Gospodarcze skutki dążeń niepodległościowych w Katalonii w latach 2010-2020
DOI:
https://doi.org/10.12797/SI.20.2021.20.04Palavras-chave:
Katalonia, dążenia niepodległościowe, stabilność polityczna, sytuacja ekonomiczna, gospodarkaResumo
Katalonia traktowana jest przez kulturoznawców, naukowców i ekonomistów jako jeden z najlepiej rozwijających się regionów nie tylko Hiszpanii, ale także Europy. Dzięki bardzo dobrze rozwiniętej gospodarce wzbudza zainteresowanie inwestorów zagranicznych (niemieckich, francuskich, szwajcarskich), którzy decydują się nawiązywać kontakty biznesowe i umieszczać swój kapitał właśnie w tej części Hiszpanii, przyczyniając się tym samym do jej wzrostu gospodarczego. Ta sama świadomość ekonomiczna Katalończyków (obok świadomości historycznej i tożsamości narodowej) stanowi jedną z przyczyn niegasnących dążeń niepodległościowych. Wydarzeniami, które w ostatniej dekadzie znacząco wpłynęły nie tylko na stabilność polityczną, ale także na sytuację ekonomiczną Katalonii, były dwa „referenda” zorganizowane w roku 2014 oraz 2017. Ich korelację z wybranymi podsektorami katalońskiej gospodarki prezentują m.in. takie wskaźniki makroekonomiczne jak BIZ czy IPI, których wartości (szczególnie po roku 2017) drastycznie spadły. Decyzje Trybunału Konstytucyjnego o nielegalnym charakterze działań władz w Katalonii, wyroki sądu nakładające kary więzienia na polityków za rebelie i sprzeniewierzenie środków publicznych, a w końcu chaos informacyjny, wywołały niepewność partnerów biznesowych, doprowadzając w konsekwencji do pogorszenia się sytuacji gospodarczej w ostatnich latach w tym regionie Hiszpanii. W niniejszym artykule analizie ekonomicznej poddane zostały lata 2010-2020, w ciągu których największym negatywnym wydarzeniem było „referendum niepodległościowe” w Katalonii w roku 2017.
Referências
Akty prawne
View in Google Scholar
Konstytucja Hiszpanii z 27 grudnia 1978, tłum. T. Mołdawa, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 1993. Tekst wraz z ostatnią zmianą z 27 sierpnia 1992 r.
View in Google Scholar
Druki zwarte
View in Google Scholar
CASTELLS, A. (1998), Les relacions fiscals de Catalunya amb Espanya. Algunes reflexions en el context europeu, Editorial Proa, Barcelona.
View in Google Scholar
CLIMENT-FERRANDO, V. (2012), Immigration in Catalonia in Search of a Public Philosophy, Interdisciplinary Research Group on Immigration (GRITIM-UPF), Universitat Pompeu Fabra.
View in Google Scholar
CUADRAS-MORATÓ, X. (2017), „The Catalan Economy. Crisis, Recovery and Policy Challenges”, mBank – CASE Seminar Proceedings 0145,
View in Google Scholar
CASE-Center for Social and Economic Research, Warszawa.
View in Google Scholar
CZARNY, B. (2011), Podstawy ekonomii, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa.
View in Google Scholar
HUSAR-POLISZUK, W. (2020), Katalończycy. Od budowy własnej tożsamości do independentyzmu w regionie, FNCE, Chomęcice.
View in Google Scholar
JACKIEWICZ, A. (2013), Kontrowersje konstytucyjnoprawne i polityczne wokół ustroju terytorialnego Królestwa Hiszpanii. Ewolucja czy stagnacja? w: Bożyk, S. (red.), Aktualne problemy reform konstytucyjnych, Wydawnictwo Temida 2, Białystok.
View in Google Scholar
KOZŁOWSKA-SOCHA, Z. (2014), Krajobraz historyczno-polityczny separatystycznej Katalonii, Studia z Geografii Politycznej i Historycznej, Łódź.
View in Google Scholar
KRUGMAN, P., WELLS, R. (2014), Makroekonomia, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
View in Google Scholar
KULAK, E. (2016), Kształtowanie się poczucia tożsamości Katalończyków na podstawie piśmiennictwa okresu odrodzenia kulturalnego i narodowego (XIX w.–początek XX w.), TAiWPN Universitas, Kraków.
View in Google Scholar
OYRZANOWSKI, B. (1997), Makroekonomia, Wydawnictwo Profesjonalnej Szkoły Biznesu, Kraków.
View in Google Scholar
SPEARS, I. S. (red.) (2004), States Within States. Incipient Political Entities in the Post-Cold War Era, Palgrave Macmillan US, New York.
View in Google Scholar
SYKULSKI, L. (2014), Geopolityka. Skrypt dla początkujących, Grategia, Częstochowa, Skrypty naukowe – Geopolityka XXI.
View in Google Scholar
TUÑÓN DE LARA, M. (red.) (1982), Historia de España, t. 5: La frustración de un imperio (1476–1714), Labor, Barcelona.
View in Google Scholar
WEBER, M. (2002), Gospodarka i społeczeństwo. Zarys socjologii rozumiejącej, tłum. i wstęp D. Lachowska, Warszawa.
View in Google Scholar
WISZNIOWSKI, R. (2013), Przełomy państwa współczesnego. Przypadek Szkocji i Katalonii, Elipsa, Warszawa.
View in Google Scholar
Druki ciągłe
View in Google Scholar
BOYLAN, B. (2015), „In Pursuit of Independence. The Political Economy of Catalonia’s Secessionist Movement”, Nations and Nationalism, 21(4) s. 761-785, https://doi.org/10.1111/nana.12121.
View in Google Scholar
GOLEMO, K. (2017), „Nowi Katalończycy. Tożsamość i integracja społeczno-kulturowa dzieci imigrantów w Barcelonie”, Pogranicze. Studia Społeczne, 29, Białystok, s. 123-167, https://doi.org/10.15290/pss.2017.29.06.
View in Google Scholar
KALINOWSKI, Ł. (2016), „Prawne aspekty secesji Katalonii”, Internetowy Przegląd Prawniczy TBSP UJ, 3(25), Kraków, s. 182-198.
View in Google Scholar
KOCHANECKI, A. (2018), „Dążenia niepodległościowe Katalonii w XX i XXI w. w kontekście referendum niepodległościowego z 1 października 2017 r.”, Przegląd Geopolityczny, 23, Kraków, s. 144-157.
View in Google Scholar
KOSIENKOWSKI, M. (2008), „Quasi-państwo w stosunkach międzynarodowych”, Stosunki Międzynarodowe – International Relations, 38(3-4), Warszawa, s. 151-162.
View in Google Scholar
KUCHCIAK, A. (2017), „Autonomia terytorialna w europejskich krajach śródziemnomorskich” w: Aktualne problemy ochrony wolności i praw mniejszości w Polsce i na świecie, s. 109-122, Prawnicza i Ekonomiczna Biblioteka Cyfrowa. Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego, [on-line] https://www.repozytorium.uni.wroc.pl/dlibra/publication/94629/edition/89237/content, 26.04.2021.
View in Google Scholar
LESIEWICZ, E. (2020), „Independence Referenda in Catalonia and Their Political Significance”, Przegląd Politologiczny, 4, Poznań, s. 73-85, https://doi.org/10.14746/pp.2020.25.4.5.
View in Google Scholar
OSKAM, J. (2014), „A New State in Europe? Scenarios for Catalan Self-determination”, Futures, 64, s. 51-60.
View in Google Scholar
PONS I NOVELL, J., TREMOSA I BALCELLS, R. (2005), „Macroeconomic Effects of Catalan Fiscal Deficit with the Spanish State (2002-2010)”, Applied Economics, 37(13), s. 1455-1463, https://doi.org/10.1080/00036840500109134.
View in Google Scholar
SASOR, R. (2015), „Katalońska pamięć historyczna i kryzys hiszpańskiej państwowości. Przyczynek”, Studia Iberystyczne, 14(14), Kraków, s. 85-107, https://doi.org/10.12797/SI.14.2015.14.06.
View in Google Scholar
ŚMIGASIEWICZ, M. (2014), „Uwarunkowania geopolityczne państw nieuznawanych – casus Tureckiej Republiki Cypru Północnego”, Przegląd Geopolityczny, 9, Kraków, s. 183-199.
View in Google Scholar
WLAŹLAK, K. (2016), „Prawne aspekty autonomii regionalnej w Hiszpanii”, Przegląd Narodowościowy, 5, Zielona Góra, s. 7-16.
View in Google Scholar
Artykuły prasowe
View in Google Scholar
CARRERAS, F. (2012), „The Economics of Catalan Independence Don’t Add Up”, [on-line] https://www.theguardian.com/commentisfree/2012/nov/22/economics-catalan-independence-dont-add-up, 15.08.2020.
View in Google Scholar
KAZIMIERCZUK, A., BARTKIEWICZ, A., MIKULSKI, J., „Referendum w Katalonii. 90 proc. głosujących opowiedziało się za niepodległością”, 1.10.2017, [on-line] https://www.rp.pl/Polityka/171009995-Referendum-w-Katalonii-90-proc-glosujacych-opowiedzialo-sie-za-niepodlegloscia.html, 26.04.2021.
View in Google Scholar
„Kryzys w Katalonii i jego skutki dla gospodarki Hiszpanii”, Rynek Inwestycji (2017), [on-line] http://rynekinwestycji.pl/kryzys-w-kataloniii-jegoskutki/, 15.04.2021.
View in Google Scholar
„MFW. Niepewność w Katalonii może podważyć zaufanie inwestorów”, Dziennik Gazeta Prawna 6.10.2017, [on-line] https://biznes.gazetaprawna.pl/artykuly/1076265,niepewnosc-w-katalonii-moze-podwazyczaufanie-inwestorow.html, 26.03.2021.
View in Google Scholar
STASIŃSKI, M. (2021), „«Katalonia się zapada». Nacjonaliści kłócą się o zdalnego premiera”, 6.04.2021, [on-line] https://wyborcza.pl/7,75399,26952090,katalonia-sie-zapada-nacjonalisci-kloca-sie-ozdalnego-premiera.html, 2.05.2021.
View in Google Scholar
Strony internetowe, słowniki, raporty
View in Google Scholar
Cargill (2021), [on-line] https://www.cargill.com.pl/, 15.05.2021.
View in Google Scholar
Catalunya.com (2021), „Catalunya Convention Bureau”, [on-line] https://www.catalunya.com/en/catalunya-convention-bureau-ccb, 22.01.2021.
View in Google Scholar
Eures (2020), „Labour Market Information (Ragion: Cataluña)”, [on-line] https://ec.europa.eu/eures/main.jsp?catId=443&lmi=Y&acro=lmi&lang=en&recordLang=en&parentId=&countryId=ES®ionId=ES1&nuts2Code=ES11&nuts3Code=null&mode=text®ionName=Catalu%C3%B1a,25.04.2021.
View in Google Scholar
Eures (2020), „Información sobre el mercado laboral”, [on-line] https://ec.europa.eu/eures/main.jsp?catId=443&acro=lmi&lang=es&countryId=ES&-regionId=ES5&nuts2Code=ES51&nuts3Code=null®ionName=Catalu%C3%B1a, 25.04.2021.
View in Google Scholar
Eurostat (2019), „EU Population Up to Over 513 Million on 1 January 2019.
View in Google Scholar
More Deaths than Births”, [on-line] https://ec.europa.eu/eurostat/documents/2995521/9967985/3-10072019-BP-EN.pdf/e152399b-cb9e-4a42-a155-c5de6dfe25d1, 20.04.2021.
View in Google Scholar
Eurostat (2020), „Ośrodki turystyczne – liczba noclegów w turystycznych obiektach noclegowych, 2018 r.”, [on-line] https://ec.europa.eu/eurostat/statisticsexplained/index.php?title=Tourism_statistics/pl&oldid=483854#Noclegi_wykupione_przez_nierezydent.C3.B3w_w_UE-27:_na_pierwszym_miejscu_Hiszpania, 7.03.2021.
View in Google Scholar
Generalitat de Catalunya (2020), „Catalan Economy. The Strength of An Innovative and Outward-looking Nation”, [on-line] http://economia.gencat.cat/web/.content/70_economia_catalana/Subinici/angles/glimpse-catalaneconomy/the-Catalan-economy.pdf, 2.04.2021.
View in Google Scholar
Generalitat de Catalunya (2021), „Catalonia Industry Suppliers”, [on-line] http://suppliers.catalonia.com, 25.04.2021.
View in Google Scholar
Idealista News (2020), „Cudzoziemcy zainwestowali 29 miliardów EUR w hiszpański sektor nieruchomości w ciągu ostatnich czterech lat”, [on-line] https://www.idealista.com/pl/news/nieruchomosci-na-sprzedazhiszpania/2020/01/12/7205-cudzoziemcy-zainwestowali-29-miliardow, 22.04.2021.
View in Google Scholar
Nota de Conjuntura Econòmica (2020), „Anàlisi de l’evolució de l’economia catalana i el seu entorn Informe anual 2019”, [on-line] http://economia.gencat.cat/web/.content/70_economia_catalana/arxius/publicacions_periodiques/nota_de_conjuntura/NCE-110/NCE-110.pdf, 28.01.2021.
View in Google Scholar
Pirineus (2021), „La Pica d’Estats”, [on-line] https://www.visitpirineus.com/en/node/126, 2.05.2021.
View in Google Scholar
Statista (2021), „Annual Number of International Tourist Arrivals in Catalonia 2008-2020”, [on-line] https://www.statista.com/statistics/447823/yearly-number-of-international-tourists-visiting-catalonia/, 28.04.2021.
View in Google Scholar
Statistical Institute of Catalonia (2021), „Comptes econòmics anuals de Catalunya”, [on-line] https://www.idescat.cat/pub/?id=piba, 26.04.2021.
View in Google Scholar
Statistical Institute of Catalonia (2021), „Foreign Investment. By Activity Branches”, [on-line] https://www.idescat.cat/indicadors/?id=anuals&n=10467&col=1&lang=en, 27.04.2021.
View in Google Scholar
Statistical Institute of Catalonia (2021), „Industrial Production Index (IPI). By Large Industrial Sectors”, [on-line] https://www.idescat.cat/indicadors/?id=anuals&n=10504&lang=en, 26.04.2021.
View in Google Scholar
Statistical Institute of Catalonia (2021), „Inversió estrangera. Per branques d’activitat”, [on-line] https://www.idescat.cat/indicadors/?id=anuals&n=10467&col=1&lang=en, 26.04.2021.
View in Google Scholar
Statistical Institute of Catalonia (2020), „Population on 1 January. Provinces”, [on-line] https://www.idescat.cat/pub/?id=aec&n=245&lang=en, 28.04.2021.
View in Google Scholar
Statistical Institute of Catalonia (2021), „Producte interior brut. Revisió estadística 2019. Oferta”, [on-line] https://www.idescat.cat/indicadors/?id=anuals&n=10438&col=1, 26.04.2021.
View in Google Scholar
Statistical Institute of Catalonia (2021), „Unemployment Rate. By Sex. Provinces”, [on-line] https://www.idescat.cat/pub/?id=aec&n=318&lang=en, 26.04.2021.
View in Google Scholar
The Financial Times Ltd (2020), „fDi European Cities and Ragions of the Future 2020/2021 Special Report”, [on-line] https://www.fdiintelligence.com/article/76767, 25.01.2021.
View in Google Scholar
Downloads
Publicado
Edição
Secção
Licença
Este trabalho encontra-se publicado com a Licença Internacional Creative Commons Atribuição-NãoComercial-SemDerivações 4.0.
