Nieprzypadkowa przypadkowość muzealnego zbioru

Dziewiętnastowieczne widoki Wisły w zbiorach Muzeum Historycznego Miasta Krakowa

Authors

  • Joanna Strzyżewska

DOI:

https://doi.org/10.32030/KRZY.2006.07

Abstract

NON-ACCIDENTAL ACCIDENTALITY OF A MUSEUM COLLECTION.  19TH CENTURY VISTAS OF THE VISTULA IN THE HISTORICAL MUSEUM OF THE CITY OF KRAKÓW COLLECTION

The article discusses the vistas of the Vistula from the 19th and the beginning of the 20th century, found in the Historical Museum of the City of Kraków collection. The small collection, like many museum collections rather accidental, is nevertheless an interesting source for the iconography of the city, as well as constitutes a starting point for the tracing of the path of development of landscape painting. It testifies to the role, which in the national consciousness during the Partition was played by the Vistula – “the queen of Polish rivers”. The vistas of the Vistula were divided into three groups. The first of them constitute the close to the idealist notions of the early 19th century, enlivened by Romantic spirit Biedermeier landscapes of Teodor Baltazar Stachowicz, Antoni Lange or Józef Brodowski. The second one is represented by realistic paintings from the middle of the century and documental vedute from its end by Stanisław Tondos, Erazm Rudolf Fabijański or Władysław Trelewski. The third group, testifying to the break-through happening in art of the 19th century, is represented by paintings by Aleksander Gierymski and Ludwik de Laveaux.

References

1. Poprzęcka M.: Akademizm. Warszawa 1977, s. 200, 202.
View in Google Scholar

2. Tobiasz M.: Historyczny rozwój sieci wodnej Krakowa i jej wpływ na urbanistykę miasta. „Zeszyty Naukowe Politechniki Krakowskiej” 1958, z. 2, s. 21.
View in Google Scholar

3. Chodzi o drzeworyt przedstawiający widok Krakowa, umieszczony w Kronice świata Hartmana Schedla. Norymberga 1493.
View in Google Scholar

4. Ziomek J.: Literatura Odrodzenia. Warszawa 1987, s. 204.
View in Google Scholar

5. Miedzioryt Meriana został opublikowany w dziele Georga Brauna i Franza Hogenberga Civitates orbis terrarum. Kolonia 1617.
View in Google Scholar

6. Labuda G.: Rzeki w dziejach narodu (ze szczególnym uwzględnieniem narodu polskiego). W: Rzeki. Kultura – cywilizacja – historia. T. 1. Katowice 1992, s. 35; Kolbuszowski J.: Szczęście wiosłem wyliczane. Motyw rzeki w myśleniu symbolicznym i literaturze. W: Rzeki. Kultura..., s. 54, 56.
View in Google Scholar

7. Dobrowolski T.: Malarstwo polskie ostatnich dwustu lat. Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk 1976, s. 28.
View in Google Scholar

8. Banach J.: Dawne widoki Krakowa. Kraków 1983, s. 111.
View in Google Scholar

9. Świeykowski E.: Pamiętnik Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie 1854–1904. Kraków 1905, s. 512.
View in Google Scholar

10. Słownik Artystów Polskich. T. IV. Warszawa 1986: Lange Antoni. Oprac. M. Domański, s. 436–439.
View in Google Scholar

11. Kowalczykowa A.: Pejzaż romantyczny. Kraków 1982, s. 100.
View in Google Scholar

12. Dobrowolski T.: Malarstwo polskie..., s. 53.
View in Google Scholar

13. Ibidem, s. 55.
View in Google Scholar

14. Słownik Artystów Polskich. T. I. Warszawa 1971: Brodowski Józef. Oprac. J. Derwojed, s. 241–242.
View in Google Scholar

15. Świeykowski E.: Pamiętnik..., s. 469.
View in Google Scholar

16. Banach J.: Dawne widoki..., s. 147.
View in Google Scholar

17. Krakowski P.: Z zagadnień polskiego malarstwa krajobrazowego w I połowie w. XIX. Teoria i twórczość. „Folia Historiae Artium” 1977, T. XIII, s. 133.
View in Google Scholar

18. Słownik Artystów Polskich. T. II. Warszawa 1975: Fabijański Erazm. Oprac. Z. Nowak, s.180–182.
View in Google Scholar

19. Słownik Artystów Polskich. T. III. Warszawa 1979: Hruzik Jan Kanty. Oprac. J. Białynicka-Birula, s. 125–126.
View in Google Scholar

20. Słownik Artystów Polskich. T. II. Warszawa 1975: Gramatyka Antoni, s. 455-457.
View in Google Scholar

21. Banach J.: Dawne widoki.., s. 122.
View in Google Scholar

22. Świeykowski E.: Pamiętnik..., s. 543–544; Materiały do Dziejów Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie 1816–1895. Wrocław 1959, s. 273. 23. Świeykowski E.: Pamiętnik..., s. 521–522, Materiały do Dziejów Akademii..., s. 269.
View in Google Scholar

24. Krakowski P.: Z zagadnień polskiego malarstwa..., s. 144.
View in Google Scholar

25. Słownik Artystów Polskich. T. II. Warszawa 1975: Gierymski Aleksander. Oprac. H. Stępień, s. 334.
View in Google Scholar

26. Kępiński Z.: Impresjonizm. Warszawa 1973, s. 354.
View in Google Scholar

27. Słownik Artystów Polskich. T. IV. Warszawa 1986: De Laveaux Ludwik. Oprac. A. Melbechowska-Luty, s. 466–470.
View in Google Scholar

28. Poprzęcka M.: Akademizm..., s. 206–207.
View in Google Scholar

29. Kowalczykowa A.: Pejzaż..., s. 75.
View in Google Scholar

30. Słownik Artystów Polskich. T. II. Warszawa 1975: Fabijański Stanisław Ignacy. Oprac. J. Rębkowska-Henisz, s. 183–185.
View in Google Scholar

31. Dobrowolski T.: Sztuka Krakowa. Kraków 1978, s. 497, 501.
View in Google Scholar

32. Juszczak W.: Dziwny naturalizm i realizm uduchowiony. „Teksty” 1974, nr 5 (17), s. 100.
View in Google Scholar

Downloads

Published

2026-09-29

Issue

Section

Articles

How to Cite

Nieprzypadkowa przypadkowość muzealnego zbioru: Dziewiętnastowieczne widoki Wisły w zbiorach Muzeum Historycznego Miasta Krakowa. (2026). Krzysztofory: Scientific Bulletin of the Historical Museum of the City of Kraków, 24, 89-94. https://doi.org/10.32030/KRZY.2006.07

Most read articles by the same author(s)