Formy oddziaływania organów władzy wykonawczej na pozarządowe organizacje broniące praw człowieka w Rosji w latach 1991‑1999

  • Anna Jach Uniwersytet Jagielloński, Kraków
Keywords: NGOs, civil society, Third Sector of Russia, Boris Yeltsin, cooperation

Abstract

The Forms of Influence of the Executive Organs on the Non-Governmental Organizations Defending Human Rights in Russia Between 1991 and 1999
The basic means of influence of the organs of Russian state authority upon the functioning of non-governmental organizations defending human rights is legislative activity. It was with the help of this acitvity that a base was built from the very beginning, thanks to which many non-governmental organizations could be revived or born. From the point of view of the Russian authorities, non-governmental human rights organizations occupy a special place, which has been perceived for 15 years not as support for the ruling elite in the difficult way of shaping a modern state and a democratic society, but as a threat to the functioning status quo. One cannot therefore not get the impression that the regulations concerning the third sector are primarily aimed at hindering or even preventing the activities of non-governmental organizations defending human rights. However, before the vector turned in the policy towards the third sector, in the first period of 1991-1999 we had a positive attitude of the state towards the development of the social sector. The presented article is designed to bring closer the first period of interaction between the state authorities and non-governmental organizations defending human rights, resulting in activities aiming to “regulate” the legal situation of the third sector in the Russian Federation.

Author Biography

Anna Jach, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

historyk, adiunkt w Katedrze Badań nad Obszarem Eurazjatyckim, w Instytucie Rosji i Europy Wschodniej na Wydziale Studiów Międzynarodowych i Politycznych Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Autorka monografii Rosja 1991‑1993. Walka o kształt ustrojowy państwa (2011) oraz artykułów poświęconych przeobrażeniom systemowym w ZSRR i FR oraz stosunkom polsko‑rosyjskim w XX w. Specjalizuje się w tematyce związanej z funkcjonowaniem organizacji pozarządowych w Federacji Rosyjskiej.

References

Abakumow Siergiej Aleksandrowicz – biografija, [online] http://viperson.ru/people/abakumov‑sergey‑aleksandrovich.

Belyaeva N., Rozwój organizacji non profit (NPOs) w Rosji. Ich relacje z instytucjami państwowymi, [w:] Pozarządowe instytucje społeczne. Między państwem a społeczeństwem, red. S. Golinowska, D. Głogosz, Opracowania PBZ, z. 14, Warszawa 1999.

ETO GOWORIT O MNOGOM. Obszczestwiennyje organizacyi w SSSR, „Argumienty i Fakty” 1983, nr 50, [online] http://www.aif.ru/archive/1657320.

Fiedieralnaja służba gosudarstwiennoj riegistracyi, kadastra i kartografii, [online] https://rosreestr.ru/site/.

Fiedieralnyj zakon ot 11.08.1995 N 135‑FZ (ried. ot 05.05.2014) „O błagotworitielnoj diejatielnosti i błagotworitielnych organizacyjach”, [online] http://base.garant.ru/104232/.

Fiedieralnyj zakon ot 19.05.1995 N 82‑FZ (ried. ot 21.03.2002) „Ob obszczestwiennych objedinienijach”, [online] http://base.consultant.ru/cons/cgi/online.cgi?req=doc;base=LAW;n=36071;fld=134;dst=100090;rnd=176509.6405348880692376;;ts=01765098884162677398157.

Fiedieralnyj zakon ot 25 ijula 2002 g. N 114‑FZ „O protiwodiejstwii ekstriemistskoj diejatielnosti”, [online] http://www.rg.ru/2002/07/30/extremizm‑dok.html.

Fiedieralnyj zakon ot 25.07.2002 N 112‑FZ (ried. ot 29.12.2012) „O wniesienii izmienienij i dopołnienij w zakonodatielnyje akty Rossijskoj Fiedieracyi w swiazi s priniatijem Fiedieralnogo zakona «O protiwodiejstwii ekstriemistskoj diejatielnosti”, [online] http://base.consultant.ru/cons/cgi/online.cgi?req=doc;base=LAW;n=140578;fld=134;dst=1000000001,0;rnd=0.584379016154884.

Ginzburg A., Aleksander Ginzburg. Od „Syntaksisa” do „Grupy Helsińskiej”, [w:] Wstyd było milczeć. Świadectwa radzieckich dysydentów, red. M. Radziwon, Kraków–Warszawa 2013, s. 255‑267.

Glosariusz, red. D. Alawerdian i in., [w:] Słownik dysydentów. Czołowe postacie ruchów opozycyjnych w krajach komunistycznych w latach 1956‑1989, t. 2, Warszawa 2007.

Grażdanskaja inicyatiwa i buduszczeje Rossii, red. M.I. Lidorakina, W. Jakimiec, Moskwa 1997.

Grażdanskij kodieks Rossijskoj Fiedieracyi, czastʹ pierwaja ot 30 nojabria 1994 g. N 51‑FZ, czastʹ wtoraja ot 26 janwaria 1996 g. N 14‑FZ, czastʹ trietja ot 26 nojabria 2001 g. N 146‑FZ i czastʹ czetwiertaja ot 18 diekabria 2006 g. N 230‑FZ S izmienienijami i dopołnienijami ot: 26 janwaria, 20 fiewrala, 12 awgusta 1996 g., 24 oktiabria 1997 g., 8 ijula, 17 diekabria 1999 g., 16 apriela, 15 maja, 26 nojabria 2001 g., 21 marta, 14, 26 nojabria 2002 g., 10 janwaria, 26 marta, 11 nojabria, 23 diekabria 2003 g., 29 ijunia, 29 ijula, 2, 29, 30 diekabria 2004 g., 21 marta, 9 maja, 2, 18, 21 ijula 2005 g., 3, 10 janwaria, 2 fiewrala, 3, 30 ijunia, 27 ijula, 3 nojabria, 4, 18, 29, 30 diekabria 2006 g., 26 janwaria, 5 fiewrala, 20 apriela, 26 ijunia, 19, 24 ijula, 2, 25 oktiabria, 4, 29 nojabria, 1, 6 diekabria 2007 g., 24, 29 apriela, 13 maja, 30 ijunia, 14, 22, 23 ijula, 8 nojabria, 25, 30 diekabria 2008 g., 9 fiewrala, 9 apriela, 29 ijunia, 17 ijula, 27 diekabria 2009 g., 21, 24 fiewrala, 8 maja, 27 ijula, 4 oktiabria 2010 g., 7 fiewrala, 6 apriela, 18, 19 ijula, 19 oktiabria, 21, 28, 30 nojabria, 6, 8 diekabria 2011 g., 5, 14 ijunia, 2 oktiabria, 3, 29, 30 diekabria 2012 g., 11 fiewrala, 7 maja, 28 ijunia, 2, 23 ijula, 30 sientiabria, 2 nojabria, 2, 21, 28 diekabria 2013 g., 12 marta, 5 maja, 23 ijunia, 21 ijula, 22 oktiabria, 22, 29, 31 diekabria 2014 g., 8 marta, 6 apriela, 23 maja, 29 ijunia, 13 ijula 2015 g., [online] http://base.garant.ru/10164072/.

Grażdanskoje obszczestwo: pierwyje szagi, red. A.Ju. Sungurow, Sankt‑Pietierburg 1999.

Henderson S., Importing Civil Society: Foreign Aid and the Women’s Movement in Russia, „Democratizatsiya” 2000 vol. 8, nr 1, s. 65‑82.

Kołbasin D., Czikow P., Podstawy prawne funkcjonowania organizacji pozarządowych w Rosji (1989‑2009), [w:] Trzeci sektor w Polsce. Stan, uwarunkowania prawne, współpraca trójsektorowa, Polsko‑Rosyjskie Forum Pozarządowe, Warszawa–Jachranka 2009.

Konstytucja Federacji Rosyjskiej przyjęta w ogólnonarodowym referendum w dniu 12 grudnia 1993 r. wraz z późniejszymi zmianami, [w:] Rosyjskie prawo konstytucyjne. Ustrojowe akty prawne, t. 1: Ustrój, red. W. Staśkiewicz, Warszawa 2005.

Kowaliow S., Byłem w Czeczenii, red. T. Kizny, P. Mitzner, Podkowa Leśna 1995.

Leszczenko L., Rosja w Radzie Europy, [w:] Europa Wschodnia. Dekada transformacji. Rosja, red. B. Albin, W. Baluk, Wrocław 2003.

Majstrienko A.G., Nieprawitielstwiennyje prawozaszczitnyje organizacyi w Rossijskoj Fiedieracyi, Moskwa 2003.

Mir w sobstwiennom domie i wo wsiom mirie, red. G.S. Michajłow, Moskwa 2009.

Nacyonalnyj fond «Obszczestwiennoje priznanije», [online] http://www.nfop1.ru/.

Naim M., What Is a GONGO? How government‑sponsored groups masquerade as civil society, „Foreign Policy” 2009, 13 X, [online] http://foreignpolicy.com/2009/10/13/what‑is‑a‑gongo/.

Niekommierczeskaja organizacyja «Niezawisimaja Assocyacyja w roddierżku razwitija grażdanskogo obszczestwa», [online] https://zachestnyibiznes.ru/company/ul/1027700288945_7701181446_.

Nieprawitielstwiennyje. Diesiatiletije wyżywanija, Kazanʹ 2008.

Obszczestwienno‑politiczeskij żurnał «Priznanije», [online] http://priznanie2000.ru/conception.htm.

Obszczestwiennyje organizacyi w Rossii i SSSR, [online] http://yunc.org/%D0%9E%D0%B1%D1%89%D0%B5%D1%81%D1%82%D0%B2%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%BE%D1%80%D0%B3%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B7%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%B8_%D0%B2_%D0%A0%D0%BE%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%B8_%D0%B8_%D0%A1%D0%A1%D0%A1%D0%A0.

Postanowlenije CYK i SNK RSFSR ot 10 ijula 1932 goda Ob utwierżdienii Położenija o dobrowolnych obszczestwach i sojuzach, [online] http://docs.cntd.ru/document/901855432.

Postanowlenije CYK SSSR, SNK SSSR ot 06.01.1930 O poriadkie uczrieżdienija i likwidacyi wsiesojuznych obszczestw i sojuzow, nie priesledujuszczich celi izwleczenija pribyli, [online] http://pravo.levonevsky.org/baza/soviet/sssr6615.htm.

Radziwon M., Zawsze byliśmy w mniejszości, [w:] Wstyd było milczeć. Świadectwa radzieckich dysydentów, red. M. Radziwon, Kraków–Warszawa 2013.

Rasporiażenije mera Moskwy ot 29.12.1992 N 598‑RM Ob utwierżdienii Położenija O poriadkie riegistracyi niekommierczeskich organizacyi w g. Moskwie (priłożenije), [online] http://russia.bestpravo.ru/moscow/data30/tex68401.htm.

Rasporiażenije mera Moskwy ot 30.04.1993 N 298‑RM Ob utwierżdienii wriemiennogo Położenija O niegosudarstwiennych niekommierczeskich organizacyjach w g. Moskwie, [online] http://www.lawrussia.ru/texts/legal_213/doc21a317x337.htm.

Rossijskaja Fiedieracyja Fiedieralnyj Zakon „O gosudarstwiennoj poddierżkie mołodieżnych i dietskich obszczestwiennych objedinienij № 98‑FZ 28 ijunia 1995 goda”, [online] https://www.referent.ru/1/15324.

Rossijskaja Fiedieracyja Fiedieralnyj Zakon „O gosudarstwiennoj poddierżkie mołodieżnych i dietskich obszczestwiennych objedinienij” № 98‑FZ 28 ijunia 1995 goda, [online] https://www.referent.ru/1/78552.

Rossijsko‑amierikanskije otnoszenija w usłowijach głobalizacyi, ROO «Sodiejstwije Sotudniczestwu Instituta im. Dż. Kiennanw s uczenymi w obłasti socyalniych i gumanitarnych nauk», Moskwa 2005.

Skrzypek A., Druga smuta. Zarys dziejów Rosji 1985‑2004, Warszawa 2004.

Staniszkis J., Postkomunizm, Gdańsk 2001.

Staniszkis J., Wprowadzenie, [w:] W poszukiwaniu paradygmatu transformacji, red. J. Staniszkis, Warszawa 1994.

Sungurow A., Grażdanskoje obszczestwo m jego razwitije w Rossii. Uczebnoje posobije, [online] https://www.civisbook.ru/files/File/Sungurov_gr_ob.pdf.

Sungurow A., Rosyjskie i radzieckie tradycje udziału przedstawicieli środowiska akademickiego w polityce. Władimir Wiernadski, Andriej Sacharow i inni, [w:] Rewolucja rosyjska. Spuścizna. „Implementacje strategii” zmiany, red. A. Jach, Kraków 2017, [online] https://doi.org/10.12797/9788376389028.06.

Thom F., Czas Gorbaczowa, Warszawa 1989.

Ukaz Priezidienta Rossijskoj Fiedieracyi ot 26 sientiabria 1993 g. № 1458 ot 25 Sientiabria 1993 „O Komissii po prawam czełowieka pri Priezidientie Rossijskoj Fiedieracyi”, [online] http://www.president‑sovet.ru/about/standarts/acts/read/4/.

Ukaz Priezidienta Rossijskoj Fiedieracyi ot 13.06.1996 № 864 „O niekotorych mierach gosudarstwiennoj poddierżki prawozaszczitnogo dwiżenija w Rossijskoj Fiedieracyi”, [w:] A. Azarow, I. Rojtier, K. Chiufier, Prawa czełowieka. Mieżdunarodnyje i rossijskije miechanizmy zaszczity, Moskwa 2013.

Ustawa federalna o organizacjach niekomercyjnych z 12 stycznia 1996 r. nr 7‑FZ wraz z późniejszymi zmianami, [w:] Rosyjskie prawo konstytucyjne. Ustrojowe akty prawne, t. 2: Polityczna organizacja społeczeństwa, red. W. Staśkiewicz, Warszawa 2005.

Ustawa federalna o Prokuraturze Federacji Rosyjskiej z dnia 17 stycznia 1992, Nr 2202‑1 wraz z późniejszymi zmianami, [w:] Rosyjskie prawo konstytucyjne. Ustrojowe akty prawne, t. 1: Ustrój, red. W. Staśkiewicz, Warszawa 2005.

Ustawa federalna o związkach zawodowych, ich uprawnieniach i gwarancjach działalności z 12 stycznia 1996 r. nr 10‑FZ wraz z późniejszymi zmianami z uwzględnieniem orzeczenia Sądu Konstytucyjnego, [w:] Rosyjskie prawo konstytucyjne. Ustrojowe akty prawne, t. 2: Polityczna organizacja społeczeństwa, red. W. Staśkiewicz, Warszawa 2005.

Ustawa federalna Federacji Rosyjskiej o stowarzyszeniach z dnia 19 maja 1995 r. nr 82‑FZ wraz z późniejszymi zmianami z uwzględnieniem postanowienia Sądu Konstytucyjnego, [w:] Rosyjskie prawo konstytucyjne. Ustrojowe akty prawne, t. 2: Polityczna organizacja społeczeństwa, red. W. Staśkiewicz, Warszawa 2005.

Wites T., Organizacje społeczne w Rosji przed i po rozpadzie Związku Radzieckiego, [w:] Organizacje pozarządowe w krajach rozwijających się w Europie Wschodniej, red. E. Puchnarewicz, Warszawa 2003.

Zakon SSSR ot 09.10.1990 N 1708‑1 (s izm. ot 19.05.1995) „Ob obszczestwiennych objedinienijach”, [online] http://base.consultant.ru/cons/cgi/online.cgi?req=doc;base=LAW;n=1883;fld=134;dst=1000000001,0;rnd=0.6992707428277073.

Published
2019-05-22
How to Cite
Jach, Anna. 2019. “Formy oddziaływania organów władzy Wykonawczej Na pozarządowe Organizacje broniące Praw człowieka W Rosji W Latach 1991‑1999”. Politeja 15 (4(55), 195-224. https://doi.org/10.12797/Politeja.15.2018.55.10.
Section
Stosunki międzynarodowe i studia nad bezpieczeństwem