Program Stowarzyszenia PAX

Realizm, koniunkturalizm czy utopia?

Authors

  • Antoni Dudek Uniwersytet Jagielloński

DOI:

https://doi.org/10.12797/Politeja.10.2013.25.05

Keywords:

PAX association, Bolesław Piasecki, Catholic Church

Abstract

The program of the PAX association. Realism, opportunism or utopia?

The article concerns political concepts of Bolesław Piasecki – the leader of the PAX. The PAX was the organization of Catholics supporting the Communist regime. Piasecki was trying to reconcile Catholicism and communism. It resulted in the conflict with the Catholic Church. The communist authorities while using the PAX as a war tool in a battle with the Catholic Church, did not trust Piasecki. This resulted in the PAX and Piasecki being under permanent surveillance of secret police. The PAX did not grow in importance until after 1956 when, Władysław Gomułka had come into power. Gomułka allowed development of the PAX structures throughout the country. At the same time he criticized the ideology of the association.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

Antoni Dudek, Uniwersytet Jagielloński

Historyk i politolog, profesor nauk humanistycznych, członek Rady Instytutu Pamięci Narodowej, kierownik katedry Współczesnej Polityki Polskiej w Instytucie Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych UJ. Zasiada w Radzie Programowej Słownika działaczy opozycji politycznej w PRL, działającej przy Ośrodku „Karta”. Autor i współautor kilkunastu książek z zakresu historii Polski w XX w. oraz dziejów polskiej myśli politycznej. Opublikował m.in. Państwo i Kościół w Polsce 1945-1970 (1995), Reglamentowana rewolucja. Rozkład dyktatury komunistycznej w Polsce 1988‑1990 (2004), Historia polityczna Polski 1989-2012 (2013).

References

Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, sygn. IPN BU 0648/55, t. 1-2.

Bankowicz B., W labiryncie wieloświatopoglądowości. Stowarzyszenie PAX między marzeniem a rzeczywistością, [w:] B. Bankowicz, A. Dudek, Ze studiów nad dziejami Kościoła i katolicyzmu w PRL, Kraków 1996.

Dudek A., Stowarzyszenie PAX w systemie politycznym Polski ludowej w świetle dokumentów, [w:] B. Bankowicz, A. Dudek, Ze studiów nad dziejami Kościoła i katolicyzmu w PRL, Kraków 1996.

Dudek A., Pytel G., Bolesław Piasecki. Próba biografii politycznej, Londyn 1990.

Garlicki A., Z tajnych archiwów, Warszawa 1993.

Gontarczyk P., Nowe kłopoty z historią. Publicystyka z lat 2005‑2008, Warszawa 2008.

Jaszczuk A., Ewolucja ideowa Bolesława Piaseckiego 1932‑1956, Warszawa 2005.

Komunikaty Konferencji Episkopatu Polski 1945‑2000, wstęp i oprac. J. Żaryn, Poznań 2006.

Kunicki M. S., Between the Brown and the Red. Nationalism, Catholicism, and Communism in 20th‑Century Poland. The Politics of Bolesław Piasecki, Athens 2012.

Majchrowski J. M., Geneza politycznych ugrupowań katolickich. Stronnictwo Pracy, grupa „Dziś i Jutro”, Paryż 1984, Historia i Teraźniejszość / Towarzystwo Historyczno‑Literackie w Paryżu, 8.

Micewski A., Współrządzić czy nie kłamać? PAX i Znak w Polsce 1945‑1976, Paryż 1978, Historia i Teraźniejszość / Towarzystwo Historyczno‑Literackie w Paryżu, 2.

Torańska T., Oni, Londyn 1985.

Wasiutyński W., Czwarte pokolenie. Szkice z dziejów nacjonalizmu polskiego, Londyn 1982.

Żaryn J., Dzieje Kościoła katolickiego w Polsce (1944‑1989), Warszawa 2003.

Downloads

Published

2013-08-14

How to Cite

Dudek, Antoni. 2013. “Program Stowarzyszenia PAX: Realizm, Koniunkturalizm Czy Utopia?”. Politeja 10 (3(25):69-78. https://doi.org/10.12797/Politeja.10.2013.25.05.

Issue

Section

Articles