„Człowiek szalony powiedział sobie, w swym sercu, że nie ma takiej rzeczy, jak sprawiedliwość…”

W stronę państwa transcendentalnego. Kilka kolejnych uwag w sporze z Hobbesem

Authors

  • Michał Podniesiński

DOI:

https://doi.org/10.12797/Politeja.10.2013.23.14

Keywords:

theory of contract, liberal State, rational choice theory, game theory, Hobbes, natural law, state of nature

Abstract

“The fool hath said in his heart, there is no such thing as justice…” In Favor of Transcendental State. Several other Arguments in Dispute with Hobbes

This paper is one of several articles focused on the theory of contract and the foundations of the modern liberal society. It is a continuation of the pervious paper: Why the Anglosaxon do not like Foucault? The text consists of two major parts. First is an analysis of a modern attempt to defend contractarianism by such authors as D. Gauthier, G. Kavka, J. Hampton, K. Hoekstra, M. Oakeschott, S.M. Brown and their argumentation, especially an attempt to interpret Hobbes in game theory categories. It is discredited as full of logical errors. In the second part, two new arguments against the theory of contract are introduced: (I) historical one – reality proved that human act rather conversely than Hobbes wanted them to, and (II) logical – based on the priority of mutuality rule as fundamental in human cognition.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

  • Michał Podniesiński

    Absolwent Politologii oraz Filozofii Uniwersytetu Jagiellońskiego, doktorant na Wydziale Studiów Międzynarodowych i Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Koordynator i prowadzący Studia filozofia polityki ONLINE na Wyższej Szkole Europejskiej im. J. Tischnera. Autor książki Prawda i władza. Myśl Michela Foucaulta w latach 1956‑1977 (Kraków, 2012). Publikował m.in. w „Kwartalniku Filozoficznym”, „Politei”, „Civitas”, „Dialogach politycznych”, „Łódzkich studiach teologicznych”. Redaktor serii Politikon.

References

Agamben G., Homo sacer. Suwerenna władza i nagie życie, przeł. M. Salwa, posł. P. Nowak, Warszawa 2008.
View in Google Scholar

Agamben G., Stan wyjątkowy, przeł. M. Surma‑Gawłowska, posł. G. Jankowicz, P. Mościcki, Kraków 2008, Linia Krytyczna, 2.
View in Google Scholar

Arendt H., Korzenie totalitaryzmu, t. 1‑2, przeł. D. Grinberg, M. Szawiel, Warszawa 2008.
View in Google Scholar

Baumgold D., Hobbes’s Political Theory, Cambridge 1988.
View in Google Scholar

Brown S.M. Jr., Hobbes. The Taylor Thesis, „The Philosophical Review” 1959, Vol. 68, nr 3, s. 303‑323, [online] http://dx.doi.org/10.2307/2182565. DOI: https://doi.org/10.2307/2182565
View in Google Scholar

Czernyszewski Z., Rorty’ego wizja nowej filozofii a relatywizm i imperializm kulturowy, [w:] Oblicza postmoderny. Teoria i praktyka uczestnictwa w kulturze współczesnej, red. A. Zeidler‑Janiszewska, Warszawa 1992, Wokół Przedmiotu Postmodernistycznego.
View in Google Scholar

Dudek A., Historia polityczna Polski 1989‑2005, Kraków 2007, Arkana Historii.
View in Google Scholar

Foucault M., Foucault Reader, ed. P. Rabinow, New York 1984.
View in Google Scholar

Foucault M., Power/Knowledge. Selected Interviews and Other Writings 1971‑1977, ed. C. Gordon, New York 1980.
View in Google Scholar

Foucault M., Rządomyślność, [w:] L. Rasiński, D. Leszczyński, Historia, władza, polityka, Warszawa–Wrocław 2002, s. 163‑185.
View in Google Scholar

Gauthier D., David Hume, Contractarian, „The Philosophical Review” 1979, Vol. 88, nr 1, s. 3‑38, [online] http://dx.doi.org/10.2307/2184777. DOI: https://doi.org/10.2307/2184777
View in Google Scholar

Gauthier D., Morality and Advantage, „The Philosophical Rewiev” 1967, t. 76, nr 4, s. 460‑475, [online] http://dx.doi.org/10.2307/2183283. DOI: https://doi.org/10.2307/2183283
View in Google Scholar

Gauthier D., Symposium Papers, Comments and an Abstract. Hobbes’s Social Contract, „Noûs” 1988, Vol. 22, nr 1, s. 71‑82, [online] http://dx.doi.org/10.2307/2215553. DOI: https://doi.org/10.2307/2215553
View in Google Scholar

Gauthier D., The Logic of Leviathan. The Moral and Political Thought of Thomas Hobbes, Oxford 1969.
View in Google Scholar

Gauthier D., Thomas Hobbes. Moral Theorist, „The Journal of Philosophy” 1979, Vol. 76, nr 10, [online] http://dx.doi.org/10.2307/2025550. DOI: https://doi.org/10.2307/2025550
View in Google Scholar

Goldsmith M.M., Hobbes’s „Mortal God”. Is There Fallacy in Hobbes’s Theory of Sovereignty?, [w:] The Social Contract Theorist. Critical Essays on Hobbes, Locke and Rousseau, ed. Ch.W. Morris, Maryland 1999, s. 24‑40.
View in Google Scholar

Hampton J., Hobbes and Ethical Naturalism, „Philosophical Perspectives” 1992, Vol. 6, s. 333‑353, [online] http://dx.doi.org/10.2307/2214251. DOI: https://doi.org/10.2307/2214251
View in Google Scholar

Hampton J., Hobbes and Social Contract Tradition, Cambridge 1986. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511625060
View in Google Scholar

Hampton J., The Failure of Hobbes’s Social Contract Argument [w:] The Social Contract Theorists.
View in Google Scholar

Critical Essays on Hobbes, Locke and Rousseau, ed. Ch.W. Morris, Maryland 1999, s. 41‑59.
View in Google Scholar

Hindess B., Filozofie władzy: od Hobbesa do Foucaulta, przeł. D. Leszczyński, L. Rasiński, Warszawa–Wrocław 1999.
View in Google Scholar

Hobbes T., Elementy filozofii, t. 1‑2, przeł. Cz. Znamierowski, Warszawa 1956, Biblioteka Klasyków Filozofii.
View in Google Scholar

Hobbes T., Lewiatan, czyli Materia, forma i władza państwa kościelnego i świeckiego, przeł. Cz. Znamierowski, Warszawa 1954, Biblioteka Klasyki Filozofów.
View in Google Scholar

Hoekstra K., Hobbes and the Foole, „Political Theory” 1997, Vol. 25, nr 5, s. 620‑654, [online] http://dx.doi.org/10.1177/0090591797025005002. DOI: https://doi.org/10.1177/0090591797025005002
View in Google Scholar

Kavka G.S., Hobbsian Moral and Political Theory, Princeton 1986.
View in Google Scholar

Kavka G.S., The Rationality of Rule‑Following.
View in Google Scholar

Hobbes’s Dispute with the Fool, „Law and Philosophy” 1995, Vol. 14, nr 1, s. 5‑34, [online] http://dx.doi.org/10.2307/3504931. DOI: https://doi.org/10.1007/BF01000523
View in Google Scholar

Krasnodębski Z., Już nie przeszkadza. Szkice polityczne III, Kraków 2010, Biblioteka Myśli Politycznej, 73.
View in Google Scholar

Nozick R., Anarchy, State, and Utopia, New York 1974.
View in Google Scholar

Oakeshott M., Introduction to Leviathan, Oxford 1949.
View in Google Scholar

Panichas G.E., Hobbes, Prudence and Basic Rights, „Noûs” 1988, Vol. 22, nr 4, s. 555‑571, [online] http://dx.doi.org/10.2307/2215457. DOI: https://doi.org/10.2307/2215457
View in Google Scholar

Piotrowicz R., Od materii Świata do materii Państwa. Z filozofii Tomasza Hobbesa, Kraków 2000.
View in Google Scholar

Podniesiński M., Dlaczego Anglosasi nie lubią Foucaulta?, „Civitas. Studia z filozofii polityki” 2010, nr 13. DOI: https://doi.org/10.35757/CIV.2010.12.07
View in Google Scholar

Podniesiński M., Symulacja społeczeństwa europejskiego, [w:] Politikon III. Kto jest suwerenem?, red. M. Rysiewicz, M. Podniesiński, Kraków 2011.
View in Google Scholar

Putnam H., Why Reason Can’t Be Naturalized, [w:] tenże, Realism and Reason, Cambridge 1983. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511625275
View in Google Scholar

Rawls J., Teoria sprawiedliwości, przeł. M. Panufnik, J. Pasek, A. Romaniuk, Warszawa 1994, Biblioteka Współczesnych Filozofów.
View in Google Scholar

Rorty R., Filozofia a zwierciadło natury, przeł. M. Szczubiałka, Warszawa 1994, Biblioteka Aletheia.
View in Google Scholar

Rorty R., Pierwszeństwo demokracji wobec filozofii, [w:] tegoż, Obiektywność, relatywizm, prawda, przeł. J. Margański, Warszawa 1999, Pisma filozoficzne, t. 1.
View in Google Scholar

Skinner Q., Conquest and Consent. Thomas Hobbes and the Engagement Controversy, [w:] The Interregnum. The Quest for Settlement, 1646‑1660, ed. G.E. Aylmer, London 1972. DOI: https://doi.org/10.1007/978-1-349-02419-3_4
View in Google Scholar

Strauss L., O tyranii, red. V. Gourevitch, M.S. Roth, przeł. P. Armada, A. Górnisiewicz, Kraków 2009, Politika.
View in Google Scholar

Strauss L., The Philosophy of Hobbes, Chicago 1963.
View in Google Scholar

Świat 2025. Scenariusze Narodowej Rady wywiadu USA, przeł. A. Krzynówek, M. Modrzejewska, wstęp J. Staniszkis, Kraków 2009.
View in Google Scholar

Taylor A.E., Ethical Doctrine of Hobbes, „Philosophy” 1938, Vol. 13, nr 52, s. 406‑424, [online] http://dx.doi.org/10.1017/S0031819100014194. DOI: https://doi.org/10.1017/S0031819100014194
View in Google Scholar

Warrender H., The Political Philosophy of Hobbes, Oxford 1959.
View in Google Scholar

Wudel W., Filozofia strachu i nadziei. Teoria społeczna Tomasza Hobbesa, Warszawa 1971.
View in Google Scholar

Downloads

Published

16-02-2013

Issue

Vol. 10 No. 1 (23) (2013)

Section

Articles

License

Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

How to Cite

“„Człowiek Szalony Powiedział Sobie, W Swym Sercu, że Nie Ma Takiej Rzeczy, Jak Sprawiedliwość…”: W Stronę Państwa Transcendentalnego. Kilka Kolejnych Uwag W Sporze Z Hobbesem”. 2013. Politeja 10 (1 (23): 289-309. https://doi.org/10.12797/Politeja.10.2013.23.14.