Ocena współczesnej kultury Zachodu w nauczaniu Benedykta XVI (Josepha Ratzingera)

Authors

  • Ewa Kozerska Uniwersytet Opolski
  • Tomasz Scheffler University of Wrocław image/svg+xml

DOI:

https://doi.org/10.12797/Politeja.12.2015.39.14

Keywords:

Christianity, Enlightenment, culture, Benedict XVI, human dignity

Abstract

The Assessment of the Contemporary Western Culture in the Teaching of Benedict XVI (Joseph Ratzinger)

The article consists of two parts. In the first one, the authors pointed out an argument in the social sciences concerning ability to reasonably use the „culture” concept in scientific discourse. In the second one, they analyzed opinions Benedict XVI ( Joseph Ratzinger) expressed about present condition of the Western culture. Views of this figure were selected to study due to recognizing significant influential role the Pope plays in the public sphere. In the opinion of Benedict XVI, today there are two cultures of the West that coexist: rational Christian culture and Enlightenment (neo‑Enlightenment) culture. There is a deep contradiction between them due to acknowledgment or rejection of God as Logos, hence as the source of human intellect and rules shaping interpersonal behaviour. The fundamental danger connected with domination of Enlightenment attitude Benedict XVI sees in relativism and glorification of total freedom which in the Pope’s opinion ultimately leads to treating man solely as an object. In Ratzinger’s opinion, Christian and Enlightenment cultures are in conflict, with the latter playing the role of aggressor from the beginning. However, Benedict XVI hopes that the argument can be appeased by agreement on a set of basic values which, irrespective of attitude towards Logos, could be acknowledged as fundamental for existence of modern civilization. The ground for the agreement should be the acknowledgement of the inviolability of human dignity.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biographies

  • Ewa Kozerska, Uniwersytet Opolski

    Doktor nauk prawnych, adiunkt w Katedrze Historii Państwa i Prawa oraz Doktryn Polityczno-Prawnych na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Opolskiego. Jej zainteresowania badawcze związane są ze współczesnymi doktrynami polityczno-prawnymi, zwłaszcza katolicką nauką społeczną, wybranymi aspektami integracji europejskiej, koncepcjami społeczeństwa obywatelskiego.

  • Tomasz Scheffler, University of Wrocław

    Doktor nauk prawnych, adiunkt w Katedrze Doktryn Politycznych i Prawnych na Wydziale Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego. Jego zainteresowania naukowe związane są z doktrynami polityczno-prawnymi, zwłaszcza myślą starogrecką, totalitaryzmem i autorytaryzmem oraz nauką społeczną Kościoła. Radca prawny.

References

Benedykt XVI, Caritas in veritate, [online] http://www.vatican.va/holy_father/benedict_xvi.
View in Google Scholar

Benedykt XVI, Myśli na każdy dzień, Poznań 2009.
View in Google Scholar

Benedykt XVI, Spe salvi, Warszawa 2008.
View in Google Scholar

Benedykt XVI, Światłość świata. Papież, Kościół i znaki czasu, rozmowa z Peterem Seewaldem, przeł. P. Napiwodzki, Kraków 2011.
View in Google Scholar

Benedykt XVI, Deus caritas est, [online] http://www.vatican.va/holy_father/benedict_xvi/encyclicals/documents/hf_ben‑xvi_enc_20051225_deus‑caritas‑est_pl.html.
View in Google Scholar

Berti G., La guerra santa dei cattoliberali alla statolatria. Decentramento, federalismo, moderazione. Il contributo di Sturzo e altri pensatori, [online] http://www.rosmini.it/Resource/CentroStudi/Rass.%20Stampa/2011%2001%2002%20Il%20Giornale.pdf.
View in Google Scholar

Cameron R., Neal L., Historia gospodarcza świata. Od paleolitu do czasów najnowszych, przeł. M. Kluźniak, H. Lisicka‑Michalska, Warszawa 2004.
View in Google Scholar

Chafuen A.A., Chrześcijanie za wolnością. Ekonomia późnoscholastyczna, przeł. K. i K. Koehlerowie, wstęp M. Novak, Kraków 2002, Mała Seria – Arcana.
View in Google Scholar

Compagnoni F., Prawa człowieka. Geneza, historia i zaangażowanie chrześcijańskie, przeł. S. Bielański, Kraków 2000, Wokół Współczesności (Kraków).
View in Google Scholar

Galot J., Wybrane zagadnienia z teologii współczesnej, przeł. J.D. Szczurek, Kraków 1994.
View in Google Scholar

Guerriero E., Wprowadzenie. Papież chrześcijańskiego orędzia, [w:] Benedykt XVI ( Joseph Ratzinger), Paweł Apostoł Narodów, Częstochowa 2008.
View in Google Scholar

Kantorowicz E.H., Dwa ciała króla. Studium ze średniowiecznej teologii politycznej, przeł. M. Michalski, A. Krawiec, red. nauk. wyd. pol. J. Strzelczyk, Warszawa 2007.
View in Google Scholar

Katolicka Agencja Prasowa, Papieska encyklika w rekordowym tempie, [online] http://ekai.pl/wydarzenia/ostatnia_chwila/x68525/papieska‑encyklika‑w‑rekordowym‑tempie.
View in Google Scholar

Konstytucja dogmatyczna o wierze katolickiej (Dei Filius), kanon II, 1, [w:] Dokumenty soborów powszechnych, Vol. IV/2 (1511‑1870): Lateran V, Trydent, Watykan I, układ i oprac. ks. A. Baron, ks. H. Pietras SJ, Kraków 2007.
View in Google Scholar

Kozerska E., Scheffler T., Etyczne państwo prawa w ujęciu Benedykta XVI, „Roczniki Nauk Prawnych KUL. Prawo, Prawo Kanoniczne, Administracja” 2012, Vol. 22, nr 4.
View in Google Scholar

Kozerska E., Scheffler T., Kryzys cywilizacji i rasizm w nauczaniu Piusa XI oraz w projekcie encykliki „Humani genesis unitas” z 1939 r., „Studia nad Faszyzmem i Zbrodniami Hitlerowskimi” 2009, Vol. 31.
View in Google Scholar

Kozerska E., Scheffler T., Projekty integracji europejskiej do 1952 r., [w:] Prawo i gospodarka Polski po Traktacie Lizbońskim, red. E. Kozerska, P. Malinowski, T. Scheffler, Opole 2011.
View in Google Scholar

Kozerska E., Scheffler T., Wokół Traktatu i poza Traktat z Lizbony, [w:] Wokół Traktatu Lizbońskiego. Propozycje i postulaty dotyczące prawa i ekonomii Unii Europejskiej, red. E. Kozerska, T. Scheffler, Kraków 2013.
View in Google Scholar

Kuksewicz Z., Zarys filozofii średniowiecznej. Filozofia łacińskiego obszaru kulturowego, Warszawa 1973.
View in Google Scholar

Kuper A., Kultura. Model antropologiczny, Kraków 2005, Seria Kultura.
View in Google Scholar

La Mettrie J.O. de, L’Homme Machine, Wyd. Luzac 1748.
View in Google Scholar

Legowicz J., Historia filozofii średniowiecznej Europy Zachodniej, Warszawa 1986.
View in Google Scholar

Majka J., Katolicka nauka społeczna. Studium historyczno‑doktrynalne, Rzym 1986.
View in Google Scholar

Miś A., Filozofia współczesna. Główne nurty, Warszawa 2000.
View in Google Scholar

Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, Poznań 2012.
View in Google Scholar

Pizzorni R.M., Diritto, etica e religione. Il fondamento metafisico del diritto secondo Tommaso d’Aquino, Bologna 2006, Civis, 19.
View in Google Scholar

Possenti V., Katolicka nauka wobec dziedzictwa oświecenia, przeł. Ł. Skuza, S. Pyszka, T. Żeleźnik, Kraków 2000, Wokół Współczesności (Kraków).
View in Google Scholar

Radcliffe‑Brown A.R., O strukturze społecznej, [w:] M. Flis, Antropologia społeczna Radcliffe’a‑Browna, Kraków 2000.
View in Google Scholar

Ratzinger J., Europa Benedykta w kryzysie kultur, wstęp i wprow. L. Knabit, M. Pera, przeł. W. Dzieża, Częstochowa 2005.
View in Google Scholar

Ratzinger J., Europa. Jej podwaliny dzisiaj i jutro, Kielce 2005.
View in Google Scholar

Ratzinger J., Prawda, wartości, władza. Kiedy społeczeństwo można uznać za pluralistyczne, przeł. G. Sowiński, Kraków 1999.
View in Google Scholar

Ratzinger J., Regensburger Rede, [w:] tenże, Glaube, Vernunft und Universität. Erinnerungen und Reflexionen, Ansprache von Benedikt XVI, Aula Magna der Univerität Regensburg, Dienstag, 12 IX 2006, [online] http://www.vatican.va/holy_father/benedict_xvi/speeches/2006/september/documents/hf_ben‑xvi_spe_20060912_university‑regensburg_ge.html.
View in Google Scholar

Ratzinger J., Wykłady bawarskie z lat 1963‑2004, przeł. A. Czarnocki, Warszawa 2009.
View in Google Scholar

Rauchhaupt von U., Der Vater des Urknalls. Revolution unseres Weltbides, [online] http://www.faz.net/aktuell/wissen/weltraum/george‑lemaitre‑revolutionierte‑unser‑weltbild‑13054736.html.
View in Google Scholar

Rowland T., Wiara Ratzingera. Teologia Benedykta XVI, przeł. A. Gomola, Kraków 2010.
View in Google Scholar

Ryszka F., Państwo stanu wyjątkowego. Rzecz o systemie państwa i prawa Trzeciej Rzeszy, Wrocław–Warszawa–Kraków 1985.
View in Google Scholar

Saranyana J.I., Illianes J.L., Historia teologii, przeł. P. Rak, red. nauk. T. Dzidek, Kraków 1997.
View in Google Scholar

Scheffler T., Ład międzynarodowy w koncepcjach konserwatywnej opozycji w Trzeciej Rzeszy, Wrocław 2006, Acta Universitatis Wratislaviensis, nr 2886.
View in Google Scholar

Szacki J., Historia myśli socjologicznej, Warszawa 2002.
View in Google Scholar

Szyszkowska M., Filozofia prawa i filozofia człowieka, Warszawa 1989.
View in Google Scholar

Tulejski T., Konserwatyzm bez Boga. Dawida Hume’a wizja społeczeństwa, państwa i prawa, Warszawa 2009.
View in Google Scholar

Veca S., Etica e politica, Milano 1989, Saggi Blu.
View in Google Scholar

Zmierczak M., Spory o istotę faszyzmu. Dzieje i krytyka, Poznań 1988, Seria Prawo (Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu), nr 130.
View in Google Scholar

Downloads

Published

09-12-2015

Issue

Section

Articles

How to Cite

“Ocena Współczesnej Kultury Zachodu W Nauczaniu Benedykta XVI (Josepha Ratzingera)”. 2015. Politeja 12 (9 (39): 303-28. https://doi.org/10.12797/Politeja.12.2015.39.14.