i rzemiosło. Nauczyć Polski i polskiego, t. 2, Katowice, s. 30–51.
View in Google Scholar
Urbańczyk S., 1979, Tematy imienne zakończone na samogłoskę w języku polskim, „Slavica Lundensia” 7, s. 51–57.
View in Google Scholar
Zajda A., 1977, Problemy wymowy polskiej w ujęciu Słownika, [w:] M. Karaś, M. Madejowa (red.), Słownik wymowy polskiej PWN, Warszawa – Kraków, s. XXXVI–XXXIX.
View in Google Scholar
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2018 Krzysztof Jaskuła
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
