Ołtarze kościoła Franciszkańskiego w Krakowie

Historia i ikonografia

Authors

DOI:

https://doi.org/10.36123/RK.2023.89.03

Keywords:

Franciszkanie, kościół (bazylika) św. Franciszka w Krakowie, historia ołtarzy, ikonografia ołtarzy, ołtarz główny, ołtarze boczne

Abstract

ALTARS OF THE FRANCISCAN CHURCH IN CRACOW. HISTORY AND ICONOGRAPHY

The analysis shows that from the end of the 15th until the 1850s, the church’s sacred space was shaped by 10 altars. The last arrangement has seven of them. The time frame of their existence was determined by the disasters that hit the church (the fires in 1655 and 1850). The oldest were the altars dedicated to the Immaculate Conception of the Virgin Mary; St. Anthony; St. Anne; the Transfiguration of the Lord; St. Agnes; St. Salomea; St. Hieronymus; and Holy Mother of the Crowns (also called the Rich). After the church was rebuilt after a fire in 1655, the interior was filled with altars dedicated to the Immaculate Conception; St. Anthony; St. Anne; Transfiguration; Our Lady of Consolation (Merry); St. Louis; St. Bonaventure; St. Lawrence; St. Diego de Alcalá; the Magi. After 1850, the following altars appeared: Immaculate Conception; St. Anthony; St. Maximilian (originally Nicodemus); the Heart of Jesus (originally St. Joseph of Cupertino); St. John Paul II (originally St. Anne; St. Joseph; Spouse of the Blessed Virgin Mary); and Our Lady of Perpetual Help (Our Lady the Merry or Merry Virgin Mary). All through these changes, the church always contained altars dedicated to Our Lady Immaculate and St. Anthony. And there was always an altar dedicated to the Mother of God, under various callings.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

  • Franciszek Solarz OFMConv, Klasztor św. Franciszka w Krakowie

    Franciszkanin, dr teologii, archiwista Archiwum Prowincjalnego (OFMConv) w Krakowie, kustosz zabytków klasztornych. Wykładowca teologii fundamentalnej i religiologii w WSD Franciszkanów i innych seminariach. Członek Stowarzyszenia Teologów Fundamentalnych w Polsce, Franciszkańskiego Towarzystwa Naukowego, Stowarzyszenia Archiwistów Kościelnych i Federacji Bibliotek Kościelnych FIDES.

References

Adamczewski Jan, Mała encyklopedia Krakowa, Kraków 1996.
View in Google Scholar

Bałus Wojciech, Sztuka Sakralna Krakowa w wieku XIX, cz. II, Matejko i Wyspiański, Kraków, 2007.
View in Google Scholar

Bazylika OO. Franciszkanów. Przewodnik, Kraków 2002.
View in Google Scholar

Bęczkowska Urszula, Karol Kremer i Krakowski Urząd Budownictwa w latach 1837‒1860, Kraków 2010.
View in Google Scholar

Białkiewicz Zbigniew Jan, Przemiany architektury krakowskiej w połowie XIX wieku, Kraków 1994.
View in Google Scholar

Borowiejska-Birkenmajerowa Maria, Odbudowa kościołów Św. Trójcy i Św. Franciszka w Krakowie w drugiej połowie w. XIX – koncepcje i realizacja, „Krzysztofory”, T. 12: 1985.
View in Google Scholar

Demel Juliusz, Pożar Krakowa 1850 roku, „Rocznik Krakowski”, T. 32: 1952.
View in Google Scholar

Dettloff Paweł, Rojkowska Halina, Zarys dziejów kaplicy Arcybractwa Męki Pańskiej i jej wyposażenia, „Rocznik Krakowski”, T. 82: 2016.
View in Google Scholar

Di Fonzo Wawrzyniec, Odoardi Jan, Pompei Alfons, Bracia Mniejsi Konwentualni. Historia i życie (1209‒1976), Niepokalanów 1988.
View in Google Scholar

Ekielski Władysław, Nieudana restauracya, „Architekt”, 1907, t. 8, z. 8, s. 14.
View in Google Scholar

Frycz Jerzy, Restauracja i konserwacja zabytków architektury w Polsce w latach 1795‒1918, Warszawa 1975.
View in Google Scholar

Geniusz baroku. Szymon Czechowicz 1689‒1775, red. Andrzej Betlej, Tomasz Zaucha, Kraków 2020.
View in Google Scholar

Gogola Zdzisław, Rys historyczny bazyliki Franciszkanów w Krakowie, w: Studia z dziejów kościoła Franciszkanów w Krakowie, red. Z. Kliś, Kraków 2006.
View in Google Scholar

Grabowski Ambroży, Kraków i jego okolice, wyd. 5, Kraków 1866.
View in Google Scholar

Guryn Andrzej, Reformatorska działalność Jana Donata Caputo w prowincji franciszkanów konwentualnych w Polsce w latach 1595‒1598, „Studia Theologica Varsaviensia”, 1969, t. 7, z. 1. Historia pożaru miasta Krakowa, Kraków 1850.
View in Google Scholar

Kantak Kamil, Franciszkanie Polscy, t. II, Kraków 1938.
View in Google Scholar

Katalog zabytków sztuki w Polsce, t. 4: Miasto Kraków, cz. 2: Kościoły i klasztory Śródmieścia, 1, red. Adam Bochnak, Jan Samek, Warszawa 1971.
View in Google Scholar

Kęder Iwona, Komorowski Waldemar, Ikonografia placu Wszystkich Świętych oraz ulic Franciszkańskiej, Poselskiej, Senackiej i Kanoniczej w Krakowie, Kraków 2007.
View in Google Scholar

Klaja Grzegorz, Ołtarz w świetle teologii, Kraków 2008.
View in Google Scholar

Langman Jerzy, „Nieistniejący kościół świętych Michała i Józefa niegdyś karmelitów bosych w Krakowie”, Archiwum Prowincji Karmelitów Bosych w Czernej, mps, syg. AMK 11.
View in Google Scholar

Łoza Stanisław, Architekci i budowniczowie w Polsce, Warszawa 1954.
View in Google Scholar

Mikołajska Ewa, Neośredniowieczne ołtarze w Krakowie, w: Wojciech Bałus, Ewa Mikołajska, Jacek Urban, Joanna Wolańska, Sztuka sakralna w Krakowie w wieku XIX, część 1, Kraków 2004.
View in Google Scholar

Moraczewski Maciej, [Nekrolog Księżarskiego], „Czasopismo Techniczne [lwowskie]”, 1884, nr 2, s. 67 (wykaz prac).
View in Google Scholar

Muczkowski Józef, Kościół Św. Franciszka w Krakowie, Biblioteka Krakowska, nr 19, Kraków 1901.
View in Google Scholar

Nadolski Bogusław, Misterium chrześcijańskiego ołtarza, Kraków 2009.
View in Google Scholar

Pasierb Janusz Stanisław, Ołtarz chrześcijański: Historia i symbolika, „Studia Theologica Varsaviensia” ” 1968, t. 68, nr 2.
View in Google Scholar

Pruszcz Piotr Hiacynt, Kleynoty Stołecznego Miasta Krakowa albo Kościoły, y co w nich iest widzenia godnego y znacznego, przez Piotra Hiacynta Pruszcza krótko opisane…, Kraków 1745.
View in Google Scholar

Przewodnik po bazylice oo. Franciszkanów w Krakowie, Kraków 1987.
View in Google Scholar

Purchla Jacek, O architekturze krakowskiej połowy XIX wieku, „Rocznik Krakowski”, T. 53: 1987, s. 132.
View in Google Scholar

Rojkowska-Tasak Halina, Zespół klasztorny Franciszkanów w Krakowie – rozwój przestrzenny, w: Krypty grobowe kościoła św. Franciszka z Asyżu w Krakowie w świetle badań interdyscyplinarnych, t. I: Archeologia. Historia. Kostiumologia, red. Anna Drążkowska, Toruń 2020.
View in Google Scholar

Rosenbaiger Samuel, Dzieje kościoła oo. Franciszkanów w Krakowie w wiekach średnich, Biblioteka Krakowska, nr 79, Kraków 1933.
View in Google Scholar

Rożek Michał, Straty kulturalne i artystyczne Krakowa w okresie pierwszego najazdu szwedzkiego (1655‒1657), „Biuletyn Historii Sztuki”, 1974, t. 36, nr. 2.
View in Google Scholar

Samek Marta, Architektura kościoła franciszkanów w Krakowie w XVII wieku, „Rocznik Krakowski”, T. 56: 1990.
View in Google Scholar

Solarz Franciszek, Arcybractwo Męki Pańskiej na tle jego historii i posłannictwa, w: Krypty grobowe kościoła św. Franciszka z Asyżu w Krakowie w świetle badań interdyscyplinarnych, t. I: Archeologia. Historia. Kostiumologia, red. Anna Drążkowska, Toruń 2020.
View in Google Scholar

Solarz Franciszek, Drewniane wyposażenie bazyliki Franciszkanów w Krakowie, w: Sztuka w kręgu krakowskich franciszkanów i klarysek, red: Marcin Szyma, Marek Walczak, Kraków 2020.
View in Google Scholar

Solarz Franciszek, Historia bazyliki, krużganków i kaplic w zespole krakowskiego klasztoru franciszkanów, w: Franciszek Solarz, Bogumił Krużel, Krakowscy Franciszkanie (Krakovian Franciscans). Album, AFRaster, Kraków 2009.
View in Google Scholar

Solarz Franciszek, Historia relikwii błogosławionej Salomei, w: Krypty grobowe kościoła św. Franciszka z Asyżu w Krakowie w świetle badań interdyscyplinarnych, t. I: Archeologia. Historia. Kostiumologia, red. Anna Drążkowska, Toruń 2020.
View in Google Scholar

Szyma Marcin, In ecclesia sancti Francisci in chori medio. Wprowadzenie do badań nad miejscem chóru liturgicznego w kościołach średniowiecznego Krakowa, w: Średniowieczna architektura sakralna w Polsce w świetle najnowszych badań. Materiały z sesji naukowej zorganizowanej przez Muzeum Początków Państwa Polskiego w Gnieźnie 13‒15 listopada 2013 roku, Gniezno 2014.
View in Google Scholar

Tomkowicz Stanisław, Kronika konserwatorska krakowska za rok 1895, „Kalendarz Krakowski Józefa Czecha”, 1896.
View in Google Scholar

Tomkowicz Stanisław, Opieka nad zabytkami, „Kalendarz Krakowski Józefa Czecha”, 1896.
View in Google Scholar

Umiłowany od wszystkiego miasta. W 770. Rocznicę przybycia franciszkanów do Krakowa (1237‒2007), red. Andrzej Bruździński, Zdzisław Gogola, Kraków 2007.
View in Google Scholar

Wanat Benignus Józef, Barokowe ołtarze w bazylice Franciszkanów w Krakowie, w: Umiłowany od wszytkiego miasta. W 770. rocznicę przybycia franciszkanów do Krakowa (1237‒2007), red. Andrzej Bruździński, Zdzisław Gogola, Kraków 2007.
View in Google Scholar

Downloads

Published

2023-12-09

Issue

Section

Articles

How to Cite

Solarz OFMConv, F. (2023) “Ołtarze kościoła Franciszkańskiego w Krakowie: Historia i ikonografia”, Rocznik Krakowski, 89, pp. 35–64. doi:10.36123/RK.2023.89.03.

Similar Articles

1-10 of 77

You may also start an advanced similarity search for this article.