Parafie Spytkowice, Bachowice i Ryczów w średniowieczu i początkach epoki nowożytnej

Źródła do badań i kształtowanie się okręgów parafialnych

Authors

  • Dorota Żurek Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie

DOI:

https://doi.org/10.12797/RSpyt.01.2022.01.01

Keywords:

parish, parish district, Church, Middle Ages, Spytkowice, Bachowice, Ryczów

Abstract

SPYTKOWICE, BACHOWICE AND RYCZÓW PARISHES IN THE MIDDLE AGES: SOURCES FOR RESEARCH AND FORMATION OF PARISH DISTRICTS

The problem of the genesis and shaping of the parish network in Poland is complicated. This issue can be explored on the basis of the few surviving sources. The aim of the article is to present the most important sources for research on the origins of the parish in the diocese of Krakow. The first part of the work is devoted to this thema. From these sources, references to the studied area were discussed. Then, the article attempts to show the origins of the parish in Spytkowice, Bachowice and Ryczów and its parish district. The parishes in this area had unstable districts that changed frequently. The parish affiliation of many localities is problematic. This applies especially to Bachowice and Ryczów. In the studied area, we can observe the density of parishes. This, in turn, had a positive impact on the access of the faithful to the Church.

Author Biography

  • Dorota Żurek, Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie

    Doktor, adiunkt w Katedrze Historii Średniowiecznej w Instytucie Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie. Autorka monografii Przestrzeń i społeczeństwo Chrzanowa średniowiecznego i nowożytnego, a także rozdziałów w monografiach Oświęcimia i Kęt, poświęconych ich średniowiecznym i wczesnonowożytnym dziejom. Zajmuje się historią małych miast dawnego województwa krakowskiego w późnym średniowieczu oraz zagadnieniami związanymi z osadnictwem i dziejami parafii.

References

Źródła rękopiśmienne:
View in Google Scholar

Archiwum Krakowskiej Kapituły Katedralnej:
View in Google Scholar

Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis, rps nr 195.
View in Google Scholar

Regestrum contributionis per unum fertonem de marca argenti ad clerum anno 1513 laudate ut sequitur, sygn. Reg.C.1.
View in Google Scholar

Liber retaxationum ex anno 1527, sygn. Reg.C.2.
View in Google Scholar

Regestrum contributionis duplae iuxta taxam antiquam […] ad annum 1539, sygn. Reg.C.4.
View in Google Scholar

Liber contributionis ex anno 1561, sygn. Reg.C.5.
View in Google Scholar

Liber contributionis ex anno 1577, sygn. Reg.C.1.6.
View in Google Scholar

Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie: Wizytacja biskupa Jerzego Radziwiłła, 1598, sygn. AV Cap. 17, AV Cap. 65.
View in Google Scholar

Źródła drukowane:
View in Google Scholar

Acta Camerae Aposlolicae, t. 1-2, w: Monumenta Poloniae Vaticana, t. 1-2, Cracoviae 1913.
View in Google Scholar

Długosz J., Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis nunc primum e codice autographo editus, wyd. A. Przezdziecki, t. 1, Cracoviae 1863, t. 2, Cracoviae 1864.
View in Google Scholar

Długosz J., Roczniki czyli Kroniki sławnego Królestwa Polskiego, ks. 5-6, 1140-1240, Warszawa 2009.
View in Google Scholar

Katalog Archiwum Opactwa Cystersów w Mogile, oprac. K. Kaczmarczyk, G. Kowalski, Kraków 1919, nr 212.
View in Google Scholar

Kodeks dyplomatyczny klasztoru tynieckiego, wyd. W. Kętrzyński, S. Smolka, Lwów 1875, nr 51.
View in Google Scholar

Kronika książąt polskich, wyd. Z. Węclewski, w: Monumenta Poloniae Historica, t. 3, Lwów 1878.
View in Google Scholar

Księga dochodów beneficjów diecezji krakowskiej z roku 1529 (tzw. Liber retaxationum), wyd. Z. Leszczyńska-Skrętowa, Wrocław–Warszawa–Kraków 1968.
View in Google Scholar

Monumenta Poloniae Vaticana, t. 9, Akta kamery apostolskiej, vol. III, Księga kolektora papieskiego Piotra syna Stefana 1373-1375, wyd. S. Szczur, Kraków 1994.
View in Google Scholar

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. X, Warszawa 1889.
View in Google Scholar

Śląska Kronika polska, Chronica Polonorum, wyd. L. Ćwikliński, Monumenta Poloniae Historica, t. 3, Lwów 1878.
View in Google Scholar

Zbiór dokumentów katedry i diecezji krakowskiej, cz. I, wyd. S. Kuraś, Lublin 1965, nr 33.
View in Google Scholar

Opracowania:
View in Google Scholar

Abraham W., Organizacja Kościoła w Polsce do połowy XII w., Poznań 1962.
View in Google Scholar

Chachaj J., Pierwotna średniowieczna sieć dekanalna w diecezji krakowskiej, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne” 1999, t. 71.
View in Google Scholar

Chachaj J., Rozwój sieci parafialnej w dekanacie Zator do końca XVI wieku, „Archiwa, biblioteki i muzea kościelne” 1997, t. 68.
View in Google Scholar

Czwojdrak B., Dziersław Rytwiański – rzekomy husyta polski, „Teki Krakowskie” 1999, t. 10.
View in Google Scholar

Dudziak J., Dziesięcina papieska w Polsce średniowiecznej. Studium historyczno-prawne, Lublin 1974.
View in Google Scholar

Graff T., Patronat cystersów mogilskich nad kościołem pw. Wszystkich Świętych w Wadowicach i problem jego statusu parafialnego w XIV-XVIII wieku, w: Dzieje i kultura Cystersów w Polsce, t. 1, red. M. Starzyński, D. Tabor, Kraków 2016.
View in Google Scholar

Encyklopedya do krajoznawstwa Galicyi, t. 2, zebrał i wyd. A. Schneider, Lwów 1874.
View in Google Scholar

Kowalski M.D., Dzieje autografu katedralno-kolegiackiej części Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis Jana Długosza, „Studia Źródłoznawcze” 2009, t. 46.
View in Google Scholar

Kumor B., Początki organizacji parafialnej na ziemiach polskich, „Roczniki Teologiczno-Kanoniczne” 1959, t. 5, z. 4.
View in Google Scholar

Kuraś S., Regestrum Ecclesiae Cracoviensis. Studium nad powstawaniem tzw. Liber Beneficiorum Jana Długosza, Warszawa 1966.
View in Google Scholar

Kracik J., Zasoby archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie, „Annalecta Cracoviensia” 1977, t. 9.
View in Google Scholar

Laberschek J., Miejsce, w: Słownik historyczno-geograficzny województwa krakowskiego w średniowieczu, cz. IV.
View in Google Scholar

Leszczyńska-Skrętowa Z., Łączany, w: Słownik historyczno-geograficzny województwa krakowskiego w średniowieczu, cz. III.
View in Google Scholar

Rajman J., Pogranicze śląsko-małopolskie w średniowieczu, Kraków 1998.
View in Google Scholar

Reitemeier A., Die Pfarrgemeinde im späten Mittelalter, Bd. 77 (2013): Vorträge und Forschungen: Die Pfarrei im späten Mittelalter, Memmingen, 2013.
View in Google Scholar

Sikora F., Bachowice, w: Słownik historyczno-geograficzny województwa krakowskiego w średniowieczu, cz. I.
View in Google Scholar

Skierska I., Obowiązek mszalny w średniowiecznej Polsce, Warszawa 2003.
View in Google Scholar

Skierska I., Pleban w późnośredniowiecznej Polsce, w: Kolory i struktury średniowiecza, red. W. Fałkowski, Warszawa 2004.
View in Google Scholar

Stanko P., Dzieje wsi i parafii Spytkowice koło Zatora do końca XVI wieku, „Krakowski Rocznik Archiwalny” 2007, t. 13.
View in Google Scholar

Tazbirowa J., Początki organizacji parafialnej w Polsce, „Przegląd Historyczny” 1963, t. 54, z. 3.
View in Google Scholar

Wiśniowski E., Badania nad początkami i rozwojem średniowiecznej sieci parafialnej na ziemiach polskich, „Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska. Historia” 1990, t. 45.
View in Google Scholar

Wiśniowski E., Parafie w średniowiecznej Polsce. Struktura i funkcje społeczne, Lublin 2004.
View in Google Scholar

Wiśniowski E., Rozwój organizacji parafialnej w Polsce do czasów reformacji, w: Kościół w Polsce, t. 1. Średniowiecze, Kraków 1966.
View in Google Scholar

Żurek D., Parafia małego miasta w Małopolsce XV-XVI w. Zasięg i wewnętrzne zróżnicowanie, „Res Gestae. Czasopismo historyczne” 2018, t. 6.
View in Google Scholar

Downloads

Published

2022-10-24

Issue

No. 1 (2022)

Section

Artykuły i rozprawy

How to Cite

Parafie Spytkowice, Bachowice i Ryczów w średniowieczu i początkach epoki nowożytnej: Źródła do badań i kształtowanie się okręgów parafialnych. (2022). Rocznik Spytkowicki, 1, 8-25. https://doi.org/10.12797/RSpyt.01.2022.01.01