Petersburg jako przestrzeń osobistego doświadczenia we wczesnej prozie Ariny Obuch
DOI:
https://doi.org/10.12797/Politeja.22.2025.99.16Słowa kluczowe:
literatura rosyjska, rosyjska literatura współczesna, proza petersburska, tekst petersburski, Arina ObuchAbstrakt
SAINT PETERSBURG AS A SPACE OF PERSONAL EXPERIENCE IN ARINA OBUKH’S EARLY PROSE
This article explores the early prose of Arina Obukh, a representative of the youngest generation of Petersburg writers, through the lens of cultural memory, urban semiotics, and autobiographical narrative. Central to the analysis is the concept of “the city as personal experience,” which emerges as a distinct interpretive category expanding traditional notions of the “Petersburg Text” in Russian literature. Her prose does not merely depict the city but actively shapes its literary representation and cultural identity, blending subjective perception with broader historical and artistic contexts. Departing from the traditionally sombre tone of Petersburg urban prose, Obukh offers a subtle, reflective, and often ironic portrayal of the city, where it functions as both a setting and an active agent in identity formation and memory construction. The autobiographical dimension – rooted in the author’s personal history, artistic education, and family legacy – plays a pivotal role in shaping her literary vision. By intertwining literary, spatial, and visual elements, Obukh constructs a unique narrative that transforms everyday urban experiences into culturally meaningful texts. Her prose stands at the intersection of individual memory and collective heritage, making a significant contribution to the evolving discourse on contemporary Russian urban literature.
Pobrania
Bibliografia
315. Rasskazy pisatielej Sankt-Pietierburga, red. S. Kuleszowa, K. Groznaja, Sankt-Pietierburg 2018.
View in Google Scholar
Ackroyd P., London: The Biography, London 2000, EPUB edition.
View in Google Scholar
Arina Obuch, [online] https://biblio.tv/literature/proza/arina-obukh/.
View in Google Scholar
Awdiejew A., Habrajska G., Wprowadzenie do gramatyki komunikacyjnej, t. 2, Łask 2006.
View in Google Scholar
Bachtin M., Estetyka twórczości słownej, przeł. D. Ulicka, oprac. przekładu i wstęp E. Czaplejewicz, Warszawa 1986.
View in Google Scholar
Bachtin M., Formy czasu i czasoprzestrzeni w powieści, [w:] M. Bachtin, Problemy literatury i estetyki, przeł. W. Cesluk-Grajewski, Warszawa 1982.
View in Google Scholar
Bal M., Narratologia. Wprowadzenie do teorii narracji, przekład – zespół tłumaczy ze specjalności przekładowej Instytutu Filologii Polskiej UAM w Poznaniu, Kraków 2012.
View in Google Scholar
Basowa I., Wozwraszczenije, [w:] W Pitierie Żyt’. Ot Dworcowoj do Sadowoj, ot Gangutskoj do Szpalernoj. Licznyje istorii, red. N. Sokołowskaja, Je. Szubina, Moskwa 2017.
View in Google Scholar
Benjamin W., Baudelaire albo ulice Paryża, przeł. H. Orłowski, [w:] W. Benjamin, Twórca jako wytwórca, wyboru dokonał H. Orłowski, wstęp J. Kmita, przekł. z niemieckiego H. Orłowski, J. Sikorski, Poznań 1975.
View in Google Scholar
Bolszaja Toponimiczeskaja Encykłopiedija Sankt-Pietierburga, red. A.G. Władimirowicz, Sankt-Pietierburg 2013.
View in Google Scholar
Brążkiewicz B., Petersburg – miasto jako bohater literacki, „Kultura Słowian. Rocznik Komisji Kultury Słowian PAU” 2018, nr 14. DOI: https://doi.org/10.4467/25439561KSR.18.015.9373
View in Google Scholar
Copleston F.C., Filozofie i kultury, przeł. T.A. Malanowski, Warszawa 1986.
View in Google Scholar
Czermińska M., Autobiografia i powieść, czyli pisarz i jego postacie, Gdańsk 1987.
View in Google Scholar
Czermińska M., Miejsca autobiograficzne. Propozycja w ramach geopoetyki, „Teksty Drugie” 2015, nr 5. DOI: https://doi.org/10.18318/td.2016.5.8
View in Google Scholar
Dmitrijew W.K., Architiektory Sankt-Pietierburga, Sankt-Pietierburg 2007.
View in Google Scholar
Dmitrijew W.K., Skulptory Sankt-Pietierburga, Sankt-Pietierburg 2009.
View in Google Scholar
Duda B., Miasto w świecie dyskursów, Katowice 2018.
View in Google Scholar
Dziuban Z., Doświadczenie, [w:] Kulturowe studia miejskie. Wprowadzenie, red. E. Rewers, Warszawa 2014.
View in Google Scholar
Elzenberg H., Pochwała żerowania, [w:] H. Elzenberg, Z filozofii kultury, wybór, opracowanie i wprowadzenie M. Woroniecki, Kraków 1991.
View in Google Scholar
Erll A., Kultura pamięci. Wprowadzenie, przekł. A. Teperek, posłowie i red. nauk. M. Saryusz-Wolska, Warszawa 2020.
View in Google Scholar
Huyssen A., Present Pasts: Urban Palimpsests and the Politics of Memory, Stanford 2003. DOI: https://doi.org/10.1515/9781503620308
View in Google Scholar
Kielak D., Modernistyczny Palimpsest. Model Lektury – Figura tożsamości, „Colloquia Litteraria” 2008, t. 3, nr 1/2. DOI: https://doi.org/10.21697/cl.2008.1.03
View in Google Scholar
Kobak A.W., Moskwa i Sankt Petersburg – wizja akademika Lichaczowa, [w:] Kraków i Sankt Petersburg. Dziedzictwo stołeczności, red. nauk. J. Purchla, Kraków 2009.
View in Google Scholar
Koschany R., Semiotyka miasta: od lektury „tekstu” do interpretacji jako praktyki miejskiej, „Studia Kulturoznawcze” 2013, nr 1(3).
View in Google Scholar
Kurbatowa Z., Wołszebnaja pieszczera i jeje choziain, „Russkij mir.ru” 2017, nr 7.
View in Google Scholar
Lefebvre H., The Production of Space, przeł. D. Nicholson-Smith, Oxford–Cambridge, Mass. 1991.
View in Google Scholar
Małyszew W., Pietierburgskije tajny. Zanimatielnyj istoriczeskij putiewoditiel, Sankt-Pietierburg 2017.
View in Google Scholar
Mandelsztam O., Leningrad, przeł. S. Barańczak, [w:] O. Mandelsztam, Poezje, wybór, redakcja i posłowie M. Leśniewska, Kraków–Wrocław 1984.
View in Google Scholar
Nieszczerzewska M., Wyobrażenia, [w:] Kulturowe studia miejskie. Wprowadzenie, red. E. Rewers, Warszawa 2014.
View in Google Scholar
Obuch A., Dikij jantar’: rasskazy, Sankt-Pietierburg 2018.
View in Google Scholar
Obuch A., My kogda-nibud’ pieriestaniem ob etom goworit’, no nie siegodnia, [w:] 316. Rasskazy pisatielej Sankt-Pietierburga, red. S. Kuleszowa, K. Groznaja, Sankt-Pietierburg 2019.
View in Google Scholar
Obuch A., Sledujuszczaja ostanowka – «Pionierskaja-strit», Moskwa 2024.
View in Google Scholar
Obuch A., U smierti byli rozowyje wjetnamki, „Zwiezda” 2021, nr 3, [online] https://zvezdaspb.ru/index.php?page=8&nput=3997.
View in Google Scholar
Obuch A., Wyguliwanije mołodogo wina: powiest’, rasskazy, Sankt-Pietierburg 2017.
View in Google Scholar
Obuch A.P., Mucha imieni Sztiglica, Moskwa 2019.
View in Google Scholar
Otkrytaja kniga. Arina Obuch „Mucha imieni Sztiglica”, „Rossija-Kultura” 2020, 20 III, [online] https://smotrim.ru/video/2005885.
View in Google Scholar
Petersburg Noir, red. J. Goumen, N. Smirnowa, przeł. G. Szymczak, Warszawa 2015.
View in Google Scholar
Piatigorski A., Łotman J., Tekst i funkcja, przeł. J. Faryno, [w:] Semiotyka kultury, wybór i oprac. E. Janus, M.R. Mayenowa, przedm. S. Żółkiewski, Warszawa 1975.
View in Google Scholar
Rewers E., Kulturowe studia miejskie. Projekt badań transdycyplinarnych, „Kultura Współczesna. Teoria, Interpretacje, Praktyka” 2014, nr 4.
View in Google Scholar
Rybicka E., Geopoetyka. Przestrzeń i miejsce we współczesnych teoriach i praktykach literackich, Kraków 2014.
View in Google Scholar
Sierow W.A., Pieriepiska. 1884-1911, Wstupitielnaja statja i primieczanija Natalii Sokołowoj, Leningrad–Moskwa 1937.
View in Google Scholar
Sindałowskij N., Oczerki pietiersburgskoj mifołogii, ili My i gorodskoj folkłor, Moskwa 2012.
View in Google Scholar
Sindałowskij N., Słowar’ pietierburżca. Leksikon Siewiernoj stolicy. Istorija i sowriemiennost’, Moskwa 2014.
View in Google Scholar
Skoropanowa I., Russkaja postmodiernistskaja litieratura, Moskwa 2001.
View in Google Scholar
Tatarkiewicz W., Dzieje sześciu pojęć. Sztuka, piękno, forma, twórczość, odtwórczość, przeżycie estetyczne, Warszawa 1976.
View in Google Scholar
Toporow W., Petersburg i tekst Petersburski literatury rosyjskiej. Wprowadzenie do tematu, [w:] W. Toporow, Miasto i mit, wybrał, przełożył i wstępem opatrzył B. Żyłko, Gdańsk 2000.
View in Google Scholar
W Pitierie Żyt’. Ot Dworcowoj do Sadowoj, ot Gangutskoj do Szpalernoj. Licznyje istorii, red. N. Sokołowskaja, Je. Szubina, Moskwa 2017.
View in Google Scholar
Zukin S., Kultury gorodow, przekł. z angielskiego D. Simanowskogo, Moskwa 2015.
View in Google Scholar
Żyłko B., Michaił Bachtin: między Wschodem i Zachodem, [w:] Literaturoznawstwo, folklorystyka, nauka o kulturze. Prace na XII Międzynarodowy Kongres Slawistów w Krakowie 1998, kom. red. J. Kornhauser, L. Macheta, L. Suchanek, Warszawa 1998.
View in Google Scholar
Żyłko B., O kłopotach badacza literatury rosyjskiej XX wieku uwag kilka, [w:] Literatura rosyjska XX wieku. Nowe czasy, nowe problemy, red. G. Bobilewicz-Bryś, A. Drawicz, Warszawa 1992.
View in Google Scholar
Żyłko B., Semiotyka kultury. Szkoła tartusko-moskiewska, Gdańsk 2009.
View in Google Scholar
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
