Prebenda i cmentarz przy kościele świętych Piotra i Pawła na przedmieściu Garbary w Krakowie – ustalenie obszaru i przemiany przestrzenne

Autor

  • Sławomir Dryja
  • Stanisław Sławiński

DOI:

https://doi.org/10.32030/KRZY.2014.09

Abstrakt

THE PREBEND OF SS PETER AND PAUL’S CHURCH AND THE CHURCH CEMETERY  IN THE SUBURB OF GARBARY IN KRAKÓW – DETERMINING ITS AREA AND  SPATIAL DEVELOPMENT 

The article deals with the history of the prebend of  SS Peter and Paul’s Church in the medieval suburb of  Garbary in Kraków. The prebend was laid out in the plot  of land donated to St Stephen’s Church by a local patrician,  Imbram Salomon, in 1496. In 1498 the Reverend  Jan Wels founded a cemetery and the church of Saint  Peter and Saint Paul, Apostles, in that area. The remaining  part of the land donated by Salomon was leased to  burghers, who built private houses there and paid rent to  the prebend. The small church and cemetery were altered  in modern times (due to war damage) until they were  eventually pulled down in 1801, while the neighbouring  houses were gradually remodelled. Towards the end of the  nineteenth century the Łobzowska tenement house no. 8  was built there; modern-era burials connected with the  said cemetery were discovered in the yard of that house. 

Bibliografia

1. Rajman J.: Kraków, zespół osadniczy, proces lokacji, mieszczanie do roku 1333, Kraków 2004, s. 105–106.
View in Google Scholar

2. Biblioteka PAN i PAU, Zbiory specjalne, Jan Wincenty Smoniewski, sygn. Rkps 480, k. 213v; Pieradzka K.: Garbary, przedmieście Krakowa (1363–1587). Biblioteka Krakowska, nr 71. Kraków 1931, s. 6.
View in Google Scholar

3. Słownik historyczno-geograficzny województwa krakowskiego w średniowieczu (dalej cyt. Słownik historyczno-geograficzny): Garbary. Hasło oprac. J. Wiśniewski. Cz. 1, z. 4. Wrocław–Łódź 1986, s. 705; Laberschek J.: Rozwój przestrzenny krakowskiego zespołu osadniczego extra muros XIII–XVIII w. W: Kraków. Nowe studia nad rozwojem miasta. Red. J. Wyrozumski. Biblioteka Krakowska, nr 150. Kraków 2007, s. 305–306.
View in Google Scholar

4. Rajman J.: Kraków…, s. 9.
View in Google Scholar

5. Słownik historyczno-geograficzny: Garbary…, s. 693; Krasnowolski B.: Lokacyjne układy urbanistyczne na obszarze ziemi krakowskiej w XIII i XIV w. „Akademia Pedagogiczna im. Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Prace Monograficzne” 2004, nr 386, cz. 1, s. 128; zob. Najstarsze księgi i rachunki miasta Krakowa, od r. 1300 do 1400. Wyd. F. Piekosiński, J. Szujski. Cz. 1. Monumenta medii aevi historica res gestas Poloniae illustrantia, t. 4. Kraków 1878, nr 310, s. 34.
View in Google Scholar

6. Wyrozumski J.: Dzieje Krakowa. T. 1. Kraków do schyłku wieków średnich. Red. J. Bieniarzówna, J.M. Małecki. Kraków 1992, s. 344.
View in Google Scholar

7. Krasnowolski B.: Lokacyjne układy…, s. 134; Encyklopedia Krakowa (dalej cyt. Encyklopedia): Piasek. Red. prowadzący A.H. Stachowski. Warszawa–Kraków 2000, s. 747; Laberschek J.: Rozwój przestrzenny…, s. 301.
View in Google Scholar

8. Laberschek J.: Rozwój przestrzenny…, s. 308.
View in Google Scholar

9. Tomkowicz S.: Ulice i place Krakowa w ciągu dziejów, ich nazwy i zmiany postaci. Biblioteka Krakowska, nr 63–64. Kraków 1926, s. 170–171.
View in Google Scholar

10. Zachorowski S.: Kraków biskupi. „Rocznik Krakowski” 1906, t. 8, s. 116; Słownik historyczno-geograficzny: Garbary…, s. 705; Laberschek J.: Rozwój przestrzenny…, s. 315–316; Słownik historyczno-geograficzny: Czarna ulica. Hasło oprac. Z. Leszczyńska-Skrętowa, F. Sikora. Cz. 1, z. 4. Wrocław–Łódź 1986, s. 438–439.
View in Google Scholar

11. Laberschek J.: Rozwój przestrzenny…, s. 306, 308.
View in Google Scholar

12. Ibidem, s. 315–316.
View in Google Scholar

13. Krasnowolski B.: Lokacyjne układy…, s. 128.
View in Google Scholar

14. Petrus K.: Największe przedmieście Krakowa, zarys rozwoju przestrzennego Garbar. Cz. 1. „Czasopismo Techniczne” 2011, 5-A, z. 16, s. 146.
View in Google Scholar

15. Słownik historyczno-geograficzny: Garbary…, s. 693; Laberschek J.: Rozwój przestrzenny…, s. 308.
View in Google Scholar

16. Zob. Pieradzka K.: Garbary…, s. 31.
View in Google Scholar

17. Za: Słownik historyczno-geograficzny: Garbary…, s. 693; zob. też Pieradzka K.: Garbary…, s. 20.
View in Google Scholar

18. Joannis Dlugossii Senioris Canonici Cracoviensis Opera omnia. T. 8. Liber beneficiorum dioecesis cracoviensis nunc primum e codice autographo editus. T. 2. Cura Alexandri Przezdziecki ed. Cracoviae 1864 (dalej cyt. Długosz J.: Liber), s. 15.
View in Google Scholar

19. Kolak W.: Jurydyki krakowskie. „Archeion” 1962, t. 38, s. 221.
View in Google Scholar

20. Ibidem, s. 227; Encyklopedia: Piasek, s. 228–229.
View in Google Scholar

21. Wyrozumski J.: Dzieje Krakowa. T. 1…, s. 400.
View in Google Scholar

22. Pieradzka K.: Garbary…, s. VII.
View in Google Scholar

23. Ibidem, s. 20.
View in Google Scholar

24. Słownik historyczno-geograficzny: Garbary…, s. 693.
View in Google Scholar

25. Archiwum Narodowe w Krakowie (dalej cyt. ANK), Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 22, s. 8.
View in Google Scholar

26. Pierwotnie królewską własność tego gruntu uznają: Za chorowski S.: Kraków biskupi…, s. 116; o klasztorze i kościele Nawiedzenia Najświętszej Panny Marii zob. Wyrozumski J.: Dzieje Krakowa. T. 1…, s. 485 i n.; zob. Laberschek J.: Rozwój przestrzenny…, s. 337.
View in Google Scholar

27. Rederowa D.: Studia nad wewnętrznymi dziejami Krakowa porozbiorowego (1796–1809). Cz. 1. Zagadnienia urbanistyczne. „Rocznik Krakowski” 1957–1959, t. 34, z. 2, s. 124.
View in Google Scholar

28. Najstarsze księgi…, nr 1350, 1351, s. 147.
View in Google Scholar

29. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 3.
View in Google Scholar

30. Tomkowicz S.: Ulice i place Krakowa…, s. 170–172; Encyklopedia: Piasek, s. 747.
View in Google Scholar

31. Pieradzka K.: Garbary…, s. 27; Bi eni a r zówna J., Małecki J.M.: Dzieje Krakowa. T. 2. Kraków w wiekach XVI–XVII. Red. J. Bieniarzówna, J.M. Małecki, J. Mitkowski. Kraków 1984, s. 157–158, 161, 163; Petrus K.: Największe przedmieście Krakowa, zarys rozwoju przestrzennego Garbar. Cz. 2. „Czasopismo Techniczne” 2011, 5-A, z. 16, s. 151.
View in Google Scholar

32. Sikora L.: Szwedzi i Siedmiogrodzianie w Krakowie. Biblioteka Krakowska, nr 39. Kraków 1908, s. 23–24; Bieniarzówna J., Małecki J.M.: Dzieje Krakowa. T. 2…, s. 366.
View in Google Scholar

33. Bieniarzówna J., Małecki J.M.: Dzieje Krakowa. T. 2…, s. 547, 551.
View in Google Scholar

34. Słownik historyczno-geograficzny: Garbary…, s. 704.
View in Google Scholar

35. Podstawowe dane dotyczące tej ulicy i związanych z nią gruntów, nieopatrzone przypisami, za: Tomkowi c z S.: Ulice i place Krakowa…, s. 175–177; Supranowicz E.: Nazwy ulic Krakowa. Kraków 1995, s. 96–97; Encyklopedia: Łobzowska ulica, s. 570.
View in Google Scholar

36. Petrus K.: Największe przedmieście… Cz. 1, s. 146.
View in Google Scholar

37. Laberschek J.: Rozwój przestrzenny…, s. 309; Petrus K.: Największe przedmieście… Cz. 1, s. 146.
View in Google Scholar

38. Pieradzka K.: Garbary…, s. 36.
View in Google Scholar

39. Laberschek J.: Rozwój przestrzenny…, s. 309.
View in Google Scholar

40. Długosz J.: Liber, s. 15.
View in Google Scholar

41. Jednakże Krystyna Pieradzka pisze o położeniu kościółka przy ul. Półwsie, zob. Pieradzka K.: Garbary…, s. 22.
View in Google Scholar

42. Słownik historyczno-geograficzny: Garbary…, s. 694.
View in Google Scholar

43. Księga dochodów beneficjów diecezji krakowskiej z roku 1529 (tzw. Liber retaxationum). Wyd. Z. Leszczyńska-Skrętowa. Wrocław 1968, s. 321.
View in Google Scholar

44. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 3, s. 10.
View in Google Scholar

45. Ibidem, s. 23.
View in Google Scholar

46. Kodeks dyplomatyczny miasta Krakowa 1257–1506. Wyd. F. Piekosiński. Monumenta medii aevi historia res gestas Poloniae illustrantia, t. 7, cz. 4. Kraków 1882, s. 742–743.
View in Google Scholar

47. ANK, Akta miasta Krakowa, tzw. szos, sygn. Rkps 2512.
View in Google Scholar

48. ANK, Akta miasta Krakowa, tzw. szos, sygn. Rkps 2514.
View in Google Scholar

49. ANK, Akta miasta Krakowa, księgi ławnicze, sygn. Rkps 17, s. 430.
View in Google Scholar

50. ANK, Akta miasta Krakowa, księgi ławnicze, sygn. Rkps 19, s. 242.
View in Google Scholar

51. ANK, Akta miasta Krakowa, tzw. szos, sygn. Rkps 2551, nlb.
View in Google Scholar

52. ANK, Akta miasta Krakowa, tzw. szos, sygn. Rkps 2552.
View in Google Scholar

53. ANK, Akta miasta Krakowa, tzw. szos, sygn. Rkps 2553.
View in Google Scholar

54. ANK, Akta miasta Krakowa, księgi ławnicze, sygn. Rkps 22, s. 341.
View in Google Scholar

55. Księga wiertelnicza krakowska. Cz. 4 (1598–1606). Wyd. K. Jelonek-Litewka, A. Litewka, Ł. Walczy. Fontes Cracovienses, nr 8. Kraków 2000, nr 681, s. 21.
View in Google Scholar

56. Ibidem, nr 823, s. 176.
View in Google Scholar

57. Ibidem, nr 892, s. 250.
View in Google Scholar

58. Ibidem, nr 897, s. 254.
View in Google Scholar

59. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WMK Hip. 13, s. 178–180.
View in Google Scholar

60. Regestr gospód wszytkich w mieście Króla JM Krakowie (…) przez Jakuba Aleksandra Biedrzyckiego, stanowniczego Króla JM porządnie zrewidowanych i przejrzanych (…) 1632. W: Rejestry gospód w Krakowie z lat 1632 i 1649, ze zbiorów Biblioteki Naukowej PAU i PAN w Krakowie i Biblioteki Jagiellońskiej. Wyd. K. Follprecht. Fontes Cracovienses, nr 11. Kraków 2005, s. 101 (dalej cyt. Regestr 1632).
View in Google Scholar

61. Ibidem, s. 103.
View in Google Scholar

62. Ibidem, s. 101.
View in Google Scholar

63. Ibidem, s. 102.
View in Google Scholar

64. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 23, s. 19.
View in Google Scholar

65. Ibidem, s. 55.
View in Google Scholar

66. Ibidem, s. 205.
View in Google Scholar

67. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WM/17 (Inwentarz kościoła parafialnego świętego Szczepana na Piasku, 1814), s. 26–27.
View in Google Scholar

68. ANK, Teki Grabowskiego, sygn. E 23, s. 42.
View in Google Scholar

69. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps 1384, s. 225.
View in Google Scholar

70. Ibidem, s. 228.
View in Google Scholar

71. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 68, s. 13; Rkps Jur. IV 74, s. 41; Rkps 1384, s. 1733.
View in Google Scholar

72. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps 1388, s. 130.
View in Google Scholar

73. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 73, s. 127.
View in Google Scholar

74. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 74, s. 13.
View in Google Scholar

75. Ibidem, s. 85.
View in Google Scholar

76. Ibidem, s. 139–144.
View in Google Scholar

77. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps 1397, s. 321.
View in Google Scholar

78. Podstawowe dane, nieopatrzone przypisami, za: Tomkowicz S.: Ulice i place Krakowa…, s. 175; Supranowicz E.: Nazwy ulic…, s. 52–53.
View in Google Scholar

79. Księga dochodów…, s. 256.
View in Google Scholar

80. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps 1379, s. 281.
View in Google Scholar

81. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 22, s. 30.
View in Google Scholar

82. Jest to pogląd Elżbiety Supranowicz, zob. Supr anowi c z E.: Nazwy ulic…, s. 53; zob. Tomkowicz S.: Ulice i place Krakowa…, s. 175.
View in Google Scholar

83. Regestr 1632, s. 101.
View in Google Scholar

84. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps 1379, s. 566, 569.
View in Google Scholar

85. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WM 393b, nr 71–72.
View in Google Scholar

86. Laberschek J.: Rozwój przestrzenny…, s. 303–304.
View in Google Scholar

87. Krasnowolski B.: Lokacyjne układy…, s. 132.
View in Google Scholar

88. Ibidem, s. 135.
View in Google Scholar

89. Księga wiertelnicza… Cz. 4, nr 806, s. 154.
View in Google Scholar

90. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Hip. 13, nr 64; o przeniesieniu instytucji młyna Kutlowskiego pisali: Bąkowski K.: Dawne kierunki rzek pod Krakowem. „Rocznik Krakowski” 1902, t. 5, s. 160, przyp. 4; Rączka J.W.: Młyny królewskie w krajobrazie Krakowa. „Teka Komisji Urbanistyki i Architektury” 1979, t. 13, s. 8–11.
View in Google Scholar

91. ANK, Teki Grabowskiego, sygn. E 23, s. 470.
View in Google Scholar

92. Krasnowolski B.: Lokacyjne układy…, s. 136.
View in Google Scholar

93. Biblioteka Jagiellońska (dalej cyt. BJ), Żegota Pauli, sygn. Rkps 5357, t. 9, k. 101.
View in Google Scholar

94. Lustracja województwa krakowskiego 1564. Wyd. J. Małecki. Cz. 1. Warszawa 1964, s. 13–14.
View in Google Scholar

95. ANK, Akta miasta Krakowa, Księgi ławnicze krak., sygn. Rkps 9, s. 491.
View in Google Scholar

96. Akta wizytacji dekanatu krakowskiego 1599 roku przeprowadzonej z polecenia kardynała Jerzego Radziwiłła. Wyd. C. Skowron. Cz. 1. Lublin 1965, s. 112.
View in Google Scholar

97. ANK, Teki Grabowskiego, sygn. E 19, s. 379.
View in Google Scholar

98. Księga wiertelnicza… Cz. 4, nr 806, s. 154.
View in Google Scholar

99. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps 1379, s. 281.
View in Google Scholar

100. Regestr 1632, s. 103, przyp. 724.
View in Google Scholar

101. ANK, Teki Grabowskiego, sygn. E 23, s. 62; także Grabowski A.: Skarbniczka naszej archeologii. Lipsk 1854, s. 133.
View in Google Scholar

102. Grabowski A.: Krakowa starego zabytki i różne pamiątki. Kraków 1850, s. 77–78.
View in Google Scholar

103. Lustracje dóbr królewskich XVI–XVIII wieku. Małopolska. Wyd. A. Falinowska-Gradowska, F. Leśniak. Warszawa 2005, s. 341. Lustracja województwa krakowskiego 1659–1664.
View in Google Scholar

104. Tomkowicz S.: Ulice i place Krakowa…, s. 177; Archiwum Krakowskiej Kapituły Katedralnej, sygn. Rkps Inw. B2, k. 11–11v.
View in Google Scholar

105. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps 1397, s. 401.
View in Google Scholar

106. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Hip. 13, nr 64.
View in Google Scholar

107. Rożek M.: Nieistniejące kościoły Krakowa. „Biuletyn Biblioteki Krakowskiej” 1983, t. 33, s. 101.
View in Google Scholar

108. Bieniarzówna J., Małecki J.M.: Dzieje Krakowa. T. 2…, s. 267.
View in Google Scholar

109. Tomkowicz S.: Ulice i place Krakowa…, s. 176.
View in Google Scholar

110. Łuszczkiewicz W.: Stare cmentarze krakowskie, ich zabytki sztuki i obyczaju kościelnego. „Rocznik Krakowski” 1898, t. 1, s. 15; Tomkowicz S.: Ulice i place Krakowa…, s. 176; Supr anowi c z E.: Nazwy ulic…, s. 97; Encyklopedia: Łobzowska ulica… Zob. Maciej z Miechowa: Kronika polska. Kraków 1522, s. CCCLIX; Rajman J.: Średniowieczne patrocinia krakowskie. Kraków 2002, s. 80.
View in Google Scholar

111. Rederowa D.: Powstanie Krakowa nowożytnego (1775–1867) W: Kraków. Studia nad rozwojem miasta. Red. J. Dąbrowski. Kraków 1957, s. 262; Wójcik W.: Prawo cmentarne w Polsce do połowy XVI wieku. „Polonia Sacra. Kwartalnik kanonistyczno-historyczny” 1958, r. 10, nr 2, s. 182.
View in Google Scholar

112. Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie, sygn. Rkps AV 28 (wizytacja bp. Andrzeja Załuskiego), s. 24.
View in Google Scholar

113. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta fiskalne, sygn. Rkps 29/69/29, s. 599, 603.
View in Google Scholar

114. Problematyka cmentarzy intra muros i extra muros w: Morawski Z.: „Intra muros”, Zarys problematyki cmentarza miejskiego w średniowieczu. W: Czas, przestrzeń, praca w dawnych miastach. Studia ofiarowane Henrykowi Samsonowiczowi w sześćdziesiątą rocznicę urodzin. Red. nauk. A. Wyrobisz, M. Tymowski, współprac. W. Fałkowski, Z. Morawski. Warszawa 1991, s. 93–99.
View in Google Scholar

115. Estreicherówna M.: Wykaz zniesionych kościołów, kaplic i klasztorów w Krakowie. „Kalendarz Katolicki Krakowski na Rok Pański 1889”, s. 110.
View in Google Scholar

116. Dzikówna J.: Kleparz do 1528 roku. Biblioteka Krakowska, nr 74. Kraków 1932, s. 86.
View in Google Scholar

117. Kracik J.: Miasto zatrzymuje umarłych. Krakowskie nekropolie a kultura duchowa XVII i XVIII wieku. W: Z przeszłości Krakowa. Red. J.M. Małecki. Warszawa–Kraków 1989, s. 171.
View in Google Scholar

118. Hoszowski K.: Jan Wels – medyk krakowski z XV wieku, jego zasługi i fundacja ubyłego kościoła św. Piotra na Garbarzach w Krakowie. Kraków 1882, s. 3; Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 115.
View in Google Scholar

119. Pruszcz P.H.: Klejnoty Stołecznego Miasta Krakowa albo Kościoły i co jest w nich widzenia godnego i znacznego. Kraków 1745, s. 163. O zależności od św. Szczepana oraz kapłanie „języka niemieckiego” napisano także w dziełku wcześniejszym: Przewodnik abo kościołów krakowskich krótkie opisanie wydany w 1603 r. Oprac. J. Kiliańczyk-Zięba. Kraków 2002, s. 113.
View in Google Scholar

120. Hoszowski K.: Jan Wels…, s. 8.
View in Google Scholar

121. Biblioteka PAU i PAN w Krakowie, Zbiory specjalne, Jan Wincenty Smoniewski, sygn. Rkps 480, k. 214. Jakiś blich znajdował się w 1779 r. na posesji oznaczonej na początku XIX w. nr. 26, zob. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 74, s. 127.
View in Google Scholar

122. O Piotrze pisze prof. Jerzy Wiśniewski, zob. Słownik historyczno-geograficzny: Garbary…, s. 694; Piotr Salomon jako donator, zob. Polski słownik biograficzny (dalej cyt. PSB): Salomon Piotr. Hasło oprac. W. Bukowski. T. 34/1, z 140. Wrocław 1992, s. 383.
View in Google Scholar

123. O Imbramie zob. PSB: Salomon Imbram. Hasło oprac. J. Laberschek. T. 34/1, z 140. Wrocław 1992, s. 376 i n.
View in Google Scholar

124. BJ, Żegota Pauli, sygn. Rkps 5357, t. 6, k. 126.
View in Google Scholar

125. Pieradzka K.: Garbary…, s. 54; na tej samej stronie autorka podaje, że grunty pod cmentarz wykupiono od przedmieszczan; także Biblioteka PAU i PAN w Krakowie, Zbiory specjalne, Jan Wincenty Smoniewski, sygn. Rkps 480, k. 214v.
View in Google Scholar

126. Bukowski W.: Salomonowie herbu Łabędź. Ze studiów nad patrycjatem krakowskim wieków średnich. W: Cracovia – Polonia – Europa. Studia z dziejów średniowiecza ofiarowane Jerzemu Wyrozumskiemu w sześćdziesiątą piątą rocznicę urodzin i czterdziestolecie pracy naukowej. Kraków 1995, s. 134.
View in Google Scholar

127. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta fiskalne, sygn. Rkps 17/69, s. 227; także sygn. Rkps WM/17, s. 136–137.
View in Google Scholar

128. Akta wizytacji dekanatu krakowskiego…, s. 112; Kumor B.S.: Dzieje diecezji krakowskiej do roku 1795. Red. nauk. J. Urban. T. 2. Kraków 1999, s. 610.
View in Google Scholar

129. Petrus K.: Największe przedmieście… Cz. 2, s. 157.
View in Google Scholar

130. Kumor B.S.: Dzieje diecezji…, s. 611.
View in Google Scholar

131. Tak wynika z późniejszych zapisek o tych domach.
View in Google Scholar

132. Odpis zatwierdzenia testamentu: ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WM 393b, nr 65. Zob. też Kumor B.S.: Dzieje diecezji…, s. 611, przyp. 1481.
View in Google Scholar

133. Akta wizytacji dekanatu krakowskiego…, s. 113.
View in Google Scholar

134. Pieradzka K.: Garbary…, s. 54.
View in Google Scholar

135. Ibidem, s. 51.
View in Google Scholar

136. Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie, sygn. Rkps AV 28 (wizytacja bp. Andrzeja Załuskiego), s. 240; powtarza tę informację ks. Bolesław S. Kumor, zob. Kumor B.S.: Dzieje diecezji…, s. 611. Zob. Chotkowski W.: Księdza prymasa Poniatowskiego spustoszenia kościelne w Krakowie. „Rozprawy Akademii Umiejętności. Wydział Historyczno-Filozoficzny” 1918, t. 36, s. II, 216.
View in Google Scholar

137. Bieniarzówna J., Małecki J.M.: Dzieje Krakowa. T. 2…, s. 43.
View in Google Scholar

138. Księga dochodów…, s. 321, 330.
View in Google Scholar

139. Ibidem, s. 330.
View in Google Scholar

140. Bieniarzówna J., Małecki J.M.: Dzieje Krakowa. T. 2…, s. 43.
View in Google Scholar

141. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta fiskalne, sygn. Rkps 29/69, s. 575.
View in Google Scholar

142. ANK, Akta miasta Krakowa, tzw. szos, sygn. Rkps 2552, 2553.
View in Google Scholar

143. Supranowicz E.: Nazwy ulic…, s. 97.
View in Google Scholar

144. Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 115.
View in Google Scholar

145. Akta wizytacji dekanatu krakowskiego…, s. 111–113; Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 115.
View in Google Scholar

146. Kumor B.S.: Dzieje diecezji…, s. 611.
View in Google Scholar

147. Akta wizytacji dekanatu krakowskiego…, s. 113.
View in Google Scholar

148. Ibidem, s. 112.
View in Google Scholar

149. ANK, Akta miasta Krakowa, tzw. szos, sygn. Rkps 2572.
View in Google Scholar

150. ANK, Akta miasta Krakowa, tzw. szos, sygn. Rkps 2579.
View in Google Scholar

151. Biblioteka PAU i PAN w Krakowie, Zbiory specjalne, Jan Wincenty Smoniewski, sygn. Rkps 480, k. 276.
View in Google Scholar

152. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps 1379, s. 450.
View in Google Scholar

153. Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 115.
View in Google Scholar

154. BJ, Żegota Pauli, sygn. Rkps 5353, t. 5, k. 31.
View in Google Scholar

155. Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 115.
View in Google Scholar

156. Biblioteka PAU i PAN w Krakowie, Zbiory specjalne, Jan Wincenty Smoniewski, sygn. Rkps 480, k. 213v–214.
View in Google Scholar

157. Bieniarzówna J., Małecki J.M.: Dzieje Krakowa. T. 2…, s. 413, 415; Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie, sygn. Rkps AV 28 (wizytacja bp. Andrzeja Załuskiego), s. 240.
View in Google Scholar

158. Hoszowski K.: Jan Wels…, s. 6; Estreicherówna M.: Wykaz zniesionych kościołów…, s. 110; wg Michała Rożka był to bp Michał Szembek, zob. Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 115; idem: Zniszczenia kulturalne Krakowa w czasie drugiego najazdu szwedzkiego. W: Z przeszłości Krakowa…, s. 125; tak samo: Kumor B.S.: Dzieje diecezji…, s. 611.
View in Google Scholar

159. Chotkowski W.: Księdza prymasa Poniatowskiego…, s. 218.
View in Google Scholar

160. Kracik J.: Miasto zatrzymuje umarłych…, s. 172; Bieniarzówna J., Małecki J.M.: Dzieje Krakowa. T. 2…, s. 455.
View in Google Scholar

161. Podobnie określa granice cmentarza Marian Myszka, zob. Myszka M: Dawne cmentarze Krakowa w świetle badań archeologicznych. „Krakowska Teka Konserwatorska” 2003, t. 3. Cmentarz Rakowicki w Krakowie, wkładka 2 z planem z 1785 r.
View in Google Scholar

162. Przyjmując, że 1 ówczesny łokieć to 0,586 m (zob. Szymański J.: Nauki pomocnicze historii. Warszawa 2004, s. 162).
View in Google Scholar

163. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 74, s. 13.
View in Google Scholar

164. Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie, sygn. Rkps AV 28 (wizytacja bp. Andrzeja Załuskiego), s. 240.
View in Google Scholar

165. Hoszowski K.: Jan Wels…, s. 6; Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 115.
View in Google Scholar

166. Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie, sygn. Rkps AV 28 (wizytacja bp. Andrzeja Załuskiego), s. 241–242; Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 116.
View in Google Scholar

167. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 73, s. 131 (XVIII w.).
View in Google Scholar

168. Ibidem, s. 242.
View in Google Scholar

169. Loc. cit.
View in Google Scholar

170. Ibidem, s. 246.
View in Google Scholar

171. Ibidem, s. 247.
View in Google Scholar

172. Hoszowski K.: Jan Wels…, s. 6.
View in Google Scholar

173. Tomkowicz S.: Kołłątajowski plan Krakowa z roku 1785. „Rocznik Krakowski” 1907, t. 9, s. 156.
View in Google Scholar

174. Kumor B.S.: Dzieje diecezji…, s. 611.
View in Google Scholar

175. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 74, s. 139–144.
View in Google Scholar

176. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta fiskalne, sygn. Rkps 69/29, s. 599, 603.
View in Google Scholar

177. Chotkowski W.: Księdza prymasa Poniatowskiego…, s. 218; Pieradzka K.: Garbary…, s. 53; Zabielska A.: Architektura i sztuka zburzonego kościoła świętego Szczepana w Krakowie. Kraków 2012, s. 21.
View in Google Scholar

178. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 69, nlb.
View in Google Scholar

179. Biblioteka PAU i PAN w Krakowie, Zbiory specjalne, Jan Wincenty Smoniewski, sygn. Rkps 437, s. 81.
View in Google Scholar

180. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta fiskalne, sygn. Rkps WM/17, s. 136–137.
View in Google Scholar

181. BJ, Żegota Pauli, sygn. Rkps 5353, t. 5, k. 190.
View in Google Scholar

182. Mączyński J.: Kraków dawny i teraźniejszy z przeglądem jego okolic. Kraków 1854, s. 126.
View in Google Scholar

183. Hoszowski K.: Jan Wels…, s. 6; Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 115; Bi eni a r zówna J., Ma ł e cki J.M.: Dzieje Krakowa. T. 2…, s. 415; Encyklopedia: Kościoły nieistniejące: kościół Św. Piotra na Garbarach, s. 451.
View in Google Scholar

184. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta fiskalne, sygn. Rkps 17/69, s. 227.
View in Google Scholar

185. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta Magistratu, sygn. Rkps Mag. I/380, s. 401.
View in Google Scholar

186. Plan miasta Krakowa Ignacego Enderle z lat (1802–1805) 1807–1809 tak zwany Senacki wraz z wykazem realności miasta z początku XIX wieku. Wyd. H. Münch. Kraków 1959, s. 31.
View in Google Scholar

187. BJ, Żegota Pauli, sygn. Rkps 5357, t. 6, k. 126; Grodziska-Ożóg K.: Cmentarz Rakowicki w Krakowie. Kraków–Wrocław 1983, s. 66.
View in Google Scholar

188. Rożek M.: Nieistniejące kościoły…, s. 115; Prokesch W.: Wspomnienia mieszczanina krakowskiego z lat 1768–1807. Biblioteka Krakowska, nr 12. Kraków 1900, s. 45.
View in Google Scholar

189. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta Magistratu, sygn. Rkps Mag I/380, s. 71.
View in Google Scholar

190. ANK, Teki Grabowskiego, sygn. E 22, s. 315; Wspomnienia Ambrożego Grabowskiego. Wyd. S. Estreicher. T. 2. Biblioteka Krakowska, nr 41. Kraków 1909, s. 210.
View in Google Scholar

191. Księga wiertelnicza… Cz. IV, nr 681, s. 31–32.
View in Google Scholar

192. Ibidem, nr 823, s. 176.
View in Google Scholar

193. BJ, Żegota Pauli, sygn. Rkps 5353, t. 5, k. 29.
View in Google Scholar

194. Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie, sygn. Rkps AV 28 (wizytacja bp. Andrzeja Załuskiego), s. 246.
View in Google Scholar

195. Numery posesji w księgach odpowiadają tym na planie.
View in Google Scholar

196. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WMK Hip. 13, s. 203.
View in Google Scholar

197. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WM/17, s. 26–27.
View in Google Scholar

198. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WMK Hip. 13, s. 402.
View in Google Scholar

199. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta fiskalne, sygn. Rkps 17/69, s. 227; także sygn. Rkps WM/17, s. 136–137.
View in Google Scholar

200. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WM 393b, nr 65.
View in Google Scholar

201. Plan miasta Krakowa Ignacego Enderle…, s. 31.
View in Google Scholar

202. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WM 393b, nr 65.
View in Google Scholar

203. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WMK Hip. 13, s. 407.
View in Google Scholar

204. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta fiskalne, sygn. Rkps 17/69, s. 227; także sygn. Rkps WM/17, s. 136–137.
View in Google Scholar

205. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 73, s. 51–52.
View in Google Scholar

206. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 74, s. 131–135; ta sama rewizja w: ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps 1397, s. 400–406.
View in Google Scholar

207. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WMK Hip. 13, s. 410.
View in Google Scholar

208. Ibidem, s. 415; Akta fiskalne, sygn. Rkps 17/69, s. 227; także sygn. Rkps WM/17, s. 136–137.
View in Google Scholar

209. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WMK Hip. 13, s. 418; Akta fiskalne, rkps 17/69, s. 227; także sygn. Rkps WM/17, s. 136–137.
View in Google Scholar

210. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WMK Hip. 13, s. 423; Akta fiskalne, sygn. Rkps 17/69, s. 227; także sygn. Rkps WM/17, s. 136–137.
View in Google Scholar

211. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps WMK Hip. 13, s. 427; Akta fiskalne, sygn. Rkps 17/69, s. 227; także sygn. Rkps WM/17, s. 136–137.
View in Google Scholar

212. ANK, Akta miasta Krakowa, Akta fiskalne, sygn. Rkps 17/69, s. 227; także sygn. Rkps WM/17, s. 136–137.
View in Google Scholar

213. ANK, Akta miasta Krakowa, sygn. Rkps Jur. IV 74, s. 85.
View in Google Scholar

214. ANK, Zbiór planów Budownictwa Miejskiego, teka XVII, pl. 5; BM. Dz. IV, l. 89, plan nr 4.
View in Google Scholar

215. ANK, BM. Dz. IV, l. 89, dok. 10, plan nr 2.
View in Google Scholar

216. ANK, ABM. Łobzowska 10, fasc. 535, dok. 13, plan nr 1.
View in Google Scholar

217. Ibidem, dok. 14, plan nr 2.
View in Google Scholar

218. Donosi o tym prof. Izydor Kopernicki, zob. Kopernicki I: Czaszki przedmieszczan krakowskich z XVII i XVIII wieku. „Zbiór Wiadomości do Antropologii Krajowej” 1887, t. 11, s. 1–2; powtarzają tę informację: Emil Zaitz, zob. Zaitz E.: Początki badań archeologicznych na terenie Krakowa. „Materiały Archeologiczne” 2001, t. 32, s. 94, oraz Marian Myszka, zob. Myszka M: Dawne cmentarze Krakowa…, s. 135.
View in Google Scholar

219. Encyklopedia: Kościół Zmartwychwstania Pańskiego przy ul. Łobzowskiej, s. 484.
View in Google Scholar

220. ANK, ABM. Łobzowska 8, fasc. 535, dok. 1.
View in Google Scholar

221. ANK, ABM. Łobzowska 6, fasc. 535, dok. 1, tamże plany.
View in Google Scholar

222. Ibidem, zob. plan nr 8.
View in Google Scholar

223. Prace archeologiczne prowadzono pod kierunkiem dr. Sławomira Dryi oraz mgr Elżbiety Treli-Kieferling. Zespołem antropologów kierował dr hab. Krzysztof Szostek. Wyniki przeprowadzonych prac będą przedmiotem odrębnego opracowania.
View in Google Scholar

224 Krystyna Pieradzka sądzi, że cmentarz z upływem lat malał, zob. Pieradzka K.: Garbary…, s. 54.
View in Google Scholar

Pobrania

Wersja elektroniczna opublikowana

17.11.2026

Numer

Dział

Artykuły

Jak cytować

Dryja, S., & Sławiński, S. (2026). Prebenda i cmentarz przy kościele świętych Piotra i Pawła na przedmieściu Garbary w Krakowie – ustalenie obszaru i przemiany przestrzenne. Krzysztofory. Zeszyty Naukowe Muzeum Historycznego Miasta Krakowa, 32, 185-200. https://doi.org/10.32030/KRZY.2014.09