Rozwój sieci parafialnej w ziemi zatorskiej w okresie od ok. 1326 do ok. 1378 r.

Abstrakt

Przedmiotem niniejszego szkicu jest analiza zmian sieci kościelnej na terenie tzw. ziemi zatorskiej, czyli części dekanatu zatorskiego położonej na południe od Wisły i na wschód od Skawinki. Około 1326 r. na tym terenie istniały 23 kościoły. Analizie poddano źródła późniejsze, a końcową cezurę stanowią lata 1375-1378. Najważniejszym zjawiskiem w okresie ok. 1326-ok. 1378 była lokacja miasta Wadowice i związane z tym wyodrębnienie się w drugiej połowie XIV w. oddzielnej parafii w tym mieście (początkowo kościół wadowicki był filialny wobec parafii w Woźnikach). W badanym okresie powstało także kilka innych kościołów parafialnych będących efektem kolonizacji terenów dotychczas niezamieszkałych. Powstanie parafii w Andrychowie i Choczni, podobnie jak wcześniejszej w Inwałdzie, łączy się z ożywieniem gospodarczym wywołanym lokacją miasta Bielsko. Założenie parafii w Krzeszowie wskazuje na udaną próbę kolonizacji terenów podgórskich. Podsumowując, można stwierdzić, że w badanym okresie nie zanikła żadna parafia, a ukształtowało się siedem nowych, rozmieszczonych w większości w części południowej ziemi zatorskiej. Łącznie dla końca badanego okresu wykazuję 31 kościołów parafialnych.