Polisemia systematyczna i współpredykacja
DOI:
https://doi.org/10.12797/LV.17.2022.34.03Słowa kluczowe:
polisemia regularna, polisemia systematyczna, współpredykacja, polisemia inherentna, polisemia logiczna, dot-types, fasety leksykalneAbstrakt
SYSTEMATIC POLYSEMY AND CO-PREDICATION
The author of the article discusses the polysemy of nouns, distinguishing polysemy motivated by metonymy (called here derivative polysemy), and so-called logical polysemy in which the meanings are so strictly related to each other that one has to perceive them as a part of a complex meaning or a global notional unit. The author discusses the concepts of J. Pustejovsky and A. Cruse, focusing on the polysemy of units meaning institutions. In order to analyse them, the author of the article uses the co-predication test aiming at checking language ambiguity. In the conclusion, she attempts to explain the fortuitousness of the co-predication test in the indicated group of units, changed as compared to the discussed theoretical approaches. Various readings of the words in question are treated as aspects of the general notional structure of one lexical unit (quasi-polysemic aspects) that are more or less linguistically fixed and depend of one’s knowledge of the world which enables combined conceptualization of all the aspects.
Pobrania
Bibliografia
Apresân Û.D., 1971, O regulârnoj mnogoznačnosti, „Izvestiâ AN SSSR. Otdelenie literatury i âzyka” XXX, wyd. 6, s. 509–523.
View in Google Scholar
Apresjan J.D., 1974, Regular Polysemy, „Linguistics” 14, s. 5–32. DOI: https://doi.org/10.1515/ling.1974.12.142.5
View in Google Scholar
Apresjan Ju.D., 1980/2000, Semantyka leksykalna. Synonimiczne środki języka, Wrocław – Warszawa – Kraków [wyd. oryginalne: Û.D. Apresân, Leksičeskaâ semantika. Sinonimičeskie sredstva âzyka, Moskva 1974].
View in Google Scholar
Arapinis A., 2013, Referring to Institutional Entities: Semantic and Ontological Perspectives, „Applied Ontology” 8 (1), s. 31–57, https://doi.org/10.3233/AO-130122. DOI: https://doi.org/10.3233/AO-130122
View in Google Scholar
Asher N., Pustejovsky J., 2006, A Type Composition Logic for Generative Lexicon, „Journal of Cognitive Science” 6 (1), s. 1–38.
View in Google Scholar
Banyś W., 1995, Kognitywna leksykografia komputacyjna: Teoria Słownika Generatywnego Pustejowsky’ego i Boguraev’a, „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego” LI, s. 49–66.
View in Google Scholar
Bierwiaczonek B., 2013, Metonymy in Language, Thought and Brain, Sheffield – Bristol.
View in Google Scholar
Copestake A., Briscoe T., 1995, Semi-Productive Polysemy and Sense Extension, [w:] J. Pustejovsky, B. Boguraev (red.), Lexical Semantics. The Problem of Polysemy, Oxford, s. 15–67. DOI: https://doi.org/10.1093/jos/12.1.15
View in Google Scholar
Cruse D.A., 1986, Lexical Semantics, Cambridge.
View in Google Scholar
Cruse D.A., 1995, Polysemy and Related Phenomena from a Cognitive Linguistic Viewpoint, [w:] P. Saint-Dizier, E. Viegas (red.), Computational Lexical Semantics, Cambridge, s. 33–49, https://doi.org/10.1017/CBO9780511527227.004. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511527227.004
View in Google Scholar
Cruse A., 1996, La signification des noms propres de pays en anglais, [w:] S. Rémi-Giraud, P. Rétat (red.), Les Mots de la Nation, Lyon, s. 93–102, [on-line:] https://books.openedition.org/pul/1838. DOI: https://doi.org/10.4000/books.pul.1838
View in Google Scholar
Cruse D.A., 2000, Meaning in Language. An Introduction to Semantics and Pragmatics, Oxford.
View in Google Scholar
Cruse D.A., 2004, Lexical Facets and Metonymy, „Ilha do Desterro. A Journal of English Language, Literatures in English and Cultural Studies” 47, s. 73–96.
View in Google Scholar
Czelakowska A., 2012, Marginalia do opisu leksykograficznego polisemii regularnej, [w:] E. Kislova, K. Knapik-Gawin, E. Kubicka, K. Szafraniec, M. Tomancova, S. Ulrich (red.), Beiträge der Europäischen Slavistischen Linguistik (POLYSLAV), t. 15, München – Berlin – Washington, s. 55–62.
View in Google Scholar
Czelakowska A., 2014, Polisemia regularna – między semantyką a kontekstem, „LingVaria” nr 1 (17), s. 45–58, https://doi.org/10.12797/LV.09.2014.17.03. DOI: https://doi.org/10.12797/LV.09.2014.17.03
View in Google Scholar
Czelakowska A., 2019, Nazwy czynności i nazwy rezultatów czynności w derywacji semantycznej, „LingVaria” nr 2 (28), s. 73–92, https://doi.org/10.12797/LV.14.2019.28.05. DOI: https://doi.org/10.12797/LV.14.2019.28.05
View in Google Scholar
Dölling J., 2020, Systematic Polysemy, [w:] D. Gutzmann, L. Matthewson, C. Meier, H. Rullmann, T.E. Zimmermann (red.), The Wiley Blackwell Companion to Semantics, Wiley, s. 1–27. DOI: https://doi.org/10.1002/9781118788516.sem099
View in Google Scholar
Falkum I.L., Vicente A., 2015, Polysemy: Current Perspectives and Approaches, „Lingua” 157, s. 1–16, https://doi.org/10.1016/j.lingua.2015.02.002. DOI: https://doi.org/10.1016/j.lingua.2015.02.002
View in Google Scholar
Fedorowicz A., 2007, Regularna polisemia rzeczownika w słownikach, [w:] R. Przybylska, P. Żmigrodzki (red.), Nowe studia leksykograficzne, Kraków, s. 47–68.
View in Google Scholar
Grzegorczykowa R., 1986, Warianty tekstowe znaczeń leksykalnych wyrazów, „Prace Filologiczne” XXXIII, s. 113−120.
View in Google Scholar
Grzegorczykowa R., 1990/2010, Wprowadzenie do semantyki językoznawczej, wyd. 4 rozsz., Warszawa.
View in Google Scholar
ISJP: M. Bańko (red.), Inny słownik języka polskiego, t. 1–2, Warszawa 2000.
View in Google Scholar
Ježek E., Melloni Ch., 2011, Nominals, Polysemy and Co-predication, „Journal of Cognitive Science” 12 (1), s. 1–31, https://doi.org/10.17791/jcs.2011.12.1.1. DOI: https://doi.org/10.17791/jcs.2011.12.1.1
View in Google Scholar
Kleiber G., 1999, Problèmes de sémantique. La polysémie en questions, Villeneuve d’Ascq. DOI: https://doi.org/10.4000/books.septentrion.116693
View in Google Scholar
Kleszczowa K., 1998, Staropolskie kategorie słowotwórcze i ich perspektywiczna ewolucja. Rzeczowniki, Katowice.
View in Google Scholar
Kleszczowa K., 2012, Metafora SZUFLADY a problem redundancji leksykalnej. Rzecz o nazywaniu zbiorów ludzi (2002), [w:] eadem, Tajemnice dynamiki języka. Księga jubileuszowa, Katowice, s. 123–130.
View in Google Scholar
Lakoff G., Johnson M., 1988, Metafory w naszym życiu, Warszawa.
View in Google Scholar
Narodowy Korpus Języka Polskiego, praca zbiorowa, red. A. Przepiórkowski, M. Bańko, R.L. Górski, B. Lewandowska-Tomaszczyk, Warszawa 2012.
View in Google Scholar
NKJP: Narodowy Korpus Języka Polskiego, [on-line:] www.nkjp.pl.
View in Google Scholar
Nunberg G., 1978, The Pragmatics of Reference, Bloomington.
View in Google Scholar
Nunberg G., 1995, Transfers of Meaning, „Journal of Semantics” 12, nr 2, s. 109–132. DOI: https://doi.org/10.1093/jos/12.2.109
View in Google Scholar
Ortega-Andrés M., Vicente A., 2019, Polysemy and Co-predication, „Glossa: a journal of general linguistics” 4 (1), s. 1–23, https://doi.org/10.5334/gjgl.564. DOI: https://doi.org/10.5334/gjgl.564
View in Google Scholar
Padučeva E.V., 2004, Dinamičeskie modeli v semantike leksiki, Moskva.
View in Google Scholar
Peirsman Y., Geeraerts D., 2006, Metonymy as a Prototypical Category, „Cognitive Linguistics” 17 (3), s. 269–316. DOI: https://doi.org/10.1515/COG.2006.007
View in Google Scholar
Pustejovsky J., 1991, The Generative Lexicon, „Computational Linguistics” 17, nr 4, s. 409–441.
View in Google Scholar
Pustejovsky J., 1995, The Generative Lexicon, Cambridge.
View in Google Scholar
Pustejovsky J., 1998, The Semantics of Lexical Underspecification, „Folia Linguistica” 32, nr 3–4, s. 323–347. DOI: https://doi.org/10.1515/flin.1998.32.3-4.323
View in Google Scholar
Pustejovsky J., 2005, A Survey of Dot Objects, mszps, [on- line:] https://citeseerx.ist.psu.edu/viewdoc/download?doi=10.1.1.208.7525&rep=rep1&type=pdf.
View in Google Scholar
SWJP: B. Dunaj (red.), Słownik współczesnego języka polskiego, Warszawa 1996.
View in Google Scholar
Tokarski R., 1981, Derywacja semantyczna jako jedno ze źródeł polisemii wyrazowej, [w:] J. Bartmiński (red.), Pojęcie derywacji w lingwistyce, Lublin, s. 91–105.
View in Google Scholar
Tokarski R., 1987, Znaczenie słowa i jego modyfikacje w tekście, Lublin.
View in Google Scholar
USJP: S. Dubisz (red.), Uniwersalny słownik języka polskiego, Warszawa 2004 (CD-ROM).
View in Google Scholar
Wajszczuk J., 1997, System znaczeń w obszarze spójników polskich. Wprowadzenie do opisu, Warszawa.
View in Google Scholar
Waszakowa K., 2017, Kognitywno-komunikacyjne aspekty słowotwórstwa. Wybrane zagadnienia opisu derywacji w języku polskim, Warszawa.
View in Google Scholar
Wielki słownik języka polskiego PAN. Geneza, koncepcja, zasady opracowania, praca zbiorowa, red. P. Żmigrodzki, M. Bańko, B. Batko-Tokarz, J. Bobrowski, A. Czelakowska, M. Grochowski, R. Przybylska, J. Waniakowa, K. Węgrzynek, Kraków 2018.
View in Google Scholar
WSJP PAN: P. Żmigrodzki (red.), Wielki słownik języka polskiego PAN, [on-line:] www.wsjp.pl.
View in Google Scholar
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
