Konfrontacja różnych pamięci w przestrzeni scenicznej na przykładzie spektakli biograficznych z Teatru Śląskiego (Leni Riefenstahl. Epizody niepamięci i What the heil?!)

Authors

DOI:

https://doi.org/10.12797/Politeja.20.2023.84.11

Keywords:

biography, theater, postmemory, multidirectional memory, self-reflexivity

Abstract

CONFRONTING DIVERSE MEMORIES ON STAGE: BIOGRAPHICAL PLAY AT THE SILESIAN THEATRE IN KATOWICE (LENI RIEFENSTAHL. EPIZODY NIEPAMIĘCI AND WHAT THE HEIL?!)

In recent Polish theater, numerous projects have drawn inspiration from biographies. These practices not only reflect the prevailing biographical trend in culture but also indicate that theater serves as a “memory machine,” playing a socially important role in establishing connections between the past and the present. Drawing on the examples of two plays staged at the Silesian Theatre in Katowice, namely Leni Riefenstahl. Epizody niepamięci [Leni Riefenstahl. Episodes of Non-memory] (2016) and What the heil?! (2022), and employing the concepts of cultural memory (A. Assmann, J. Assmann), postmemory (M. Hirsch) and multidirectional memory (M. Rothberg), this study examines the conventions employed in r e c o n s t r u c t i n g t h e p a s t wi t h i n t h e th e at r i c a l spa c e . Furthermore, it delves into t h e dynami c s o f va r i - o u s f o rms o f memo r y (e.g. cultural memory, communicative memory, individual memory) in theatrical representation.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

Beata Popczyk-Szczęsna, University of Silesia, Katowice, Poland

Profesor w Instytucie Nauk o Kulturze Wydziału Humanistycznego UŚ. Badaczka dramatu i teatru współczesnego. Autorka książek: Postać Judasza w dramacie polskim XX wieku. Potyczki z referencją (2003); Dramaturgia polska po 1989 roku (2013); Powtórzenia i powroty. O dramaturgii Janusza Głowackiego (2015), Tekst jako bohater w kulturze uczestnictwa. Szkice o polskiej dramaturgii teatralnej (2019). Współredaktorka tomów: Dramat i doświadczenie (2014); Pisanie dla sceny – narracje współczesnego teatru (2019). Członkini Komisji Artystycznej VI i VII edycji Konkursu na Inscenizację Dawnych Dzieł Literatury Polskiej „Klasyka Żywa” (2020-2022). Zajmuje się m. in. teorią i praktykami lektury tekstów teatralnych, dramaturgią współczesnych sztuk widowiskowych oraz biografią w teatrze polskim XXI wieku.

References

Assmann A., Cztery formy pamięci, [w:] A. Assmann, Między historią a pamięcią. Antologia, przeł. K. Sidowska, Warszawa 2013, s. 39-57, https://doi.org/10.31338/uw.9788323514497.

Baluch W., Scena teatru, scena mentalna. Proces interpretacji w ujęciu kognitywnym. Kraków 2005.

Bryś M., Doświadczenie postpamięci w teatrze, Kraków 2020.

Carlson M., The Haunted Stage. The Theatre as Memory Machine, Ann Arbor 2001, https://doi.org/10.3998/mpub.17168.

Duniec K., O polityczności teatru, „Dwutygodnik” 2015, nr 1, [online] https://www.dwutygodnik.com/artykul/5695-o-politycznosci-teatru.html.

Figzał-Janikowska M., Wymazywanie pamięci, [online] https://teatralny.pl/recenzje/wymazywanie-pamieci,1792.html.

Fischer-Lichte E., Estetyka performatywności, przeł. M. Borowski, M. Sugiera, Kraków 2008.

Głowacka A., Powidoki, „Teatr” 2017, nr 1, [on-line] https://e-teatr.pl/powidoki-a230821.

Hirsch M., Pokolenie postpamięci, przeł. M. Borowski, M. Sugiera, „Didaskalia” 2011, nr 105, s. 29-32.

Niedurny K., Uniewinnienie, „Dwutygodnik” 2016, nr 11, [online] https://www.dwutygodnik.com/artykul/6847-uniewinnienie.html

Rokem F., Wystawianie historii. Teatralne obrazy przeszłości we współczesnym teatrze, przeł. M. Borowski, M. Sugiera, Kraków 2010.

Rothberg M., Pamięć wielokierunkowa. Pamiętanie Zagłady w epoce dekolonizacji, przeł. K. Bojarska, Warszawa 2015.

Sugiera M., I staw się przede mną. Przedstawianie przeszłości w polskim dramacie współczesnym, „Dialog” 2011, nr 11, s. 60.

Tabaszewska J., Na granicy faktu. Kategoria faction w badaniach nad współczesnymi biografiami, „Teksty Drugie” 2019, nr 1, s. 78, https://doi.org/10.18318/td.2019.1.5.

Zła pamięć. Przeciw-historia w polskim teatrze i dramacie, red. M. Kwaśniewska, G. Niziołek, Wrocław 2012.

Published

2023-09-28

How to Cite

Popczyk-Szczęsna, Beata. 2023. “Konfrontacja różnych pamięci W Przestrzeni Scenicznej Na przykładzie Spektakli Biograficznych Z Teatru Śląskiego (Leni Riefenstahl. Epizody niepamięci I What the heil?!)”. Politeja 20 (3(84):139-50. https://doi.org/10.12797/Politeja.20.2023.84.11.