Czy opis synchroniczny systemu słowotwórczego polszczyzny jest kompletny?
DOI:
https://doi.org/10.12797/LV.15.2020.30.06Keywords:
morphophonological alternation, derivation by alternation, conversion, prefixation, derivation by exchange of prefixes, clipping, synchronic word formation, word-formation techniquesAbstract
Is the Synchronic Description of the Word-Formation System in Polish Complete?
The paper describes sixty years of the development of studies on synchronic word formation in Poland. The period is divided into two stages: 1959–1999, and 1999–2019. The first part recalls the comprehensive, profound characterization of the forty-year period from 1959 to 1999, given by Mirosław Skarżyński in Powstanie i rozwój polskiego słowotwórstwa opisowego. The second part is devoted to the twenty years from 1999 to 2019, and presents the most important changes that occurred in this period in the description of our (sub)discipline of linguistics. It highlights M. Skarżyński’s influence on the direction and essence of those changes, as the personality who inspired and penned groundbreaking works in the field, especially as the editor and collaborator on the third volume of SGS. Not all of the findings presented in this dictionary are sufficiently known in the scientific millieu, primarily due to the dispersion of works that continue previous research. Only after a synthesis of the newest accomplishments is prepared, will it be possible to give a positive answer to the question in the title.
Downloads
References
Burkacka I., 2012, Kombinatoryka sufiksalna w polskiej derywacji odrzeczownikowej, Warszawa.
View in Google Scholar
Dokulil M., 1962, Tvořeni slov v češtině, cz. 1: Teorie odvozováni slov, Praha.
View in Google Scholar
Fijałkowska W., 2019, La dérivation par échange de préfixes au sein du système dérivationnel polonais et français, Warszawa.
View in Google Scholar
Grzegorczykowa R., 1972, Zarys słowotwórstwa polskiego, cz. I: Słowotwórstwo opisowe, Warszawa.
View in Google Scholar
Grzegorczykowa R., Puzynina J., 1979, Słowotwórstwo współczesnego języka polskiego. Rzeczowniki sufiksalne rodzime, Warszawa.
View in Google Scholar
Grzegorczykowa R., Puzynina J., 1984, Problemy ogólne słowotwórstwa, [w:] R. Grzegorczykowa, R. Laskowski., H. Wróbel (red.), Gramatyka współczesnego języka polskiego. Morfologia, Warszawa, s. 307–332.
View in Google Scholar
GWJP I–II: R. Grzegorczykowa, R. Laskowski, H. Wróbel (red.), Gramatyka współczesnego języka polskiego. Morfologia, t. I–II, wyd. 2 zm., Warszawa 1998.
View in Google Scholar
Honowska M., 1967, Zarys klasyfikacji polskich derywatów, Wrocław.
View in Google Scholar
Jadacka H., 1987a, O przydatności opisu gniazdowego w badaniach nad polisemią i homonimią, „Poradnik Językowy” nr 1, s. 11–40.
View in Google Scholar
Jadacka H., 1987b, Zagadnienie motywacji słowotwórczej w opisie gniazdowym, „Poradnik Językowy” nr 8, s. 576–585.
View in Google Scholar
Jadacka H., 1988, Zeszyt próbny „Słownika gniazd słowotwórczych współczesnego języka polskiego”, red. J. Puzynina, Warszawa.
View in Google Scholar
Jadacka H., 1995, Rzeczownik polski jako baza derywacyjna. Opis gniazdowy, Warszawa.
View in Google Scholar
Jadacka H., 2001, System słowotwórczy polszczyzny (1945–2000), Warszawa.
View in Google Scholar
Jadacka H., 2005, Kultura języka polskiego. Fleksja, słowotwórstwo, składnia, Warszawa.
View in Google Scholar
Jadacka H., 2009, Nieporozumienia wokół nazw żeńskich, [w:] M. Skarżyński, M. Szpiczakowska (red.), W kręgu języka. Materiały konferencji „Słowotwórstwo – słownictwo – polszczyzna kresowa” poświęconej pamięci Profesor Zofii Kurzowej. Kraków 16–17 maja 2008 r., „Biblioteka LingVariów”, t. 2, Kraków, s. 277–284.
View in Google Scholar
Jadacka H., 2012, Status słowotwórczy tzw. alternacji ilościowych, [w:] H. Burkhardt, R. Hammel, M. Łaziński (red.), Sprache im Kulturkontext. Festschrift für Alicja Nagórko, Frankfurt am Main, s. 135–143.
View in Google Scholar
Jadacka H., 2017, Ewolucja zakresu pojęciowego niesufiksalnych technik słowotwórczych, „LingVaria” nr 1 (23), s. 89–98, https://doi.org/10.12797/LV.12.2017.23.06.
View in Google Scholar
Jadacka H., Nagórko A., 1985, O „Słowniku gniazd słowotwórczych współczesnej polszczyzny”, „Poradnik Językowy” nr 9/10, s. 555–580.
View in Google Scholar
Kallas K., 2010, Słowotwórstwo polskich hipokorystyków imiennych, [w:] I. Burkacka, R. Pawelec, D. Zdunkiewicz-Jedynak (red.), Słowa – kładki, na których spotykają się ludzie różnych światów, Warszawa, s. 159–176.
View in Google Scholar
Kaproń-Charzyńska I., 2005, Derywacja ujemna we współczesnym języku polskim. Rzeczowniki i przymiotniki, Toruń.
View in Google Scholar
Kaproń-Charzyńska I., 2008, Czasowniki z formantami ujemnymi, „LingVaria” 1 (5), s. 49–60.
View in Google Scholar
Kreja B., 1963, Pojęcie derywacji wymiennej, „Z polskich studiów slawistycznych”, seria 2: „Językoznawstwo”, Warszawa, s. 133–140.
View in Google Scholar
Kreja B., 1974, Słowotwórcza rola fleksji we współczesnym języku polskim, „Studia Śląskie. Seria Nowa” t. 26, s. 193–205.
View in Google Scholar
Kreja B., 1975, Kategorie fleksyjne w funkcji formantu słowotwórczego we współczesnym języku polskim, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Gdańskiego. Prace Językoznawcze” nr 3, s. 49–55.
View in Google Scholar
Kurzowa Z., 1974, Derywacja fleksyjna w języku polskim oraz próba wyjaśnienia jej genezy, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace Językoznawcze” nr 42, Kraków, s. 94–103.
View in Google Scholar
Laskowski R., 1978, Alternacje morfonologiczne, [w:] S. Urbańczyk (red.), Encyklopedia wiedzy o języku polskim, Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdańsk, s. 16–17.
View in Google Scholar
Laskowski R., Wróbel H., 1964, Użycie paradygmatu w funkcji formantu słowotwórczego we współczesnej polszczyźnie, „Język Polski” XLIV, s. 214–220.
View in Google Scholar
Nagórko A., 1998, Zarys gramatyki polskiej (ze słowotwórstwem), wyd. 3 rozsz., Warszawa.
View in Google Scholar
Nagórko A., 2010, Podręczna gramatyka języka polskiego, Warszawa.
View in Google Scholar
SGS: Słownik gniazd słowotwórczych współczesnego języka ogólnopolskiego, t. I: Gniazda odprzymiotnikowe, T. Vogelgesang, Kraków 2001, t. II: Gniazda odrzeczownikowe, H. Jadacka (red.) oraz M. Bondkowska, I. Burkacka, E. Grabska-Moyle, T. Karpowicz, Kraków 2001, t. III: Gniazda odczasownikowe, M. Skarżyński (red.) oraz M. Berend, M. Bondkowska, I. Burkacka, H. Jadacka, M. Olejniczak, T. Vogelgesang, cz. 1–2, Kraków 2004, t. IV: Gniazda motywowane przez liczebniki, przysłówki, zaimki, przyimki, modulanty, onomatopeje, wykrzykniki, M. Skarżyński, Kraków 2004.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 1981a, O nowym typie słowników jednojęzycznych, „Przegląd Humanistyczny” 7–9, s. 221–226.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 1981b, Tworzenie wyrazów w języku polskim (Zeszyt próbny słownika słowotwórczego języka polskiego, litery A–D), Kielce.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 1982, Słownik gniazdowy jako metoda opisu słowotwórczego, [w:] J. Tokarski (red.), Język – teoria – dydaktyka. Materiały V Konferencji Młodych Językoznawców-Dydaktyków, Nowa Wieś Szlachecka, 16–17 maja 1980 r., Kielce, s. 115–123.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 1985, Próba zastosowania metody analizy gniazdowej do badań systemu słowotwórczego współczesnej polszczyzny, rozprawa doktorska, mszps.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 1986a, Próba określenia możliwości słowotwórczych rzeczownika, [w:] M. Preyzner (red.), Język – teoria – dydaktyka. Materiały VII Konferencji Młodych Językoznawców-Dydaktyków, Trzemeśnia, 2–4 VI 1982 r., Kielce, s. 41–65.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 1986b, Słowotwórcze gniazda odliczebnikowe, „Polonica” XII, s. 157–172.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 1989, Mały słownik słowotwórczy języka polskiego dla cudzoziemców, Kraków.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 1999a, Powstanie i rozwój polskiego słowotwórstwa opisowego, Kraków.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 1999b, Stan obecny i perspektywy słowotwórstwa synchronicznego, [w:] M. Brzezina, H. Kurek (red.), Collectanea linguistica in honorem Casimiri Polański, Kraków, s. 199–208.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 2000, Słownik przypomnień gramatycznych, Kraków.
View in Google Scholar
Skarżyński M., 2003, Słowotwórcze gniazda odczasownikowe (charakterystyka wstępna), [w:] idem (red.), Słowotwórstwo gniazdowe. Historia, metoda, zastosowania, Kraków, s. 137–155.
View in Google Scholar
Stankiewicz J., 2006, Wymiana prefiksów w derywacji odczasownikowej (na materiale gniazdowym), „Poradnik Językowy” nr 10, s. 119–126.
View in Google Scholar
Vogelgesang T., 1984, Budowa gniazd słowotwórczych przymiotników we współczesnym języku polskim, „Poradnik Językowy” nr 4, s. 230–240.
View in Google Scholar
Waszakowa K., 1991, Derywacja sufiksalna, paradygmatyczna czy ujemna „Polonica” XVI, s. 101–110.
View in Google Scholar
Waszakowa K., 1993, Słowotwórstwo współczesnego języka polskiego. Rzeczowniki z formantami paradygmatycznymi, Warszawa.
View in Google Scholar
Waszakowa K., 1994, Słowotwórstwo współczesnego języka polskiego. Rzeczowniki sufiksalne obce, Warszawa.
View in Google Scholar
Wierzchowski J., 1959, Uwagi słowotwórczo-leksykologiczne, „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego” XVIII, s. 223–229.
View in Google Scholar
Wiśnicki M., 2010, Derywacja prefiksalna wymienna w czasownikach polskich (na materiale gniazdowym), rozprawa doktorska, mszps.
View in Google Scholar
Downloads
Published
Issue
Section
License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
