Gdzie opada żelazna kurtyna? Granice i mit Europy Środkowej we współczesnej eseistyce i historiografii europejskiej

Autor

DOI:

https://doi.org/10.12797/Politeja.13.2016.41.08

Słowa kluczowe:

Central Europe, Iron Curtain, Central European discourse, Agonistics

Abstrakt

Where the Iron Curtain fell? Borders and the myth of Central Europe in contemporary essays and European historiography

The present paper discusses the key writer’s views of the Central Europe, referring to the problem of the symbolic divisions of Europe in opinion journalism and essays. It presents three main ways (cultural, political and social) of constructing the borders of Central Europe, and thus of Europe’s eastern border. The author focuses primarily on those publications in which the authors propose a redefinition of borders in Central Europe. She refers, amongst others, to the texts of Milan Kundera, Chantal Delsol, Alain Finkielkraut, Simona Škrabec, Vittorio Strada, Andrzej Stasiuk, and Yuri Andrukhovych. She also describe and deconstructs the myth of “unique geographical location which shaping the identity of Central Europe”, emerging from the texts of the writers mentioned above.

Pobrania

Statystyki pobrań niedostępne.

Biogram autora

  • Agata Stolarz - Instytut Europy Środkowo-Wschodniej

    Adiunkt w Instytucie Europy Środkowo-Wschodniej; zajmuje się metodologią historii, historią historiografi oraz współczesną refleksją teoretyczną w dziedzinie humanistyki.

Bibliografia

Andruchowycz J., Tajemnica. Zamiast powieści, przeł. M. Petryk, Wołowiec 2008.
View in Google Scholar

Andruchowycz J., Stasiuk A., Moja Europa. Dwa eseje o Europie zwanej Środkową. Wołowiec 2007.
View in Google Scholar

Aust M., Polska obsesja historyczna? Jak histoire croisée i komparatystyka pozwalają zrewidować pewien stereotyp, przeł. J. Górny, [w:] Polsko-niemieckie miejsca pamięci, t. 4: Refleksje metodologiczne, red. R. Traba, H.H. Hang, Warszawa 2013.
View in Google Scholar

Biały F., Konflikt jako wartość? Demokracja agonistyczna a populizm europejski w ujęciu Chantal Mouffe, „Refleksje. Pismo naukowe studentów i doktorantów WNPiD UAM” 2010, nr 1.
View in Google Scholar

Bielik-Robson A., Europa-Środkowa: reaktywacja. Wobec „Niewdzięczności” Alaina Finkielkrauta, [w:] taż, Romantyzm, niedokończony projekt. Eseje, Kraków 2008.
View in Google Scholar

Brix E., Z powrotem w Europie Środkowej. Eseje i szkice, przeł. A. Śliwa, Kraków 2012, Biblioteka Europy Środka.
View in Google Scholar

Collura M., Egzotyczna wyspa, która pozostaje tajemnicą, „Zeszyty Literackie” 2015, nr 130.
View in Google Scholar

Delsol Ch., Éloge de la singularité. Essai sur la modernité tardive, Paris 2007, La Petite Vermillon.
View in Google Scholar

Dialog kultur pamięci w regionie ULB, red. A. Nikžentaitis, M. Kopczyński, Warszawa 2014.
View in Google Scholar

Ewertowski T., Demitologizacja czy remitologizacja Europy Środkowej? Stasiuk i Andruchowycz na prowincji, „Podteksty” 2009, nr 4, [online] https://repozytorium.amu.edu.pl/bitstream/10593/1426/1/Ewertowski%20T.pdf.
View in Google Scholar

Finkielkraut A., Niewdzięczność. Rozmowa o naszych czasach, rozm. A. Robitaille, przeł. S. Królak, Warszawa 2005.
View in Google Scholar

Fiut A., Być (albo nie być) Środkowoeuropejczykiem, Kraków 1999, Obrazy Współczesności.
View in Google Scholar

Gontarczyk R., Dostrzegłby podobne braki – Rozmowa z Chantal Millon-Delsol, „Gazeta Wyborcza” 2010, 7 V, [online] http://krakow.wyborcza.pl/krakow/1,35811,1463163.html?disableRedirects=true.
View in Google Scholar

Historian Timothy Snyder: “History Is Always Plural”, rozmowa z T. Snyderem, Radio Free Europe, 7 VI 2015, [online] http://www.rferl.org/content/russia-ukraine-interview-bloodlands-timothy-snyder-history/27082683.html.
View in Google Scholar

Illg J., W kręgu powieści Milana Kundery, Kraków 1992, Studia Batoriana, 2. Select.
View in Google Scholar

Kundera. Materiały z sympozjum zorganizowanego w Katowicach w dniach 25-26 kwietnia 1986 r., red. J. Illg, Londyn 1986, Wokół Literatury, 9.
View in Google Scholar

Kundera M., Sztuka powieści. Esej, przeł. M. Bieńczyk, Warszawa 2004.
View in Google Scholar

„Limes. Rivista italiana di geopolitica” 2014, nr 4: L’Ukraina tra noi e Putin. Malia R., Russia under Western Eyes. From the Bronze Horseman to the Lenin Mausoleum, Cambridge (Mass.) 2007.
View in Google Scholar

Miłosz Cz., O naszej Europie, „Kultura” 1986, nr 4.
View in Google Scholar

Mouffe Ch., Agonistyka. Polityczne myślenie o świecie, przeł. B. Szelewa, Warszawa 2015, Idee, 57.
View in Google Scholar

Mouffe Ch., Paradoks demokracji, przeł. W. Jach, M. Kamińska, A. Orzechowski, Wrocław 2005, Biblioteka Współczesnej Myśli Społecznej.
View in Google Scholar

Nowacki D., Stasiuk węszy na Wschodzie, „Gazeta Wyborcza” 2014, 16 IX, [online] http://wyborcza.pl/1,75410,16649423,Stasiuk_weszy_na_Wschodzie__NOWA_KSIAZKA_.html.
View in Google Scholar

Portnow A., Polityki pamięci na postsowieckiej Ukrainie (1991-2011), [w:] Dialog kultur pamięci w regionie ULB, red. A. Nikžentaitis, M. Kopczyński, Warszawa 2014.
View in Google Scholar

Rorty R., Heidegger, Kundera, Dickens, przeł. M. Kwiek, [w:] Między pragmatyzmem a postmodernizmem. Wokół filozofii Richarda Rorty’ego, red. A. Szahaj, Toruń 1995.
View in Google Scholar

Rozmowy istotne: Chantal Delsol, rozm. J. Nowicki z Ch. Delsol, 28 I 2011, [online] http://www.tvp.pl/kultura/magazyny-kulturalne/rozmowy-istotne/wideo/chantal-delsol/946264?sort_by=POSITION&sort_desc=&start_rec=8&listing_mod=&with_video=.
View in Google Scholar

Sowa J., Fantomowe ciało króla. Peryferyjne zmagania z nowoczesną formą, Kraków 2011, Horyzonty Nowoczesności, 90.
View in Google Scholar

Stasiuk A., Jadąc do Babadag, Wołowiec 2004.
View in Google Scholar

Stasiuk A., Wschód, Wołowiec 2014.
View in Google Scholar

Stępniewski T., Wojna Ukrainy o niepodległość, pamięć i tożsamość, „Rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej” 2015, Vol. 13, nr 2.
View in Google Scholar

Stolarz A., W poszukiwaniu tożsamości europejskiej. Chantal Delsol dyskurs o Europie, „Rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej” 2011, Vol. 9, nr 1.
View in Google Scholar

Strada V., Europe. La Russia come frontiera, Venezia 2014, I Nodi.
View in Google Scholar

Susani C., Domy bez drzwi, [w:] Znikająca Europa, red. K. Raabe, M. Sznajderman, Wołowiec 2006, Sulina.
View in Google Scholar

Škrabec S., Geografia wyobrażona. Koncepcja Europy Środkowej w XX wieku, przeł. R. Sasor, Kraków 2014, Biblioteka Europy Środka.
View in Google Scholar

Todorowa M., Bałkany wyobrażone, przeł. P. Szymor, M. Budzińska, Wołowiec 2008.
View in Google Scholar

Wolff L., Inventing Eastern Europe. The Map of Civilization on the Mind of the Enlightenment, Stanford 1994.
View in Google Scholar

Zieliński B., Europa Środkowa, czyli Arkadia, Atlantyda i Jeruzalem, [w:] Narodowy i ponadnarodowy model kultury. Europa Środkowa i Półwysep Bałkański, red. tenże, Poznań 2002, Filologia Słowiańska UAM, 7.
View in Google Scholar

Pobrania

Opublikowane

15-03-2016

Jak cytować

„Gdzie opada żelazna kurtyna? Granice i mit Europy Środkowej we współczesnej eseistyce i historiografii europejskiej”. 2016. Politeja 13 (2 (41): 139-60. https://doi.org/10.12797/Politeja.13.2016.41.08.