„Mówienie za kimś” jako język bez komunikacji
DOI:
https://doi.org/10.12797/LV.15.2020.30.11Słowa kluczowe:
funkcje języka, autyzm, echolalia, funkcja autostymulacyjnaAbstrakt
“Talking after somebody”. A Language Without Communication
The paper examines “talking after somebody”, i.e. the phenomenon of echolalia which is especially characteristic for low-functioning people with autism. The paper shows that such speech is unintentional and uncommunicative. The language of autistic persons also does not fulfill the causative or persuasive role. It does, however, perform the function of uncoscious self-stimulation for those people. According to therapists, this type of behaviour should be eliminated at all cost.
Pobrania
Bibliografia
Aitchison J., 2002, Ziarna mowy. Początki i rozwój języka, przeł. M. Sykurska-Derwojed, Warszawa.
View in Google Scholar
Austin J.L., 1974, Performatywy i konstatacje, [w:] M. Hempoliński (red.), Brytyjska filozofia analityczna, Warszawa, s. 235–244.
View in Google Scholar
Austin J.L., 1993, Jak działać słowami. Rozprawy i wykłady filozoficzne, [w:] idem (red.), Mówienie i poznawanie. Rozprawy i wykłady filozoficzne, przeł. B. Chwedeńczuk, Warszawa, s. 311–335.
View in Google Scholar
Bartmiński J., Grzegorczykowa R. (red.), 1991, Język a kultura, t. 4: Funkcje języka i wypowiedzi, Wrocław.
View in Google Scholar
Bergen B.K., 2018, Latające świnie. Jak umysł tworzy znaczenie, przeł. Z. Lamża, Kraków.
View in Google Scholar
Binet L., 2018, Siódma funkcja języka, przeł. W. Dłuski, Kraków.
View in Google Scholar
Bobkowicz-Lewartowska L., 2014, Autyzm dziecięcy. Zagadnienia diagnozy i terapii, wyd. 7, Kraków.Budziszewska W., 1991, Z problematyki obcości w języku magii, [w:] J. Bartmiński, R. Grzegorczykowa (red.), Język a kultura, t. 4: Funkcje języka i wypowiedzi, Wrocław, s. 87–92.
View in Google Scholar
Burszta W., 1991, Mowa magiczna jako przejaw synkretyzmu kultury, [w:] J. Bartmiński, R. Grzegorczykowa (red.), Język a kultura, t. 4: Funkcje języka i wypowiedzi, Wrocław, s. 93–104.
View in Google Scholar
Bühler K., 1934, Sprachtheorie. Die Darstellungsfunktion der Sprache, Jena.
View in Google Scholar
Donvan J., Zucker C., 2017, Według innego klucza. Opowieść o autyzmie, przeł. A. Homańczyk, Kraków.
View in Google Scholar
Dunbar R., 2014, Nowa historia ewolucji człowieka, przeł. B. Kucharzyk, Kraków.
View in Google Scholar
Dunbar R., 2017, Pchły, plotki a ewolucja języka. Dlaczego człowiek zaczął mówić?, przeł. T. Pańkowski, Kraków.
View in Google Scholar
Engelking A., 1991, Rytuały słowne w kulturze ludowej. Próba klasyfikacji, [w:] J. Bartmiński, R. Grzegorczykowa (red.), Język a kultura, t. 4: Funkcje języka i wypowiedzi, Wrocław, s. 75–85.
View in Google Scholar
Everett D.L., 2019, Jak powstał język. Historia największego wynalazku ludzkości, przeł. A. Tuz, Warszawa.
View in Google Scholar
Frith U., 2008, Autyzm. Wyjaśnienie tajemnicy, przeł. M. Hernik, G. Krajewski, Gdańsk.
View in Google Scholar
Grün A., 2016, Waga słów – siła milczenia, czyli nowa kultura rozmowy, przeł. B. Grunwald-Hajdasz, Poznań.
View in Google Scholar
Grzegorczykowa R., 1991, Problem funkcji języka i tekstu w świetle teorii aktów mowy, [w:] J. Bartmiński, R. Grzegorczykowa (red.), Język a kultura, t. 4: Funkcje języka i wypowiedzi, Wrocław, s. 11–28.
View in Google Scholar
Grzegorczykowa R., 2008, Wstęp do językoznawstwa, Warszawa.
View in Google Scholar
Jakobson R., 1989a, W poszukiwaniu istoty języka. Wybór pism, wybór, red. i wstęp M.R. Mayenowa, t. 1–2, Warszawa.
View in Google Scholar
Jakobson R., 1989b, Poetyka w świetle językoznawstwa, [w:] idem, W poszukiwaniu istoty języka. Wybór pism, wybór, red. i wstęp M.R. Mayenowa, t. 2, Warszawa, s. 77–124.
View in Google Scholar
Kominek A., 2014a, Mówi się trudno… O rodzajach kompetencji językowej (i komunikacyjnej) osób z autyzmem, „Studia Filologiczne UJK”, t. 27, s. 161–171.
View in Google Scholar
Kominek A., 2014b, Zakłócenia w dziedzinie podobieństwa w komunikacji językowej osób z autyzmem – i co z tego wynika, „LingVaria” nr 2 (18), s. 55–68, https://doi.org.10.12797/LV.09.2014.18.05.
View in Google Scholar
Konstantareas M.M., 1992, Autyzm jako deficyt języka i komunikowania się, [w:] M.M. Konstantareas, E.B. Blackstock, Ch.D. Webster, Autyzm, przeł. K. Hipp, Warszawa, s. 68–81.
View in Google Scholar
Korendo M., 2013, Językowa interpretacja świata w wypowiedziach osób z zespołem Aspergera, Kraków.
View in Google Scholar
Malinowski B., 1987, Ogrody koralowe i ich magia. Studium metod uprawy ziemi oraz obrzędów towarzyszących rolnictwu na Wyspach Trobrianda. Język magii i ogrodnictwa, Warszawa.
View in Google Scholar
Markiewicz K., 2004, Możliwości komunikacyjne dzieci autystycznych, Lublin.
View in Google Scholar
Minczakiewicz E., 1994, Z badań nad rozwojem mowy dzieci autystycznych, [w:] W. Dykcik (red.), Autyzm, kontrowersje i wyzwania, Poznań, s. 91–106.
View in Google Scholar
Pisula E., 2012, Autyzm. Od badań mózgu do praktyki psychologicznej, Sopot.
View in Google Scholar
Sadowska E., 2011, Zaburzenia komunikacji w autyzmie – podstawowe trudności diagnozy i terapii logopedycznej, „Poradnik Językowy” nr 9, s. 36–51.
View in Google Scholar
Searle J., 1980, Czym jest akt mowy?, przeł. H. Buczyńska-Garewicz, „Pamiętnik Literacki” LXXI, s. 241–248.
View in Google Scholar
Searle J., 1987, Czynności mowy. Rozważania z filozofii języka, przeł. B. Chwedeńczuk, Warszawa.
View in Google Scholar
Silberman S., 2017, Neuroplemiona. Dziedzictwo autyzmu i przyszłość neuroróżnorodności, przeł. B. Kotarski, Białystok.
View in Google Scholar
Tomasello M., 2016, Dlaczego współpracujemy. Na podstawie serii wykładów Tannera o wartościach ludzkich, wygłoszonych przez autora w Stanfordzie w 2008 r., przeł. Ł. Kwiatek, Kraków.
View in Google Scholar
Winczura B., 2008, Dziecko z autyzmem. Terapia deficytów poznawczych a teoria umysłu, Kraków.
View in Google Scholar
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
