„Łemko nosi ból w genach”

Oblicze łemkowskiej postpamięci

Authors

  • Janina Hajduk-Nijakowska Uniwersytet Opolski

DOI:

https://doi.org/10.12797/Politeja.18.2021.70.03

Keywords:

post-memory, the Lemkos, Operation Vistula, ethnic identity

Abstract

“A Lemko carries his pain in his genes.” The Face of the Lemkos’ Post-Memory

The material being presented in this paper is a study case – the analysis of an interview which the author conducted with a granddaughter of the Lemkos displaced to Lower Silesia in 1947 as part of Operation Vistula. The narration of the interlocutor overfilled with emotions reveals the traumatic context of her incessant search for an answer to the question: Who am I? Since she did not agree to make the entirety of her talk public, transferring in this way the obligation to protect her name onto the author, the interview became a unique personal experience for the latter at the same time. Therefore, only those fragments of the above-mentioned interview are referred to in the text, which can be juxtaposed against opinions and sentiments of other Lemkos of the third generation. The aim is to make precise the contemporary picture of the Lemkos’ family-based post-memory that is burdened with the sense of harm and humiliation.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

  • Janina Hajduk-Nijakowska, Uniwersytet Opolski

    Kulturoznawczyni, folklorystka, interesuje się zagadnieniami pamięci społecznej i potocznej świadomości historycznej, genologią folklorystyczną, funkcjonowaniem folkloru w dobie rozwoju środków masowego przekazu i nowych mediów oraz e-folklorem. Autorka ponad 120 artykułów i rozpraw. Opublikowała monografie: Temat śpiącego wojska w folklorze polskim. Próba typologii (1980), Żywioł i kultura. Folklorystyczne mechanizmy oswajania traumy (2005), Doświadczanie pamięci. Folklorystyczny kontekst opowieści wspomnieniowych (2016); tom Nie wszystko bajka. Polskie ludowe podania historyczne (1986). Jest współautorką m.in. monografii Folklor Górnego Śląska (1989), Księga humoru ludowego (1981), Nowe konteksty badań folklorystycznych (2011), Praktykowanie tradycji w społeczeństwach posttradycyjnych (2014). Członkini Komitetu Nauk Etnologicznych PAN (od 2015).

References

Hajduk-Nijakowska J., Rodzinna postpamięć Ślązaków, „Politeja” 2017, vol. 14, nr 2(47) Oblicza postpamięci 2, https://doi.org/10.12797/Politeja.14.2017.47.12. DOI: https://doi.org/10.12797/Politeja.14.2017.47.12
View in Google Scholar

Hirsch M., Żałoba i postpamięć, przeł. K. Bojarska, [w:] Teoria wiedzy o przeszłości na tle współczesnej humanistyki. Antologia, red. E. Domańska, Poznań 2010.
View in Google Scholar

Hirsch M., Pokolenie postpamięci, przeł. M. Borowski, M. Sugiera, „Didaskalia. Gazeta Teatralna” 2011, vol. 18, nr 105.
View in Google Scholar

Kaniowska K., Postpamięć, [w:] Modi memorandi. Leksykon kultury pamięci, red. M. Saryusz-Wolska, R. Traba, współpr. J. Kalicka, rada nauk. P. Czapliński [i in.], Warszawa 2014.
View in Google Scholar

Kaniowska K., Postpamięć indywidualna – postpamięć zbiorowa jako kategorie poznania w antropologii, [w:] Pamięć i polityka historyczna. Doświadczenia Polski i jej sąsiadów, red. S.M. Nowinowski, J. Pomorski, R. Stobiecki, Łódź 2008.
View in Google Scholar

Kroh A., Za tamtą górą. Wspomnienia łemkowskie, Warszawa 2016.
View in Google Scholar

Michna E., Łemkowie. Grupa etniczna czy naród?, Kraków 1995.
View in Google Scholar

Michna E., Akcja „Wisła” w narracjach przedstawicieli łemkowskiej wspólnoty pamięci, „Річник Руской Бурсы”/ „Rocznik Ruskiej Bursy” 2017, R.13, https://doi.org/10.12797/RRB.13.2017.13.06. DOI: https://doi.org/10.12797/RRB.13.2017.13.06
View in Google Scholar

Nowicka E., Przyczynek do teorii etnicznych mniejszości, [w:] Założenia teorii asymilacji. Praca zbiorowa, red. H. Kubiak, A.K. Paluch, Wrocław 1980.
View in Google Scholar

Schütze F., Trajektorie cierpienia jako przedmiot badań socjologii interpretatywnej, przeł. M. Czyżewski, „Studia Socjologiczne” 1997, nr 1(144).
View in Google Scholar

Smoleński P., Syrop z piołunu. Wygnani w akcji „Wisła”, Wołowiec 2017.
View in Google Scholar

Sokacz A., [Wspomnienia] [w:] Mniejszość w warunkach zagrożenia. Pamiętniki Łemków, red. W. Sitek, Wrocław 1996.
View in Google Scholar

Trochanowski P., Słowo Łemka o sobie i swoim narodzie, „Regiony” 1987, vol. 48, nr 2-4.
View in Google Scholar

Trzeszczyńska P., Diaspora – Pamięć – Miejsca. Ukraińcy z Polski a lat 80. XX wieku w Kanadzie. Studium Etnograficzne, Kraków 2019.
View in Google Scholar

Trzeszczyńska P., Łemkowszczyzna zapamiętana. Opowieści o przeszłości i przestrzeni, Kraków 2013.
View in Google Scholar

Wywiad z Anną (ur. 1982 r.), wnuczką Łemków wysiedlonych w 1947 r. na Dolny Śląsk, przeprowadzony przez J. Hajduk-Nijakowską w Opolu 14 X 2017 r. i 11 VII 2018 r.
View in Google Scholar

Downloads

Published

01-02-2021

How to Cite

“„Łemko Nosi Ból W Genach”: Oblicze łemkowskiej Postpamięci”. 2021. Politeja 18 (1(70): 33-42. https://doi.org/10.12797/Politeja.18.2021.70.03.