Kościół katolicki w Polsce pod rządami komunistów

Autor

DOI:

https://doi.org/10.12797/Politeja.13.2016.45.14

Słowa kluczowe:

Polska, Kościół katolicki, katolicyzm, komunizm, relacje państwo– Kościół

Abstrakt

Catholic Church in Poland under the rule of communists

After the Second World War in Poland was established communist regime. Polish Catholic Church has found in a difficult situation, because official ideology of state became atheistic Marxism‑Leninism. Formal principles of separation between state and Church, freedom of conscience and religion became a facade hiding the atheistic program of regime and its will of rooting out of religion and Church from society. It was already in September 1945 government revoked of the Concordat of 1925. Ruling communists have tried to defeat the Catholic Church one way or another, among them was Trojan Horse method through movement of so‑called “patriotic priests” that have approved the existing regime. On 25 September 1953 was arrested Primate Cardinal Stefan Wyszyński (in seclusion until October 1956). It might be introduction to the general crackdown on Church. After 1956 as a result of destalinisation and political thaw was improved situation of the Catholic Church in Poland. The election of Cracow Cardinal Karol Wojtyła as Pope (assumed name John Paul II) of 16 October 1978 increased the already powerful influence of the Church and his pilgrimages in Poland next years emphasized the historic links between Catholicism and the Polish nation, strengthening a conviction that communism is strange phenomenon in the country.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

  • Bożena Bankowicz - Uniwersytet Jagielloński

    Adiunkt w Katedrze Współczesnych Transformacji Politycznych Instytutu Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych UJ. Współautorka m.in. książek Ze studiów nad dziejami Kościoła i katolicyzmu w PRL (Kraków 1996); Główne nurty współczesnej polskiej myśli politycznej (Kraków 1996); Historia polityczna świata XX wieku, 1901-1945 (Kraków 2004) i Słownik historii politycznej świata 1901-2005 (Kraków 2006).

Bibliografia

Anusz A. i A., Samotnie wśród wiernych. Kościół wobec przemian politycznych w Polsce (1944‑1994), Warszawa 1994.
View in Google Scholar

Archiwum Akt Nowych, Akta Głównej Komisji Księży przy ZBoWiD, sygn. akt 10, Protokół z odprawy kierowników Biur OKK – Warszawa – 6 III 1953 r., mps, s. 2.
View in Google Scholar

Bankowicz B., Komisja Księży przy ZBoWiD (1949‑1955), „Chrześcijanin w Świecie” 1994, nr 1.
View in Google Scholar

Casanova J., Religie publiczne w nowoczesnym świecie, przeł. T. Kunz, Kraków 2005, Socjologia Religii.
View in Google Scholar

Cywiński B., Ogniem próbowane. Z dziejów najnowszych Kościoła katolickiego w Europie Środkowo‑Wschodniej, t. 2: „…i was prześladować będą”, Lublin 1990.
View in Google Scholar

Dudek A., Państwo i Kościół w Polsce 1945‑1970, Kraków 1995.
View in Google Scholar

Dudek A., Gryz R., Komuniści i Kościół w Polsce (1945‑1989), Kraków 2003.
View in Google Scholar

Gomułka W., O naszej partii, Warszawa 1968.
View in Google Scholar

Gowin J., Kościół w czasach wolności 1989‑1999, Kraków 1999.
View in Google Scholar

Kamińska A., The Polish Pope and Polish Catholic Church, „Survey” 1979, Vol. 24, nr 4.
View in Google Scholar

Kłoczowski J., Müllerowa L., Skarbek J., Zarys dziejów Kościoła katolickiego w Polsce, Kraków 1986.
View in Google Scholar

Komunikaty Konferencji Episkopatu Polski 1945‑2000, wstęp i oprac. J. Żaryn, Poznań 2006.
View in Google Scholar

Kościół katolicki w Polsce 1918‑1990.
View in Google Scholar

Rocznik statystyczny, red. nauk. L. Adamczuk, W. Zdaniewicz, Warszawa 1991.
View in Google Scholar

Kozłowska A., Markiewicz T., Piasecka J., Stosunki między państwem a Kościołem rzymskokatolickim w czasach PRL. Studia, red. A. Chojnowski, M. Kula, Warszawa 1998, Fasciculi Historici Novi, 1.
View in Google Scholar

Krasowski K., Konkordat Polski z 1925 Roku. Geneza – postanowienia – wykonanie, „Politeja” 2014, nr 3(29).
View in Google Scholar

Listy pasterskie Episkopatu Polski 1945‑1975, Paris 1975.
View in Google Scholar

Mazur M., „Awanturniczy wychowanek Watykanu”. Aresztowanie prymasa Wyszyńskiego w 1953 roku na łamach prasy PRL, „Więź” 2003, nr 10.
View in Google Scholar

Micewski A., Kardynał Wyszyński, prymas i mąż stanu, Paris 1982.
View in Google Scholar

Micewski A., Kościół wobec „Solidarności” i stanu wojennego, Paris 1987, Kolekcja „Znaki Czasu”, 51.
View in Google Scholar

Micewski A., Współrządzić czy nie kłamać. Pax i Znak w Polsce 1945‑1976, Paris 1978, Historia i Teraźniejszość – Towarzystwo Historyczno‑Literackie w Paryżu, 2.
View in Google Scholar

Michel P., Polityka i religia. Wielka przemiana, przeł. B. Czarnomska, Kraków 2000.
View in Google Scholar

Michnik A., Kościół, lewica, dialog, Warszawa 1998.
View in Google Scholar

Na marginesie Zjazdu Delegatów Komisji Księży, „Ksiądz Obywatel” 1952, nr 3.
View in Google Scholar

Nowak J. (Zdzisław Jeziorański), Wojna w eterze. Wspomnienia, t. 1: 1948‑1956, Londyn 1985.
View in Google Scholar

Owczarek S., Być zaangażowanym – być księdzem, Warszawa 1982.
View in Google Scholar

Pietrzak M., Prawo wyznaniowe, Warszawa 1999.
View in Google Scholar

Pyszkowski W., Kapłan i Obywatel, „Ksiądz Obywatel” 1950, nr 3/4.
View in Google Scholar

Raina P., Kościół w Polsce 1981‑1984, London 1985.
View in Google Scholar

Raina P., Kościół w PRL. Kościół katolicki a państwo w świetle dokumentów 1945‑1989, t. 1: 1945‑59, Poznań 1994.
View in Google Scholar

Raina P., Stefan Kardynał Wyszyński. Prymas Polski, t. 1‑3, London 1979‑1988.
View in Google Scholar

Rocznik statystyczny 1949, Warszawa 1949.
View in Google Scholar

Tarniewski M., Porcja wolności (Październik 1956), Paryż 1979, Biblioteka „Kultury”, 311, Dokumenty – Instytut Literacki, 45.
View in Google Scholar

Wyszyński S., Zapiski więzienne, Paris 1982, Kolekcja „Znaki Czasu”, 42.
View in Google Scholar

Żaryn J., Kościół a władza w Polsce (1945‑1950), Warszawa 1997.
View in Google Scholar

Pobrania

Opublikowane

17-12-2016

Numer

Dział

Artykuły

Jak cytować

„Kościół katolicki w Polsce pod rządami komunistów”. 2016. Politeja 13 (45): 317-35. https://doi.org/10.12797/Politeja.13.2016.45.14.