Dr med. Kazimierz Habicht, generał tytularny Wojska Polskiego, wobec problematyki zwalczania chorób zakaźnych w Polsce po 1918 roku
DOI:
https://doi.org/10.12797/Sowiniec.27.2016.48.01Słowa kluczowe:
Liga Narodów, Międzynarodowy Czerwony Krzyż, konferencja wersalska, pomoc humanitarna, I wojna światowaAbstrakt
The opinion of Dr med. Kazimierz Habicht, a generał tytularny of the Polish Army, in reference to the problems of combatting contagious diseases in Poland after 1918
The purpose of the article is to present a lesser-known (it is omitted in many research works) figure of Kazimierza Habichta (1868-1943), brigadier general, doctor of medicine. In the light of bibliographical and archival research, the author managed to establish that the person in question had an immensely interesting biography and a military career. He served for many years in the Austro-Hungarian navy; subsequently he worked as an internist in the St. Lazarus hospital in Kraków. After the end of the First World War he volunteered for service in the Polish Army. Until 1923 he distinguished himself in the field of combatting extremely dangerous epidemics of contagious diseases, due to which more people died than due to military activities associated with armed conflicts in the years 1914-1920. He collaborated, or rather he headed the civil and military International First-Aid Missions in Poland. The seriousness of the epidemiological threat is attested by the fact of the engagement associated with attempts to contain the epidemic on the part of the American and international Red Cross, the League of Nations, and even the peace conference in Versailles in the years 1919-1920.
Bibliografia
Źródła archiwalne:
Archiwum rodziny Habichtów, dokumenty, listy i fotografie gen. dr med. K. Habichta.
Archiwum Autora, wywiad z córką Kazimierza Habichta Wandą Teresą Bednarską i z wnuczką Julianną
Małgorzatą Bednarską.
Centralne Archiwum Wojskowe w Warszawie, sygn. 1154/lek., teczka personalna Kazimierza Eberharda
Habichta.
Źródła:
Babel Izaak, Dziennik 1920, przeł. i wstęp Jerzy Pomianowski, Warszawa 1990.
Białynia-Chołodecki Józef, Pamiętnik Powstania Styczniowego w 30 rocznicę wypadków, Lwów 1893.
„Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych” 1924, nr 85; 1925, nr 33.
„Dziennik Rozkazów Ministerstwa Spraw Wojskowych” 1919, nr 77.
Nowotny Bogumił, Wspomnienia, Gdańsk 2006, Seria z Kotwiczką.
Order Odrodzenia Polski za lata 1921-1924, Prezydium Rady Ministrów, Warszawa 1926.
Ranglisten des K.u.k. Heeres…, Wien 1918.
Rocznik lekarski. Urzędowy spis lekarzy uprawnionych… w RP, oprac. S. Konopka, Warszawa 1933.
Rocznik oficerów rezerwy WP 1934, Warszawa 1934.
Rocznik oficerski 1928, Warszawa 1928.
Sprawozdanie Dyrekcyi c.k. Gimnazyum w Tarnowie za rok szkolny 1886, Tarnów 1886.
Steindachner Franz, Jahresbericht für 1901, „Annalen des k.k. Naturhistorischen Hofmuseums” 1902, Bd. 17.
Żaba Roman, Wspomnienia z lat ubiegłych (od 1864-1937), oprac. P. S. Szlezynger, Kraków 2009.
Opracowania:
Csonkaréti Károly, Marynarka wojenna Austro-Węgier w I wojnie światowej 1914-1918, przeł. Marcin
Sowa, Kraków 2004.
Encyklopedia Krakowa, red. A.H. Stachowski, Kraków 2000.
Howard-Jones Norman, International Public Health Between the Two World Wars, the Organizational Problems, Geneve 1978, History of International Public Health, 3.
Karpus Zbigniew, Jeńcy i internowani rosyjscy i ukraińscy na terenie Polski w latach 1918-1924, Toruń 1997.
Karpus Zbigniew, Opieka medyczno-sanitarna nad jeńcami bolszewickimi w Polsce w latach 1919-1921, [w:] Historia medycyny wojskowej na przestrzeni dziejów, red. Andrzej Flechner, Bożena Płonka-Syroka, Wrocław 1997, s. 76-96, Studia z Dziejów Kultury Medycznej, t. 1.
Karpus Zbigniew, Wschodni sojusznicy Polski w wojnie 1920 r. Oddziały wojskowe ukraińskie, rosyjskie,
kozackie i białoruskie w Polsce w latach 1919-1920, Toruń 1999.
Karpus Zbigniew, Rezmer Waldemar, Obozy jeńców i internowanych na ziemiach polskich, Tuchola 1914-1923, cz. 2: Choroby zakaźne i walka z nimi (1920-1922), współprac. Krzysztof Klawon, Toruń 1998, Obozy jeńców i internowanych na ziemiach polskich 1914-1924, t. 1.
Kosk Henryk, Generalicja polska, Pruszków 1998.
Kryska-Karski Tadeusz, Żurakowski Stanisław, Generalicja Polski Niepodległej, Warszawa 1991.
Kulczykowski Mariusz, Absolwenci UJ w dobie autonomii Galicji 1867-1918, Kraków 1995.
Lewak Adam, Habicht Wilhelm, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 9, Warszawa 1960, s. 217-218.
Nochala Magdalena, „Wielka akcja ratowania” działania polsko-amerykańskiego Komitetu Pomocy Dzieciom 1919-1920, „Acta Uniwersitatis Lodziensis. Folia Historia” 2010, t. 85, s. 185-206.
Pilch Andrzej, Habicht Ernst Artur, [w:] Polski słownik biograficzny, t. 9, Warszawa 1960, s. 218.
Przeniosło Małgorzata, Finanse RGO i jej struktur w latach 1918-1921, „Studia z Historii Społeczno-
-Gospodarczej” 2013, t. 11, s. 83-116.
Stawecki Piotr, Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918-1939, Warszawa 1994.
Szarejko Piotr, Słownik lekarzy polskich w XIX wieku, t. 1, Warszawa 1991. Weindling Paul, Epidemics and Genocide in Eastern Europe 1890-1945, Oxford 2000.
Wiszka Emilian, Emigracja ukraińska w Polsce 1919-1939, Toruń 2010.
Witkowska Helena, Władysława Habichtówna (założycielka domów dla urzędniczek pocztowych), Kraków 1937, Życiorysy Zasłużonych Kobiet, 17.
Wnęk Jan, Pandemia grypy hiszpanki 1918-1919 w świetle polskiej prasy, „Archiwum Historii i Filozofii
Medycyny” 2014, t. 77, s. 16-23.
Wołczański Józef, Memoriał metropolity lwowskiego abp Józefa Bilczewskiego z 22.12.1920 r. do MSZ, „Folia Historica Cracoviensia” 2004, t. 10, s. 453-472.
Wywiad z dr Zdzisławem Karpusem, „Rzeczpospolita” 2011, nr z 20 IX.
Zwycięzcy za drutami. Jeńcy polscy w niewoli (1919-1922). Dokumenty i materiały, oprac. i do dr. przygot.
Stanisław Alexandrowicz [et al.], Toruń 1995.
Zychowicz Piotr, Zapomniani polscy jeńcy w 1920 r., „Rzeczpospolita” 2009, nr z 23 X.
Netografia:
http://www.jency1920.archiwa.gov.pl
http://mhs.org.pl/historia/leksykon-działaczy-spółdzielcy/habichtownawladyslawa
http://www.bmj.com/content/2/3070/565.2
http://www.czytelniamedyczna.pl/5064wchodźko-lekarz-polityk-wolnomularz.html
http://www.genealogia.okiem.pl/powstaniecindex
http://www.krakowskikazimierz.pl/spis nazwisk 1897-1907 litery A-K

