Oligarchia w życiu politycznym i gospodarczym wybranych państw postsowieckich. Perspektywa porównawcza

Authors

DOI:

https://doi.org/10.12797/Politeja.20.2023.83.08

Keywords:

oligarchy, politics, economy, USSR, transformation

Abstract

OLIGARCHY IN THE POLITICAL AND ECONOMIC LIFE OF SELECTED POST-SOVIET STATES: COMPARATIVE PERSPECTIVE

The oligarchization of economic and political life in the countries created after the collapse of the USSR is one of the main factors determining the forms and dynamics of the transformation of post-Soviet countries. Over the past thirty years, oligarchs in the post-Soviet area have actively participated in the distribution of state property and more. Thanks to the acquired capital resources, they directly or indirectly shape the policy of the countries created on the ruins of the USSR. They participate in the political process as owners of enterprises, sponsors, leaders of political forces, often occupy official state positions, influence legal and institutional solutions, and are a system-creating factor. Significantly, they often become victims of political and economic rivalry in the countries of the former USSR. Analysing the influence of the oligarchy on the internal policy of selected postSoviet countries, the problem of a specific ‘duality of leadership’ emerges which leads not only to mutual penetration and interdependence but also to a clash between the political and economic spheres. In the individual countries of the former USSR, this clash takes different forms and produces different results.

Downloads

Download data is not yet available.

PlumX Metrics of this article

Author Biography

Rafał Kęsek, Jagiellonian University, Krakow, Poland

Doktor, politolog, zatrudniony w Zakładzie Studiów Polsko-Ukraińskich na Wydziale Studiów Międzynarodowych i Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Sfera jego zainteresowań naukowych obejmuje: współczesne relacje ukraińsko-rosyjskie, politykę zagraniczną Ukrainy, przemiany społeczno-polityczne i gospodarcze w Ukrainie po 1991 r.

References

| 6 biznesmenów, którzy narazili się Łukaszence, Biełsat, 27 II 2013, [online] https://naviny.belsat.eu/pl/news/12778/.
Google Scholar

Âroševič A. i in., Belorusskij oligarh podaril pravitel’stvu Lukašenko èlitnye avtomobili vskore posle togo, kak vozglavil tabačnuû industriû strany, [Ярошевич А. и др., Белорусский олигарх подарил правительству Лукашенко элитные автомобили вскоре после того, как возглавил табачную индустрию страны], Organized Crime and Corruption Reporting Project, 29 XI 2021, [online] https://www.occrp.org/ru/investigations/soon-after-taking-overbelarus-tobacco-industry-oligarch-donated-luxury-cars-to-lukashenko-regime.
Google Scholar

Åslund A., How Capitalism Was Built: The Transformation of Central and Eastern Europe, Russia, and Central Asia, Cambridge 2007, https://doi.org/10.1017/CBO9780511790416. DOI: https://doi.org/10.1017/CBO9780511790416
Google Scholar

Åslund A., Russia’s Capitalist Revolution: Why Market Reform Succeeded and Democracy Failed, Washington 2007.
Google Scholar

Åslund A., The Biggest Problem in Post-Communist Transition: The Privatization of Large Enterprises, „CASE Working Papers” 2021, no. 16(140).
Google Scholar

Ben B., The Post-Soviet Oligarchies and How They Shaped National State Politics: 30 Years of Freedom, p. 2, Euromaidan Press, 14 IX 2021, [online] https://euromaidanpress.com/2021/09/14/the-post-soviet-oligarchy-and-how-it-shaped-the-politics-of-their-states-30-years-of-freedom-p-2/.
Google Scholar

Bieliszczuk B., Legucka A., Kremlin Kids: The Second Generation of the Russian Elite, Warsaw 2019, [online] https://www.pism.pl/upload/images/artykuly/404a46dd-1505-456b-870e-dab4a044a852//1578914233526.pdf.
Google Scholar

Bohdan S., Are There Any Oligarchs in Belarus?, Belarus Digest, 1 V 2012, [online] https://belarusdigest.com/story/are-there-any-oligarchs-in-belarus/.
Google Scholar

Całus K., Mołdawia: od pluralizmu oligarchicznego do hegemonii Plahotniuca, „Komentarze OSW” 2016, nr 208, s. 1-9, [online] https://www.osw.waw.pl/sites/default/files/komentarze_208_0.pdf.
Google Scholar

Chayes S., The Structure of Corruption in Moldova, [w:] S. Chayes, The Structure of Corruption: A Systemic Analysis Using Eurasian Cases, Carnegie Endowment for International Peace, June 2016, [online] https://carnegieendowment.org/files/10_Moldova_Full_Web1.pdf.
Google Scholar

Chodorkowski M., Gieworkian N., Więzień Putina, przeł. A. Sowińska, Warszawa 2012.
Google Scholar

Cummins Ch., Who Are Russia’s Oligarchs and Why Are They Under Scrutiny?, The Wall Street Journal, 26 IV 2022, [online] https://www.wsj.com/articles/russian-oligarchs-sanctions-what-to-know-11646264511.
Google Scholar

Czachor R., Niedemokratyczne tendencje w rozwoju systemów politycznych państw poradzieckich a przypadek Republiki Białoruś, „Studia Politologiczne” 2018, t. 47, s. 186- 201.
Google Scholar

Giczan T., The Rise of Belarusian Oligarchs, Center for European Policy Analysis, 30 VII 2020, [online] https://cepa.org/the-rise-of-belarusian-oligarchs/.
Google Scholar

Goldman M.I., Petrostate: Putin, Power and the New Russia, Oxford 2008.
Google Scholar

Goldman M.I., Putin and the Oligarchs, „Foreign Affairs” 2004, vol. 83, no. 6, s. 33-44, https://doi.org/10.2307/20034135. DOI: https://doi.org/10.2307/20034135
Google Scholar

Golovko V., Oligarhi iz goroda roz. Stanovlenie i razvitie krupnogo kapitala Donbassa (1991-2014 gg.), Kiev [Головко В., Олигархи из города роз. Становление и развитие крупного капитала Донбасса (1991–2014 гг.), Киев] 2014.
Google Scholar

Guriev S., Rachinsky A., The Role of Oligarchs in Russian Capitalism, „Journal of Economic Perspectives” 2005, vol. 19, no. 1, s. 131-150, https://doi.org/10.1257/0895330053147994. DOI: https://doi.org/10.1257/0895330053147994
Google Scholar

Ioffe G., Avtoritarizm bez oligarhii, „Pro et Contra”, [Иоффе Г., Авторитаризм без олигархии, „Pro et Contra”] 2011, no. 3-4, s. 29-49, [online] https://carnegieendowment.org/files/ProetContra_52_29-49.pdf.
Google Scholar

Kaca E., Unijne sankcje wobec rosyjskich oligarchów i biznesmenów: wyzwania i realizacja, „Biuletyn Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych” 2022, nr 55(2474), [online] https://www.pism.pl/publikacje/unijne-sankcje-wobec-rosyjskich-oligarchow-i-biznesmenow-wyzwania-i-realizacja.
Google Scholar

Kęsek R., Dysfunkcjonalność postsowieckich elit politycznych na przykładzie Ukrainy po 1991 roku, [w:] Rozpad ZSRR i jego konsekwencje dla Europy i świata, cz. 2: Wspólnota Niepodległych Państw, red. M. Smoleń, M. Lubina, Kraków 2011, s. 161-174.
Google Scholar

Klebnikov P., Godfather of the Kremlin: Life and Times of Boris Berezovsky, London 2000.
Google Scholar

Konończuk W., Regime-Sanctioned Oligarchs: Big Business in Belarus, „Sprawy Międzynarodowe” 2021, t. 74, nr 2, s. 133-156, https://doi.org/10.35757/SM.2021.74.2.09. DOI: https://doi.org/10.35757/SM.2021.74.2.09
Google Scholar

Konończuk W., „Sprawa Jukosu”. Przyczyny i konsekwencje, Warszawa 2006, s. 15-16.
Google Scholar

Konończuk W., Cenușa D., Kakachia K., Oligarchs in Ukraine, Moldova and Georgia as Key Obstacles to Reforms, [online] https://gip.ge/wp-content/uploads/2017/07/Oligarchs_14-June_FINAL_0.pdf.
Google Scholar

Konstantin Malofeev: monarhiâ – mečta, Putin – sčast’e [Константин Малофеев: монархия – мечта, Путин – счастье], BBC News, 13 II 2015, [online] https://www.bbc.com/russian/international/2015/02/150211_malofeyev_interview.
Google Scholar

Kučma L., Posle majdana. Zapiski prezidenta 2005-2006, Kiev [Кучма Л., После майдана.Записки президента 2005-2006, Киев] 2007.
Google Scholar

Leshchenko S., Sunset and/or Sunrise of the Ukrainian Oligarchs after the Maidan?, [w:] A. Wilson, What Does Ukraine Think?, s. 99-107, [online] https://ecfr.eu/wp-content/uploads/WHAT_DOES_UKRAINE_THINK_pdf.pdf.
Google Scholar

Lindblom Ch.E., Politics and Markets: The World’s Political Economic Systems, New York 1977.
Google Scholar

Lindblom Ch.E., The Market as Prison, „The Journal of Politics” 1982, vol. 44, no. 2, s. 324-336, https://doi.org/10.2307/2130588. DOI: https://doi.org/10.2307/2130588
Google Scholar

Lukašenko: u rulâ Belarusi nahodâtsâ ne oligarhi, a lûdi ot zemli [Лукашенко: у руля Беларуси находятся не олигархи, а люди от земли], Belarusian Telegraph Agency, 10 VI 2022, [online] https://www.belta.by/president/view/lukashenko-u-rulja-belarusi-nahodjatsjane-oligarhi-a-ljudi-ot-zemli-507037-2022/.
Google Scholar

Majbutnê ukraïns’kih olìgarhìv [Майбутнє українських олігархів], [online] https://drive.google.com/file/d/1aASCtrZAYHs9l7jphP5pJN6NmsbYjjK4/view.
Google Scholar

Matuszak S., Demokracja oligarchiczna. Wpływ grup biznesowych na ukraińską politykę, Warszawa 2012.
Google Scholar

McFaul M., Russia’s Road to Autocracy, „Journal of Democracy” 2021, vol. 32, no. 4, s. 11-26. DOI: https://doi.org/10.1353/jod.2021.0049
Google Scholar

Minakov M., The War and the Future of Ukraine’s Oligarchy, Wilson Center, 3 VIII 2022, [online] https://www.wilsoncenter.org/blog-post/war-and-future-ukraines-oligarchy.
Google Scholar

Pro zapobìgannâ zagrozam nacìonal’nìj bezpecì, pov’âzanim ìz nadmìrnim vplivom osìb, âkì maût’ značnu ekonomìčnu ta polìtičnu vagu v suspìl’nomu žittì (olìgarhìv) [Про запобігання загрозам національній безпеці, пов’язаним із надмірним впливом осіб, які мають значну економічну та політичну вагу в суспільному житті (олігархів)], [online] https://zakon.rada.gov.ua/laws/show/1780-20#Text.
Google Scholar

Romanûk R., „Dobrij den’. Â – olìgarh”. Âk pracûvatime deolìgarhìzacìâ Zelens’kogo, Ukraïns’ka pravda [Романюк Р., „Добрий день. Я – олігарх”. Як працюватиме деолігархізація Зеленського, Українська правда], 18 XI 2021, [online] https://www.pravda.com.ua/articles/2021/11/18/7314374/.
Google Scholar

Rust M., Gdy koszenie trawy nie wystarcza, „Nowa Europa Wschodnia” 2016, nr 6, s. 41-48.
Google Scholar

Rust M., Poradziecka oligarchizacja Ukrainy i Białorusi: procesy, mechanizmy, perspektywy, „Sprawy Międzynarodowe” 2021, t. 73, nr 4, s. 39-65, https://doi.org/10.35757/SM.2020.73.4.03. DOI: https://doi.org/10.35757/SM.2020.73.4.03
Google Scholar

Samofalov A., Operacìâ „deolìgarhìzacìâ”. Âk Porošenko vikonav najgučnìšu obìcânku 2015, Ukraïns’ka pravda [Самофалов А., Операція „деолігархізація”. Як Порошенко виконав найгучнішу обіцянку 2015, Українська правда], 24 XII 2015, [online] https://www.pravda.com.ua/articles/2015/12/24/7093584/.
Google Scholar

Seddon M., Russia’s Oligarchs Powerless to Oppose Putin over Ukraine Invasion, Financial Times, 1 III 2022, [online] https://www.ft.com/content/5cd2c951-6b23-4e07-a72d-4731f7a71b58.
Google Scholar

Shelley L.I., Privatization and Crime: The Post-Soviet Experience, „Journal of Contemporary Criminal Justice” 1995, vol. 11, no. 4, s. 244-256, https://doi.org/10.1177/104398629501100405. DOI: https://doi.org/10.1177/104398629501100405
Google Scholar

Świder K., Transformacja polityczna w Rosji w latach 90. XX wieku – główne problemy, „Rocznik Instytutu Europy Środkowo-Wschodniej” 2019, R. 17, z. 1, s. 97-121. DOI: https://doi.org/10.36874/RIESW.2019.1.4
Google Scholar

United States Department of State, GEC Special Report: Pillars of Russia’s Disinformation and Propaganda Ecosystem, GEC, August 2000, [online] https://www.state.gov/wp-content/uploads/2020/08/Pillars-of-Russia%E2%80%99s-Disinformation-and-PropagandaEcosystem_08-04-20.pdf.
Google Scholar

Zygar’ M., Vsâ kremlëvskaâ rat’: Kratkaâ istoriâ sovremennoj Rossii, Moskva [Зыгарь М., Вся кремлёвская рать: Краткая история современной России, Москва] 2016.
Google Scholar

Published

2023-08-23

How to Cite

Kęsek, Rafał. 2023. “Oligarchia W życiu Politycznym I Gospodarczym Wybranych państw Postsowieckich. Perspektywa porównawcza”. Politeja 20 (2(83):173-87. https://doi.org/10.12797/Politeja.20.2023.83.08.