Utwory o matkach i córkach

Kobiece narracje postmemorialne

Authors

  • Sylwia Karolak Uniwersytet im. Adama Mickiewicza

DOI:

https://doi.org/10.12797/Politeja.12.2015.35.13

Keywords:

Shoah, postmemory, second generation, women’s stories

Abstract

Stories about Mothers and Daughters: The Feminine Post-Memorial Literary Texts

From a large group of Polish postmemory literary texts, the author distinguishes a group that is considered to be significant and separate: Rodzinna historia lęku by Agata Tuszyńska, Utwór o Matce i Ojczyźnie by Bożena Keff, Włoskie szpilki by Magdalena Tulli oraz Frascati by Ewa Kuryluk. All these works were written by women. There are stories about complicated, often difficult and painful relations between mothers and daughters. It is important that these mothers are Polish Jewesses and Holocaust survivors. Their daughters represent the “second generation”. Fathers are absent in the lives of their daughters for many reasons (divorce, death, journey). This absence enables dialogue between the mother and her adult child, which helps shape the identity of the daughter and create the story about the Holocaust experience – the most important caesura and trauma in the mother’s life.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

  • Sylwia Karolak, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza

    Literaturoznawczyni, adiunkt w Zakładzie Antropologii Literatury Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Interesuje się kulturą Żydów polskich, a także literaturą poświęconą Zagładzie. Ostatnio zajmuje się obecnością wątków postpamięciowych w literaturze polskiej, a także kreślonymi ręką kobiet utworami dotyczącymi II wojny światowej. Autorka książki Doświadczenie Zagłady w literaturze polskiej 1947‑1991. Kanon, który nie powstał (2014).

References

Bielas K., Nielegalny plik, rozmowa z Bożeną Umińską‑Keff, „Gazeta Wyborcza” 2008, 27 V, [online] http://wyborcza.pl/duzyformat/1,127291,5250183,Nielegalny_plik.html.
View in Google Scholar

Brzóstowicz M., Wizerunek rodziny w polskiej prozie współczesnej, Poznań 1998, Biblioteka Literacka „Poznańskich Studiów Polonistycznych”, t. 8.
View in Google Scholar

Choduń A., Córka o matce, czyli „potwór” Bożeny Keff, „Tygiel Kultury” 2011, nr 7‑9, [online] http://www.tygielkultury.eu/7_9_2011/aktual/30.htm.
View in Google Scholar

Cuber M., Metonimie Zagłady. O polskiej prozie lat 1987‑2012, Katowice 2012, Prace Naukowe Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, nr 3027.
View in Google Scholar

Czapliński P., Mausoleum, „Tygodnik Powszechny” 2008, nr 37, [online] http://tygodnik.onet.pl/kultura/mausoleum/8fsvl.
View in Google Scholar

Czapliński P., Wypowiadanie wojny. Literatura najnowsza wobec okresu 1939‑1945, [w:] Wojna i postpamięć, red. Z. Majchrowski, W. Owczarski, Gdańsk 2011.
View in Google Scholar

Czapliński P., Zagłada i profanacje, „Teksty Drugie” 2009, nr 4.
View in Google Scholar

Czerska T., Historia rodziny – rodzina w historii, [w:] Prywatne/publiczne. Gatunki pisarstwa kobiecego, red. I. Iwasiów, Szczecin 2008, Rozprawy i Studia – Uniwersytet Szczeciński, t. 723.
View in Google Scholar

Dąbrowska D., Udomowiony świat. O kobiecym doświadczaniu historii, Szczecin 2004, Rozprawy i Studia – Uniwersytet Szczeciński, t. 512.
View in Google Scholar

Galant A., Zakochane bez pamięci. Szkic do współczesnych kobiecych „narracji rodzinnych”, [w:] Poetologie pamięci, red. D. Śnieżka, Szczecin 2011, Rozprawy i Studia – Uniwersytet Szczeciński, t. 806.
View in Google Scholar

Halbwachs M., Zbiorowa pamięć rodziny, [w:] tenże, Społeczne ramy pamięci, przeł. i wstęp M. Król, Warszawa 1969, Biblioteka Socjologiczna.
View in Google Scholar

Hirsch M., The Generation of Postmemory. Writing and Visual Culture After the Holocaust, New York 2012, Gender and Culture. DOI: https://doi.org/10.7312/hirs15652
View in Google Scholar

Hirsch M., Żałoba i postpamięć, przeł. K. Bojarska, [w:] Teoria wiedzy o przeszłości na tle współczesnej humanistyki, red. E. Domańska, Poznań 2010.
View in Google Scholar

Janion M., Filipiak I., Zmagania z Matką i Ojczyzną, [w:] B. Keff, Utwór o Matce i Ojczyźnie, Kraków 2008.
View in Google Scholar

Jarecka D., Ewa Kuryluk: każdy jest dla kogoś dobry, „Gazeta Wyborcza” 2010, 6 X, [online] http://wyborcza.pl/1,75475,7112897,Ewa_Kuryluk__Ktos_jest_dla_kogos_dobry.html.
View in Google Scholar

Karolak S., Zabójstwo dziecka w literaturze polskiej o Zagładzie, [w:] Zabójstwo dziecka w literaturze i kulturze europejskiej, red. nauk. K. Ilski i in., Poznań 2014, Badania Interdyscyplinarne – Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, nr 36.
View in Google Scholar

Karwowska B., Ciało. Seksualność. Obozy zagłady, Kraków 2009, Modernizm w Polsce, t. 28.
View in Google Scholar

Keff B., Utwór o Matce i Ojczyźnie, Kraków 2008.
View in Google Scholar

Kubisiowska K., Magdalena Tulli: Ludzik mi padł, więc gram następnym, „Gazeta Wyborcza” 2011, 30 X, [online] http://wyborcza.pl/duzyformat/1,127291,10548289,Magdalena_Tulli__Ludzik_mi_padl__wiec_gram_nastepnym.html.
View in Google Scholar

Kuryluk E., Frascati. Apoteoza topografii, Kraków 2009.
View in Google Scholar

Langer L., Scena pamięci. Rodzice i dzieci w tekstach i świadectwach Holokaustu, przeł. J. Mikos, „Literatura na Świecie” 2004, nr 1/2.
View in Google Scholar

Łysak T., Meandry ujawniania – późne odkrycie tożsamości w „Rodzinnej historii lęku” Agaty Tuszyńskiej, [w:] Zagłada. Współczesne problemy rozumienia i przedstawiania, red. E. Domańska, P. Czapliński, Poznań 2009, Biblioteka Literacka „Poznańskich Studiów Polonistycznych”, t. 56.
View in Google Scholar

Nikliborc A., Uwięzione w KL Auschwitz‑Birkenau. Traumatyczne doświadczenia kobiet odzwierciedlone w dokumentach osobistych, Kraków 2010.
View in Google Scholar

Ostrowska J., Obca ofiara – figura prostytutki obozowej i jej wyparcie w dyskursie poholokaustowym, „uniGENDER” 2010, nr 1, [online] www.unigender.org/?page=biezacy&issue=04&article=02.
View in Google Scholar

Prot‑Klinger K., Wpływ traumy na relacje w rodzinie, [w:] taż, Życie po Zagładzie. Skutki traumy u ocalałych z Holocaustu. Świadectwa z Polski i Rumunii, Warszawa 2009, Monografie Psychiatryczne, 9.
View in Google Scholar

Ronen S., Od zmagań z bestią nazistowską w piwnicy do zmagań z tą bestią w nas samych, przeł. z ang. S. Obirek, przeł. z hebr. Michał Sobelman, [w:] Porzucić etyczną arogancję. Ku reinterpretacji podstawowych pojęć humanistyki w świetle wydarzenia Szoa, red. B.A. Polak, T. Polak, Poznań 2011.
View in Google Scholar

Sobolewski T., Nike 2012. Magdalena Tulli: nie ma zmyślonych opowieści, „Gazeta Wyborcza” 2012, 15 IX, [online] http://wyborcza.pl/1,75475,12487543,Nike_2012__Magdalena_Tulli__Nie_ma_zmyslonych_opowiesci.html.
View in Google Scholar

Spiegelman A., Maus. Opowieść ocalałego, t. 1: Mój ojciec krwawi historią, przeł. P. Bikont. Kraków 2010.
View in Google Scholar

Strzałka J., Sekrety rodzinne. Recenzja książki: Ewa Kuryluk, „Frascati”, „Polityka” 2009, 13 X, [online] http://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/kultura/ksiazki/304410,1,recenzja‑ksiazki‑ewa‑kuryluk‑frascati.read.
View in Google Scholar

Stӧcker‑Sobelman J., Kobiety Holokaustu. Feministyczna perspektywa w badaniach nad Shoah. Kazus KL Auschwitz‑Birkenau, Warszawa 2012.
View in Google Scholar

Tulli M., Włoskie szpilki, Warszawa 2011.
View in Google Scholar

Tuszyńska A., Rodzinna historia lęku, Kraków 2005.
View in Google Scholar

Ubertowska A., Archeologie pamięci. Współczesne kobiece narracje o wojnie, [w:] Wojna i postpamięć, red. Z. Majchrowski, W. Owczarski, Gdańsk 2011.
View in Google Scholar

Ubertowska A., „Niewidzialne świadectwa”. Perspektywa feministyczna w badaniach nad literaturą Holokaustu, „Teksty Drugie” 2009, nr 4.
View in Google Scholar

Wilk M., Życie jako dzieło sztuki, „Polityka” 2009, 13 X, [online] http://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/kultura/304502,1,zycie‑jako‑dzielo‑sztuki.read.
View in Google Scholar

Winnicka E., Kangur w skórze słonia. Rozmowa z Ewą Kuryluk. O powojennym dzieciństwie, traumach, chorobie i wytchnieniu, które daje sztuka, „Polityka” 2010, 27 III, [online] http://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/kultura/1504420,1,rozmowa‑z‑ewa‑kuryluk.read.
View in Google Scholar

Wszystko o Matce‑Żydówce. Wokół książki Bożeny Keff „Utwór o Matce i Ojczyźnie”, [online] http://genderstudies.pl/index.php/aktualnosci/feminaria/wszystko‑o‑matce‑zydowce‑wokol‑ksiazki‑bozeny‑keff‑utwor‑o‑matce‑i‑ojczyznie‑relacja.
View in Google Scholar

Wysocki G., Magdalena Tulli, „Włoskie szpilki”, dwutygodnik.com, [online] http://www.dwutygodnik.com/artykul/2862‑magdalena‑tulli‑wloskie‑szpilki.html.
View in Google Scholar

Zaleski M., „Włoskie szpilki” Magdalena Tulli, [online] http://www.instytutksiazki.pl/ksiazki‑detal,literatura‑polska,3169,wloskie‑szpilki.html.
View in Google Scholar

Downloads

Published

20-07-2015

Issue

Section

Articles

How to Cite

“Utwory O Matkach I Córkach: Kobiece Narracje Postmemorialne”. 2015. Politeja 12 (3 (35): 171-87. https://doi.org/10.12797/Politeja.12.2015.35.13.