Życie i twórczość Platona Kosteckiego jako wyzwanie biograficzne i źródłoznawcze

Authors

DOI:

https://doi.org/10.12797/KPK.13.2021.13.05

Keywords:

Platon Kostecki, gente Ruthenus, natione Polonus, Galicia, Lviv, 19th century, biographies

Abstract

THE LIFE AND WORKS OF PLATON KOSTECKI AS BIOGRAPHICAL AND SOURCE STUDIES CHALLENGE

The text considers difficulties which arise when writing a biographical work about Platon Kostecki (1832-1908), Lviv poet and journalist of the Ruthenian origins, multi-annual editor of “Gazeta Narodowa” and other Polish and Ruthenian newspapers. The publication discusses, among others, the problem of his identity, impossibility of recognition of all Kostecki’s texts published in the press (because of the lack of given authorship), and finally the lack of the sufficient number of sources allowing to prepare a comprehensive and complete biographical narration. Such a situation results especially from loss of the home archive of Kostecki, whose fragmentary history the author tried to reconstruct in this text. As a result, the biographer of Kostecki must accept the challenge of finding a golden mean between studying the facts from the life of his hero and views of this person visible in the press and literary works. For years, Kostecki was the most recognisable figure of gente Rutheni, natione Poloni among literary and artistic Galician elites, as well as the creator of vision concerning the independent Republic of Three Nations. These facts encourage to conduct deep studies on Kostecki’s biography and influence of his works. The biography of Kostecki can allow to better understand identity changes which appeared in the Polish-Ruthenian society of Galicia in the 19th century, and to answer the question why in the first half of the 20th century an ultimate disunity between Poles and Ukrainians arose in the area commonly inhabited.

Downloads

Download data is not yet available.

Author Biography

Adam Świątek, Jagiellonian University, Kraków

Doktor nauk humanistycznych w zakresie historii, adiunkt w Pracowni Historii Powszechnej Nowoczesnej w Instytucie Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Interesuje się historią Galicji ze szczególnym uwzględnieniem stosunków polsko-ruskich oraz tożsamości hybrydowych na pograniczu.

References

Źródła drukowane:

Nieśmiertelni. Fotografie literatów lwowskich, Lwów 1898.

Sprawozdanie z czynności Zakładu Narodowego imienia Ossolińskich za lata 1898-1899, Lwów 1900.

Sprawozdania z czynności Zakładu Narodowego imienia Ossolińskich za rok 1908, Lwów 1909.

Wydawnictwa źródłowe:

Lam S., Nieznane listy K. Ujejskiego, „Tygodnik Illustrowany” 1923, nr 37 z 8 IX, s. 596-597.

Lam S., Ostatnie lata T. Lenartowicza. Kilka listów i wierszy z autografów w 25-tą rocznicę zgonu poety († 3 lutego 1893), „Przewodnik Naukowy i Literacki. Dodatek do Gazety Lwowskiej” 1918, z. 2, s. 97-105.

W promieniu Lwowa, Żukowa i Medyki. Listy Mieczysława Romanowskiego 1853-1863, oprac. i wstęp B. Gawin i Z. Sudolski, Warszawa 1972.

Франко І., Зібрання творів, т. 50: Листи (1895-1916), ред. тому М. Бернштейн, Київ 1986 [Franko І., Zіbrannâ tvorіv, t. 50: Listi (1895-1916), red. tomu M. Bernštejn, Kiїv 1986].

Wspomnienia i pamiętniki:

Chłędowski K., Pamiętniki, t. 1: Galicja (1843-1880), do dr. przyg., wstęp i oprac. A. Knot, Kraków 1957.

Głąbiński S., Wspomnienia polityczne, cz. 1: Pod zaborem austriackim, Pelplin 1939.

Longchamps de Bérier B., Ochrzczony na szablach powstańczych… Wspomnienia (1884-1918), wstęp i koment. W. Suleja, W. Wrzesiński, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk–Łódź 1983.

Шах С., Між Саном і Дунайцем. Спомини, ч. 1, Мюнхен 1960 [Šah S., Mіž Sanom і Dunajcem. Spomini, č. 1, Mûnhen 1960].

Poezja:

Kostecki P., Poezyi, Lwów 1862.

Kostecki P., Saturninowe gody, [Lwów 1880].

Wydania periodyczne:

„Dziennik Literacki” 1861.

„Gazeta Narodowa” 1907.

„Księga adresowa Król. Stoł. Miasta Lwowa” 1902.

„Kurjer Litewski” 1909.

„Kwartalnik Historyczny” 1909.

„Przegląd Lwowski” 1880.

„Przegląd Powszechny” 1860-1861.

„Діло” 1907 [„Dіlo” 1907].

Opracowania:

Fischer A., Ofiarność Lwowa na cele naukowe, „Nauka Polska. Jej potrzeby, organizacja i rozwój” 1925, t. 5, s. 226-240.

Komorowski J., Platona Kosteckiego Hołd Calderonowi, „Pamiętnik Teatralny” R. 48, 1999, z. 3-4, s. 96-108.

Pieczonka M., „Księgarnia Wydawnicza Trzaska, Evert i Michalski”. Działalność wydawnicza, Kraków 1993.

Świątek A., „Gazeta Narodowa” wobec powstania w Boce Kotorskiej w 1869 roku, [w:] Europa Środkowa, Bałkany i Polacy. Studia ofiarowane profesorowi Antoniemu Cetnarowiczowi, red. J. Pezda, S. Pijaj, Kraków 2017, s. 383-394.

Świątek A., Gente Rutheni, natione Poloni. Z dziejów Rusinów narodowości polskiej w Galicji, Kraków 2014.

Świątek A., Kostecki Platon, [w:] Przemyski słownik biograficzny, t. 1, red. L. Fac, T. Pudłocki, Przemyśl 2009, s. 39-44.

Świątek A., W sprawie ruskiej Platona Kosteckiego, „Galicja. Studia i materiały” 2017, nr 3, s. 350-413, https://doi.org/10.15584/galisim.2017.3.15.

Tyrowicz M., Kostecki Platon (1832-1908), [w:] Polski słownik biograficzny, t. 7, Kraków 1948-1958, s. 340-341.

Мудрий М., Ідея польсько-української унії та „Русини польської нації” в етнополітичному дискурсі Галичини 1859-1869 років, „Вісник Львівського університету. Серія історична” 2005, вип. 39-40, s. 83-148 [Mudrij M., Іdeâ polʹsʹko-ukraїnsʹkoї unії ta „Rusini polʹsʹkoї nacії” v etnopolіtičnomu diskursі Galičini 1859-1869 rokіv, „Vіsnik Lʹvіvsʹkogo unіversitetu. Serіâ іstorična” 2005, vip. 39-40, s. 83-148]

Нахлік Є., Двомовний український і польський письменник Плятон Костецький в оцінці Івана Франка, „Київські полоністичні студії” 2016, т. 27, s. 73-89 [Nahlіk Є., Dvomovnij ukraїnsʹkij і polʹsʹkij pisʹmennik Plâton Kostecʹkij v ocіncі Іvana Franka, „Kiїvsʹkі polonіstičnі studії” 2016, t. 27, s. 73-89]

Темчин С., Речь Посполитая (Польша, Русь и Литва) как Святая Тройца. Средневековая предыстория поэтического образа Платона Костецкого (1861), „Slavistica Vilnensis” 2017, vol. 62, s. 265-275, https://doi.org/10.15388/SlavViln.2017.62.11695 [Temčin S., Rečʹ Pospolitaâ (Polʹša, Rusʹ i Litva) kak Svâtaâ Trojca. Srednevekovaâ predystoriâ poètičeskogo obraza Platona Kosteckogo (1861), „Slavistica Vilnensis” 2017, vol. 62, s. 265-275, https://doi.org/10.15388/SlavViln.2017.62.11695]

Франко І., Стара Русь, [w:] І. Франко, Зібрання творів, т. 37: Літературно-критичні праці (1906-1908), ред. тому І. Дзеверін, упор. та комент. М. Грицюта, Київ 1982, s. 79-110 [Franko І., Stara Rusʹ, [w:] І. Franko, Zіbrannâ tvorіv, t. 37: Lіteraturno-kritičnі pracі (1906-1908), red. tomu І. Dzeverіn, upor. ta koment. M. Gricûta, Kiїv 1982, s. 79-110]

Downloads

Published

2021-12-13

How to Cite

Świątek, Adam. 2021. “Życie I twórczość Platona Kosteckiego Jako Wyzwanie Biograficzne I źródłoznawcze”. Krakowskie Pismo Kresowe 13 (December):77-94. https://doi.org/10.12797/KPK.13.2021.13.05.