Orientacja austro-polska wobec kwestii ukraińskiej w czasie I wojny światowej (do Aktu 5 listopada 1916 r.)
DOI:
https://doi.org/10.12797/KPK.04.2012.04.07Ключові слова:
польсько-українські відносини, про австро-польська орієнтація, ГНЦ, Леопольд Владислав ЯворськийАнотація
Австро-угорська орієнтація по відношенню до українського питання підчас Першої світової війни (до Акту 5 листопада 1916 р.)
Напередодні та під час Першої світової війни одночасно сформувався ряд ідей націлених на відновлення польської держави і розвиток українського національного руху. Українські угрупування, що діяли у Галичині, закликали до створення в межах Габсбурзької монархії державної автономної. Польські ж політичні орієнтації у перший період Першої світової війни відстоювали створення польської автономії під протекторатом Габсбургів. Носієм цієї певною мірою австоро-польської ідеї було загальнопольське міжпартійне об’єднання створене в серпні 1914 р. передусім з метою формування польських легіонів під назвою Головний національний комітет. Через те, що ГНЦ проводило масштабні пропагандистські та публіцистичні дії, йому необхідно було зайняти позицію по відношенню до постулатів українських сил. Основна мета цієї статті є розглянути видання ГНЦ: часописи, брошури та статті під кутом оцінки та розуміння українського питання їх авторами. Це дозволить відповісти на питання про відносини поміж активістами з обох угрупувань та про місце українського питання у планах ГНЦ. Оцінка цього періоду у діяльності самої організації та політичної ситуації у монархії є важлива оскільки згодом, у 1918 р. невирішені ідеологічні суперечності поміж українцями та поляками переродились у громадянську війну. Період, що обговорюється у статті більшість цих питань про майбутнє поляків і українців залишались ще відкритими. Текст спирається на документах ГНЦ, доступних у Національному архіві міста Кракові.
Завантажити
Посилання
Ajnenkiel Andrzej, Historia Sejmu Polskiego, t. 2, cz. 1: W dobie rozbiorów, Warszawa 1989.
View in Google Scholar
Batowski Henryk, Rozpad Austro-Węgier 1914-1918 (sprawy narodowościowe i działania dyplomatyczne), Kraków 1982.
View in Google Scholar
Bąk-Koczarska Celina, Juliusz Leo twórca Wielkiego Krakowa, Wrocław 1986, Prace Komisji Historycznej / Polska Akademia Nauk. Oddział w Krakowie, nr 47.
View in Google Scholar
Dąbkowski Tadeusz, Ukraiński Ruch narodowy w Galicji Wschodniej 1912-1923, Warszawa 1985.
View in Google Scholar
Dąbrowski Jan, Wielka wojna 1914-1918, cz. 1: 1914-1916, Warszawa 1937, Wielka historia powszechna. Wydawnictwo zbiorowe ilustrowane, t. 7.
View in Google Scholar
Feldman Wilhelm, Stronnictwa i programy polityczne w Galicji, 1846-1906, Kraków 1907.
View in Google Scholar
Galuba Rafał, Niech nas rozsądzi miecz i krew…”. Konflikt polsko-ukraiński o Galicję Wschodnią w latach 1918-1919, Poznań 2004, Poznańskie Studia Historyczne.
View in Google Scholar
Garlicki Andrzej, Geneza legionów. Zarys dziejów Komisji Tymczasowej Skonfederowanych Stronnictw Niepodległościowych, Warszawa 1964.
View in Google Scholar
Grabowski Tadeusz Stanisław, Feldman Wilhelm (1868-1919), [w:] Polski słownik biograficzny, t. 6, Kraków 1946, s. 396-404.
View in Google Scholar
Grosfeld Leon, Polityka państw centralnych wobec sprawy polskiej w latach pierwszej wojny światowej, Warszawa 1962.
View in Google Scholar
Grünberg Karol, Sprengel Bogusław, Trudne sąsiedztwo. Stosunki polsko-ukraińskie w X-XX wieku, Warszawa 2005.
View in Google Scholar
Holzer Jan, Molenda Jan, Polska w pierwszej wojnie światowej, Warszawa 1963, Biblioteka Wiedzy Historycznej. Historia Polski.
View in Google Scholar
Hrycak Jarosław, Historia Ukrainy 1772-1999. Narodziny nowoczesnego narodu, tłum. Katarzyna Kotyńska, Lublin 2000, Dzieje Krajów Europy Środkowo-Wschodniej.
View in Google Scholar
Jaskólski Michał, Kaduceus polski. Myśl polityczna konserwatystów krakowskich 1866-1934, Warszawa–Kraków 1990.
View in Google Scholar
Kozłowski Maciej, Między Sanem i Zbruczem. Walki o Lwów i Galicję Wschodnią 1918-1919, Kraków 1990.
View in Google Scholar
Kozłowski Maciej, Zapomniana wojna. Walki o Lwów i Galicję Wschodnią 1918-1919, przedm. Bohdan Skaradziński, Bydgoszcz 1999.
View in Google Scholar
Klimecki Michał, Polsko-Ukraińska wojna o Lwów i Galicję Wschodnią. 1918-1919, Warszawa 2000, O Wolność i Niepodległość.
View in Google Scholar
Knebel Jerzy, Rząd pruski wobec sprawy polskiej w latach 1914-1917, Warszawa 1961.
View in Google Scholar
Krotofil Maciej, Ukraińska armia halicka 1918-1920. Organizacja, uzbrojenie, wyposażenie i wartość bojowa sił zbrojnych Zachodnio-Ukraińskiej Republiki Ludowej, Toruń 2002.
View in Google Scholar
Łukomski Grzegorz, Partacz Czesław, Polak Bogusław, Wojna polsko-ukraińska 1918-1919. Działania bojowe – aspekty polityczne – kalendarium, Koszalin 1994.
View in Google Scholar
Nowak Andrzej, Jak rozbić rosyjskie imperium? Idee polskiej polityki wschodniej (1733-1921), Kraków 1999, Arkana Historii.
View in Google Scholar
Olszański Tadeusz Andrzej, Historia Ukrainy XX wieku, Warszawa 1994.
View in Google Scholar
Pajewski Janusz, „Mitteleuropa”. Studia z dziejów imperializmu niemieckiego w dobie pierwsze wojny światowej, Poznań 1959, Prace Instytutu Zachodniego, nr 27.
View in Google Scholar
Pajewski Janusz, Odbudowa państwa polskiego. 1914-1918, Warszawa 1985.
View in Google Scholar
Pajewski Janusz, Pierwsza wojna światowa 1914-1918, Warszawa 2005.
View in Google Scholar
Partacz Czesław, Od Badeniego do Potockiego. Stosunki polsko-ukraińskie w Galicji w latach 1888-1908, Toruń 1996.
View in Google Scholar
Podhorodecki Leszek, Dzieje Lwowa, Warszawa 1993.
View in Google Scholar
Serczyk Władysław Andrzej, Historia Ukrainy, Wrocław 2001.
View in Google Scholar
Skrukwa Grzegorz, Formacje wojskowe ukraińskiej „rewolucji narodowej” 1914-1921, Toruń 2008.
View in Google Scholar
Sokolnicki Michał, Rok czternasty, Londyn 1961.
View in Google Scholar
Srokowski Konstanty, NKN. Zarys historii, Kraków 1923.
View in Google Scholar
Suleja Włodzimierz, Orientacja austro-polska w latach I wojny światowej (do aktu 5 listopada 1916 roku), Wrocław 1992, Acta Universitatis Wratislaviensis. Historia, nr 103.
View in Google Scholar
Zieliński Henryk, Historia Polski. 1914-1939, Wrocław 1985.
View in Google Scholar
Завантаження
Опубліковано
Номер
Розділ
Ліцензія

Ця робота ліцензується відповідно до ліцензії Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
