Myśliwski i Wittgenstein. Dwa traktaty o granicach języka
DOI:
https://doi.org/10.12797/LV.17.2022.34.02Keywords:
philosophy of language, the attitude of thoughts to the world, the limits of language, the category of expressiveness in languageAbstract
MYŚLIWSKI AND WITTGENSTEIN: TWO TREATISES ON THE LIMITS OF LANGUAGE
Limit is the key notion in Ludwig Wittgenstein’s Tractatus Logico-Philosophicus, and it was expressed in the aphorism that is probably the best-known quotation from the treatise: „The limits of my language mean the limits of my world” (5.6). The subject of the article is comparative analysis of this notion in the presentation of the Austrian philosopher L. Wittgenstein, and of the Polish novelist, Wiesław Myśliwski. Wittgenstein believes that language only refers to the real world, and what is beyond it (e.g. religion, God or ethics) is inexpressible. For Myśliwski everything is expressible in language (he himself says nothing about it). It is because literature is a limitless creator of language and the world.
Downloads
References
Biłos P., 2017, Powieściowe światy Wiesława Myśliwskiego, Kraków.
View in Google Scholar
Bremer J., 2021, Ludwig Wittgenstein a religia, „Teologia Polityczna” nr 17, [on-line:] https://teologiapolityczna.pl/jozef-bremer-ludwig-wittgenstein-a-religia (dostęp: 30 III 2022).
View in Google Scholar
Čumba L., 2019, Wittgenstein: wiadomo, że… Traktat logiczno-filozoficzny, Warszawa.
View in Google Scholar
Grzegorczykowa R., 2010, Językoznawca w świecie literatury, [w:] J. Chojak, T. Korpysz, K. Waszakowa (red.), Człowiek, słowo, świat, Warszawa, s. 95–102.
View in Google Scholar
Kaniewska B., 1995, Wiesław Myśliwski, Poznań.
View in Google Scholar
Maciejczak M., 2021, Sposób użycia wyrażeń językowych – sposób życia, „Teologia Polityczna” nr 17, [on-line:] https://teologiapolityczna.pl/marek-maciejczak-sposob-uzycia-wyrazen-jezykowych-sposob-zycia (dostęp: 30 III 2022).
View in Google Scholar
Myśliwski W., 2007a, „Granice mego języka oznaczają granice mego świata”, [w:] J. Pacławski (red.), O twórczości Wiesława Myśliwskiego (w siedemdziesiątą piątą rocznicę urodzin pisarza), t. 2, Kielce, s. 99–204.
View in Google Scholar
Myśliwski W., 2007b, Widnokrąg, Kraków.
View in Google Scholar
Myśliwski W., 2008, Kamień na kamieniu, Kraków.
View in Google Scholar
Myśliwski W., 2010, Traktat o łuskaniu fasoli, wyd. 2, Kraków.
View in Google Scholar
Myśliwski W., 2013a, Ostatnie rozdanie, Kraków.
View in Google Scholar
Myśliwski W., 2013b, Wykład inauguracyjny, [on-line:] https://instytutksiazki.pl/aktualnosci,2,wyklad-inauguracyjny,1626.html (dostęp: 20 I 2022).
View in Google Scholar
Myśliwski W., 2020a, Język potrzebuje snów, „Znak” nr 785, s. 6–15.
View in Google Scholar
Myśliwski W., 2020b, Przemówienie wygłoszone 10 marca 2009 roku na Uniwersytecie Opolskim z okazji otrzymania tytułu doctora honoris causa, [w:] Autorzy zebrani, Nadzieja, Warszawa, s. 44–50.
View in Google Scholar
Pears D., 1999, Wittgenstein, Warszawa.
View in Google Scholar
Pindór E., 1989, Proza Wiesława Myśliwskiego, Katowice.
View in Google Scholar
Sulima R., 1985, Folklor i literatura. Szkice o kulturze i literaturze współczesnej, wyd. 2 uzup. i popr., Warszawa.
View in Google Scholar
Sulima R., 2017, Życie podług słowa. O metodzie prozy Wiesława Myśliwskiego, „Akcent” nr 2 (148), s. 34–46.
View in Google Scholar
Śliwa J., 2016, Uśmiech Zofii. Wittgenstein w tarnowskiej księgarni, [on-line:] https://wszystko conajwazniejsze.pl/jan-sliwa-usmiech-zofii-wittgenstein-w-tarnowskiej-ksiegarni/ (dostęp: 8 XI 2021).
View in Google Scholar
Tatarkiewicz W., 1988, Historia filozofii, t. III: Filozofia XIX wieku i współczesna, wyd. 8, Warszawa.
View in Google Scholar
Wiegandt E., 2007, Powieściowe traktaty Wiesława Myśliwskiego, [w:] J. Pacławski (red.), O twórczości Wiesława Myśliwskiego (w siedemdziesiątą piątą rocznicę urodzin pisarza), t. 2, Kielce, s. 57–74.
View in Google Scholar
Wittgenstein L., 1999, Dzienniki 1914–1916, Warszawa.
View in Google Scholar
Wittgenstein L., 2012a, Dociekania filozoficzne, wyd. 3, Warszawa.
View in Google Scholar
Wittgenstein L., 2012b, Tractatus logico-philosophicus, wyd. 5, Warszawa. DOI: https://doi.org/10.4324/9781315884950
View in Google Scholar
Wolniewicz B., 2012, O Traktacie, [w:] L. Wittgenstein, Tractatus logico-philosophicus, Warszawa, s. VII–XLII.
View in Google Scholar
Ziobrowski J., 1999, Uwagi Wittgensteina o woli, [w:] L. Wittgenstein, Dzienniki 1914–1916, Warszawa, s. 161–177.
View in Google Scholar
Downloads
Published
Issue
Section
License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
