Góry – Polityka – Pamięć. Percepcja świata komunistycznego w relacjach członków Klubu Wysokogórskiego Kraków
DOI:
https://doi.org/10.12797/Politeja.22.2025.100.08Słowa kluczowe:
Klub Wysokogórski Kraków, alpinizm, komunizm, pamięć kulturowa, pamięć środowiskowaAbstrakt
MOUNTAINS – POLITICS – MEMORY: PERCEPTION OF THE COMMUNIST WORLD IN THE RECOLLECTIONS OF MEMBERS OF THE KRAKÓW HIGH-MOUNTAIN CLUB
The article is an attempt to distinguish the components of the concept of communism and to reveal the ways of perception of various communist subsystems, basing on reports written by the members of Kraków High Mountain Club, who pursued their objectives concerning mountain exploration in the countries of ‘socialist democracy’, in the years 1971-1991. Archival materials and interview with participants of the aforementioned expeditions are the basis for the analysis. At that time experiencing various manifestations of the communist system in different countries was for the members of such trips a secondary element rather that the main preoccupation. However, now it seems to be the core of the transferred memories. The author of the article is trying to introduce and define the components of the concept of ‘environmental memory’ and he’s going to indicate its relation to selected notions defined by Jan Assmann: individual memory, generational memory, cultural memory.
Pobrania
Bibliografia
Assmann A., Kanon i archiwum, [w:] A. Assmann, Między historią a pamięcią. Antologia, Warszawa 2021.
View in Google Scholar
Assmann J., Pamięć kulturowa. Pismo, zapamiętywanie i polityczna tożsamość w cywilizacjach starożytnych, Warszawa 2021.
View in Google Scholar
Byliśmy kornikami systemu. Dyskusja, „Bularz” 1991.
View in Google Scholar
Historia Klubu, Klub Wysokogórski Kraków, [online] https://kw.krakow.pl/historia-klubu/.
View in Google Scholar
Klub Wysokogórski samodzielną organizacją, „Taternik” 1957, nr 1.
View in Google Scholar
Taterniczek się kaja, „Taterniczek” 1981, nr 24.
View in Google Scholar
W dziesięciolecie turystyki Polski Ludowej, „Wierchy” 1954, nr 23.
View in Google Scholar
Baryła J., Kazimierz Kowalski, „Gacek” 1978, nr 11.
View in Google Scholar
Baryła J., Klub Grotołazów – Cz. I, „Gacek” 1980, nr 15.
View in Google Scholar
Baryła J., Koło Taterników-Seniorów KW Kraków, „Taterniczek” 1988, nr 35.
View in Google Scholar
Baryła J., Kronika, „Gacek” 1980, nr 15.
View in Google Scholar
Baryła J., Stulecie polskiego taternictwa jaskiniowego (1879-1979), „Zeszyty Naukowe / Akademia Wychowania Fizycznego im. Bronisława Czecha w Krakowie” 1981, nr 17.
View in Google Scholar
Baryła J., Zarys dziejów polskiego taternictwa jaskiniowego, „Wierchy” 1980, nr 49.
View in Google Scholar
Baryła J., 50 lat Klubu Grotołazów, „Gacek” 2000, nr 28(49).
View in Google Scholar
Brzostek B., PRL na widelcu, Warszawa 2010.
View in Google Scholar
Bujak J., Dziennik himalajski (część 1), „Taternik” 1960, nr 3-4.
View in Google Scholar
Chwaściński B., W stulecie naszej organizacji, „Taternik” 1974, nr 2.
View in Google Scholar
Cichy L., Wielicki K., Żakowski J., Rozmowy o Evereście, Warszawa 2020.
View in Google Scholar
Deklaracja nieśmiertelności [Film], reż. M. Koszałka, 2010.
View in Google Scholar
Dorawski J., Marian Sokołowski, „Taternik” 1959, nr 1.
View in Google Scholar
Gradziński R., Zasady bezpieczeństwa w jaskiniach, „Taternik” 1958, nr 2.
View in Google Scholar
Gradziński R., Kowalski K., L’alpinisme souterrain en Pologne, „Taternik” 1959, nr 1.
View in Google Scholar
Gras C., Alpinistes de Staline, Paris 2021.
View in Google Scholar
Jarosz S., W górach Ameryki Północnej, „Wierchy” 1957, nr 26.
View in Google Scholar
Kaliski B., Kurierzy wolnego słowa (Paryż – Praga – Warszawa 1968-1970), Warszawa 2014.
View in Google Scholar
Kortko D., Pietraszewski M., Krzysztof Wielicki. Piekło mnie nie chciało, Warszawa 2019.
View in Google Scholar
Kowalski K., Rozwój speleologii w Europie, „Wiadomości Muzeum Ziemi” 1952, nr 6.
View in Google Scholar
Krzeptowski J., Wspomnienie o Antku Kenarze, „Taternik” 1960, nr 3-4.
View in Google Scholar
Kuczyński M., W obliczu przyszłych wypraw, „Taternik” 1956, nr 1-2.
View in Google Scholar
Kujat R., Igraszki z wieżą, „Gacek” 1981, nr 18.
View in Google Scholar
Kurtyka W., Chiński maharadża, Warszawa 2013.
View in Google Scholar
Kuryłowicz M., Alpinizm w ZSRR i Rosji, [online] https://eurasia.wsmip.uj.edu.pl/o-eurazji/moja-eurazja.
View in Google Scholar
Lewkowicz Ł., Tadeusz i Stefan Zwolińscy. Przyczynek do biografii speleologicznej, „Polish Biographical Studies” 2021, nr 9. DOI: https://doi.org/10.15804/pbs.2021.09
View in Google Scholar
Manda A., II Polska Alpinistyczna Wyprawa na Kaukaz, „Wierchy” R. 26, 1957.
View in Google Scholar
Manduk W., Z perspektywy ćwierćwiecza, „Taternik” 1960, nr 2.
View in Google Scholar
McDonald B., Kurtyka. Sztuka wolności, Warszawa 2018.
View in Google Scholar
Nyka J., Walny zjazd Klubu Wysokogórskiego, „Taternik” 1974, nr 2.
View in Google Scholar
Od redakcji, „Biuletyn Koła Krakowskiego KW” 1963, nr 1.
View in Google Scholar
Paulo A., W Ałtaju, czyli Złotych Górach, „Taterniczek” 1967, nr 12.
View in Google Scholar
Pismo do Głównego Komitetu Kultury Fizycznej i Turystyki w Warszawie, Nr APZ/459/LD/74, 07.06.1974, Zbiory STJ KW Kraków.
View in Google Scholar
Pismo do Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych, Wydział Paszportowy w Kielcach, Nr 156/85, 26.06.1985, Archiwum KW Kraków.
View in Google Scholar
Pleskot P., Sądy bezprawia. Wokół pokazowych procesów politycznych organizowanych w Warszawie (1944-1989), Warszawa 2020.
View in Google Scholar
Przylipiak W., Czas wolny w PRL-u, Warszawa 2020.
View in Google Scholar
Radziejowski J., Historia polskiego wspinania. Cz. III – Tatry w latach 70. XX wieku, Wspinanie, 15 VII 2019, [online] https://wspinanie.pl/2009/07/historia-polskiego-wspinania-cz-iii-tatry-w-latach-70-xx-wieku/.
View in Google Scholar
Rozmowa z Bogusławem Mazurkiewiczem, Góry – Polityka – Pamięć, [online] https://gorypolityka-pamiec.id.uj.edu.pl/boguslaw-mazurkiewicz.
View in Google Scholar
Rozmowa z Grzegorzem Haczewskim, Góry – Polityka – Pamięć, [online] https://gory-polityka-pamiec.id.uj.edu.pl/grzegorz-haczewski.
View in Google Scholar
Rozmowa z Krzysztofem Baranem, Góry – Polityka – Pamięć, [online] https://gorypolitykapamiec.id.uj.edu.pl/krzysztof-baran.
View in Google Scholar
Rozmowa z Michałem Gradzińskim, Góry – Polityka – Pamięć, [online] https://gory-polityka-pamiec.id.uj.edu.pl/michal-gradzinski.
View in Google Scholar
Rozmowa ze Sławomirem Zagórskim, Góry – Polityka – Pamięć, [online] https://gory-politykapamiec.id.uj.edu.pl/slawomir-zagorski.
View in Google Scholar
Rozmowa ze Zbigniewem Tatarczuchem, Góry – Polityka – Pamięć, [online] https://gory-polityka-pamiec.id.uj.edu.pl/zbigniew-tatarczuch.
View in Google Scholar
Sonelski W., Jak się wspinaliśmy w peerelu, „Bularz” 1991.
View in Google Scholar
Springer F., Źle urodzone. Reportaże o architekturze PRL-u, Kraków 2012.
View in Google Scholar
Starzecki W., Jak zostałem prezesem, „Gacek” 1978, nr 10.
View in Google Scholar
Stefańska B., Różaniec na dachu świata, „Idziemy” 2020, nr 8, [online] http://idziemy.pl/spoleczenstwo/rozaniec-na-krancu-swiata/63170.
View in Google Scholar
STJ KW Kraków, Facebook, [online] https://www.facebook.com/STJ.KW.Krakow.
View in Google Scholar
Święch Z., Spotkanie Jana Pawła II i Wandy Rutkiewicz: Wyżej tylko niebo, „Rzeczpospolita” 2020, 15 X, [online] https://www.rp.pl/historia/art472561-spotkanie-jana-pawla-iii-wandy-rutkiewicz-wyzej-tylko-niebo#.
View in Google Scholar
Święcicki W., Szkolić, jak to łatwo powiedzieć, „Taternik” 2007, nr 3-4.
View in Google Scholar
Taterniczek, młodszy brat Taternika, Taterniczek, [online] https://taterniczek.com/.
View in Google Scholar
Wielicki K., Drożdż P., Krzysztof Wielicki – mój wybór. Wywiad rzeka, t. 1, Warszawa 2014.
View in Google Scholar
Więch K., Polska Rzeczpospolita Luksusowa. Reaktywacja PRL-u bez resentymentów, [w:] PRL-owskie re-sentymenty, red. A. Kisielewska, M. Kostaszuk-Romanowska, A. Kisielewski, Gdańsk 2017.
View in Google Scholar
Wiktorowska H., Kluby i sekcje, „Taternik” 1975, nr 4.
View in Google Scholar
Wiktorowska H., Plenum 15 kwietnia, „Taternik” 1973, nr 2.
View in Google Scholar
Wójcik Z., Perspektywy eksploracji jaskiń Kaukazu, „Taternik” 1960, nr 1.
View in Google Scholar
Wróbel K., Historia wspinania na Jurze (Cz. 1), Wspinanie, 10 V 2005, [online] https://wspinanie.pl/2005/05/historia-wspinania-na-jurze-cz-1/.
View in Google Scholar
Zajączkowski M., Świstowy Róg z Rówienek, „Taternik” 1959, nr 4.
View in Google Scholar
Żuławski W., Obrachunki dziesięciolecia, „Taternik” 1956, nr 1-2.
View in Google Scholar
Илюхин В. [Ilûhin V.], Дублянский В. [Dublânskij V.], Путешествия под землей [Putešestviâ pod zemlej], Москва [Moskva] 1968.
View in Google Scholar
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
