Polityczne konsekwencje nowelizacji ustaw medialnych w Polsce w latach 2015‑2016

  • Maciej Miżejewski Uniwersytet Jagielloński, Kraków
Keywords: media policy, politicization of the media, media freedom, media pluralism protection, constitutional freedom of expression

Abstract

The Political Consequences of the Amendments to the Media Laws in Poland in 2015-2016
Public media in Poland have become the subject of strong political pressure from the current government. This is demonstrated by the legislative initiatives undertaken to take full control of the circulation of information by the executive. According to the opposition, as well as the European institutions (the Helsinki Foundation for Human Rights, Council of Europe) the implemented legislative solutions posed a threat to media pluralism, constitutional guarantees of freedom of expression, and their task is only to consolidate power. Depriving the public media of the function of the public debate forum makes them an instrument in the hands of government administration.

Author Biography

Maciej Miżejewski, Uniwersytet Jagielloński, Kraków

adiunkt w Instytucie Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Stypendysta Università di Pavia we Włoszech. Od 2014 r. uczestniczy w pracach Komitetu Naukowego (Comitato Scientifico) Comunicazionepuntodoc w Rzymie. W 2018 r. był recenzentem zagranicznym (valutatore straniero) w przewodzie doktorskim (Doctor Europaeus) PhD School Mediatrends, Sapienza Università di Roma. Prowadzi badania naukowe w zakresie mediatyzacji polityki we Włoszech. Bada m.in. tryb kontroli parlamentarnej włoskiego nadawcy publicznego RAI (Radiotelevisione Italiana) oraz orzecznictwo Sądu Konstytucyjnego (Corte costituzionale) jako gwaranta pluralistycznej debaty publicznej. Jest autorem m.in. cyklu publikacji dotyczących mediatyzacji włoskiej polityki: Ochrona pluralizmu w polityce medialnej Włoch (2013); Kryzys pluralizmu mediów we Włoszech w XXI w., [w:] Pluralizm mediów, pluralizm w mediach, red. A. Jaskiernia, K. Gajlewicz‑Korab (2017); Kryzys modelu zarządzania RAI i jego polityczne uwarunkowania, „Politeja” 2017, nr 49; Media i polityka we Włoszech, „Politeja” 2014, nr 25. Opublikował także we Włoszech artykuły naukowe, dotyczące roli i funkcji mediów publicznych w warunkach ewolucji sceny politycznej w Polsce po jej przystąpieniu do Unii Europejskiej: Il giornalismo televisivo al tempo della crisi del pluralismo in Polonia, „Comunicazionepuntodoc” 2018, nr 19; La crisi dell’ordine costituzionale in Polonia negli anni 2015 e 2016 con le sue conseguenze politiche, „Nomos: le attualità nel diritto” 2017, nr 1; Politicization of the media in the first decade of polish membership in the European Union, „Nomos: le attualità nel diritto” 2015, nr 1; Il sistema radiotelevisivo polacco sullo sfondo delle trasformazioni politiche, „Nomos: le attualità nel diritto” 2004, nr 2.

References

Apel o powołanie sejmowej podkomisji ds. wykonywania wyroków ETPC, [online] http://www.hfhr.pl/apel‑o‑powolanie‑sejmowej‑podkomisji‑ds‑wykonywania‑wyrokow‑etpc.

Case of Manole and others v. Moldova (Application no. 13936/02), [online] https://www.legal‑tools.org/doc/3bde18/pdf/.

Chruściak R., Konstytucjonalizacja wolności mediów, wolności wypowiedzi oraz Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Kształtowanie przepisów konstytucyjnych i ustawowych, Warszawa 2004.

Deklaracja Komitetu Ministrów o zarządzaniu mediami publicznymi (z 15 lutego 2012 r.), [online] www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/.../0572‑recommendation‑cm_eng.docx.

Deklaracja Komitetu Ministrów Rady Europy w sprawie niezależności mediów publicznych w państwach członkowskich, [online] http://www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/0/regulacje‑prawne/rada‑europy/6.rtf.

Deklaracja Komitetu Ministrów Rady Europy w sprawie ochrony roli mediów w demokracji w kontekście koncentracji mediów, [online] http://www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/0/regulacje‑prawne/rada‑europy/5.rtf.

Dobosz I., Prawo prasowe, Warszawa 2011.

GUS, Budżety gospodarstw domowych w 2015 r., 2016, [online] https://stat.gov.pl/download/gfx/portalinformacyjny/pl/defaultaktualnosci/5486/9/10/1/budzety_gospodarstw_domowych_w_2015.pdf.

Informacja o działalności Rady Mediów Narodowych w 2016 r., [online] http://www.sejm.gov.pl/RMN/Informacja%20o%20dzia%C5%82alno%C5%9Bci%20RMN%20w%202016%20r.pdf.

Konkluzje Rady i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie w sprawie wolności i pluralizmu mediów w otoczeniu cyfrowym, [online] https://eur‑lex.europa.eu/legal‑content/PL/TXT/?uri=CELEX:52014XG0204(02).

KRRiT, Informacja o podstawowych problemach radiofonii i telewizji w 2015 r., Warszawa 2016, [online] http://www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/0/komunikaty/spr‑info‑krrit‑2015/informacja‑o‑podstawowych‑problemach‑radiofonii‑i‑telewizji‑w‑2015‑roku.pdf.

KRRiT, Nowy model finansowania mediów publicznych w Polsce, Warszawa 2015, [online] https://www.krrit.gov.pl/Data/.../0/media‑publiczne...media‑publiczne_‑nowy‑model.docx.

Matlak A., Radiofonia i telewizja, [w:] Prawo mediów, red. J. Barta, R. Markiewicz, A. Matlak, Warszawa 2005.

Miżejewski M., Finansowanie mediów publicznych w polityce medialnej UE. Przykład Polski, Węgier, Francji i Niemiec, „Politeja” 2013, nr 1 (23), [online] https://doi.org/10.12797/Politeja.10.2013.23.11. DOI: https://doi.org/10.12797/Politeja.10.2013.23.11

Miżejewski M., Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji organem politycznej kontroli nadawców w Polsce, „Politeja” 2014, nr 6 (32), [online] https://doi.org/10.12797/Politeja.11.2014.32.12. DOI: https://doi.org/10.12797/Politeja.11.2014.32.12

Miżejewski M., Media i polityka we Włoszech, „Politeja” 2013, nr 3 (25), [online] https://doi.org/10.12797/Politeja.10.2013.25.18. DOI: https://doi.org/10.12797/Politeja.10.2013.25.18

Miżejewski M., Ochrona pluralizmu w polityce medialnej Włoch, Kraków 2013.

Miżejewski M., Politicization of the media in the first decade of Polish membership in the European Union, „Nomos: le attualità nel diritto” 2015, nr 1, [online] http://www.nomos‑leattualitaneldiritto.it/wp‑content/uploads/2015/06/Mizejewski_Nomos‑1_2015.pdf.

Miżejewski M., Prawne gwarancje dostępu polityków do mediów publicznych w Polsce, „Studia Socialia Cracoviensia” 2015, t. 7, nr 1 (12). DOI: https://doi.org/10.15633/ssc.983

Miżejewski M., Transformacja telewizji w Polsce po roku 1989 na tle zmian politycznych, Przemyśl 2005.

Opinia ekspertów Rady Europy p. Jean‑François Furnémont i dr Eve Salomon na temat trzech projektów ustaw dotyczących polskich mediów publicznych, [online] http://www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/0/komunikaty/rada‑europy_bezp.‑dziennikarzy/opinia‑ekspertow‑rady‑europy‑o‑projektach‑trzech‑ustaw.pdf.

Opinion on media legislation (act CLXXXV on media services and on the mass media, act CIV on the freedom of the Press and the legislation on taxation of advertisement revenues of mass media) of Hungary, [online] http://www.venice.coe.int/webforms/documents/?pdf=CDL‑AD(2015)015‑e.

Opinion on the compatibility of the Laws „Gasparri” and „Frattini” of Italy with the Council of Europe standards in the field of freedom of expression and pluralism of the media adopted by the Venice Commission at its 63rd Plenary Session (Venice, 10‑11 June 2005), [online] http://www.venice.coe.int/webforms/documents/?pdf=CDL‑AD(2005)017‑e.

Oświadczenie KRRiT w związku z poselskim projektem ustawy o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji, [online] http://www.krrit.gov.pl/krrit/aktualnoscinews,2187,oswiadczenie‑krrit‑w‑zwiazku‑z‑poselskim‑projektem‑ustawy‑o‑zmianie‑ustawy‑o‑radiofonii‑i‑telewizji.html.

Podział środków na 2017 rok, [online] http://www.krrit.gov.pl/krrit/aktualnosci/news,2327,podzial‑srodkow‑na‑2017‑rok.html.

Połączenie wniosków RPO i grupy posłów ws. ustawy medialnej, [online] https://www.rpo.gov.pl/pl/content/polaczenie‑wnioskow‑rpo‑i‑grupy‑poslow‑ws‑ustawy‑medialnej.

Poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o radiofonii i telewizji, [online] http://www.sejm.gov.pl/Sejm8.nsf/PrzebiegProc.xsp?nr=158.

Prawo mediów, red. J. Barta, R. Markiewicz, A. Matlak, Warszawa 2005.

Przyspieszenie prac nad repolonizacją mediów. „Jeśli będzie trzeba, znajdzie się sposób na odbieranie gazet”, „Wprost” 2017, 21 II, [online] https://www.wprost.pl/kraj/10043661/Przyspieszenie‑prac‑nad‑repolonizacja‑mediow‑Jesli‑bedzie‑trzeba‑znajdzie‑sie‑sposob‑na‑odbieranie‑gazet.html.

Rada Mediów Narodowych w rękach PiS. Zasiądą w niej m.in. Czabański, Kruk i Lichocka, „Newsweek” 2016, 14 VII, [online] http://www.newsweek.pl/polska/rada‑mediow‑narodowych‑sklad‑media‑narodowe‑ustawa‑,artykuly,391986,1.html.

Recommendation CM/Rec(2012)1 of the Committee of Ministers to member Statesonpublic service media governance, [online] https://search.coe.int/cm/Pages/result_details.aspx?ObjectID=09000016805cb4b4.

Sarnecki P., Regulacja problematyki społecznych środków przekazu w Konstytucji RP, [w:] Prawo mediów, red. J. Barta, R. Markiewicz, A. Matlak, Warszawa 2005.

Sprawozdanie stenograficzne z 7. posiedzenia Sejmu RP z dnia 29 grudnia 2015 r., [online] http://orka2.sejm.gov.pl/StenoInter8.nsf/0/8AD723BB67E57043C1257F2A0055265E/%24File/07_a_ksiazka_bis.pdf.

Stasiak‑Jazukiewicz E., Jas‑Koziarkiewicz M., Polityka medialna w Unii Europejskiej, Warszawa 2011.

Szef KRRiT apeluje o skierowanie do TK tzw. małej ustawy medialnej, [online] http://www.lex.pl/czytaj/‑/artykul/szef‑krrit‑apeluje‑o‑skierowanie‑do‑tk‑tzw‑malej‑ustawy‑medialnej?refererPlid=5259205.

Television cross Europe: regulation, Policy and independence, [online] https://www.opensocietyfoundations.org/sites/default/files/volone_20051011_0.pdf.

Wchodzi w życie nowelizacja ustawy o radiofonii i telewizji, [online] http://www.krrit.gov.pl/krrit/aktualnoscinews,2191,wchodzi‑w‑zycie‑nowelizacja‑ustawy‑o‑radiofonii‑i‑telewizji.html.

Wiceminister kultury: Ustawa o repolonizacji mediów będzie gotowa w połowie roku, „Wprost” 2017, 28 III, [online] https://www.wprost.pl/kraj/10048444/Wiceminister‑kultury‑Ustawa‑o‑repolonizacji‑mediow‑bedzie‑gotowa‑w‑polowie‑roku.html.

Wniosek Rzecznika Praw Obywatelskich do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie ustawy medialnej, [online] https://www.rpo.gov.pl/sites/default/filesWniosek%20do%20TK_ustawa_medialna_24_03_2016.pdf.

Zalecenia Komitetu Ministrów Rady Europy w sprawie ochrony wolności wyrażania poglądów i przekazywania informacji w czasach kryzysu, [online] http://www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/0/prawo/re/inne/4453_3_appendix‑11_pl.docx.

Zalecenie CM/Rec(2007)3 Komitetu Ministrów Rady Europy dla państw członkowskich w sprawie misji mediów publicznych w społeczeństwie informacyjnym, [online] http://www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/0/regulacje‑prawne/rada‑europy/3.rtf.

Zalecenie nr R(96)10 Komitetu Ministrów Rady Europy dla państw członkowskich w sprawie zagwarantowania niezależności nadawców publicznych, [online] https://docplayer.pl/6084242‑Rada‑europy‑komitet‑ministrow‑zalecenie‑nr‑r‑96‑10.html.

Zalecenie Rec(2000)23 Komitetu Ministrów Rady Europy dla państw członkowskich w sprawie niezależności i funkcji organów regulacyjnych dla sektora usług nadawczych, [online] http://www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/0/regulacje‑prawne/rada‑europy/7.rtf.

Zalecenie Rec(2007)2 Komitetu Ministrów Rady Europy dla państw członkowskich w sprawie pluralizmu w mediach i zróżnicowania zawartości programowej, [online] http://www.krrit.gov.pl/Data/Files/_public/Portals/0/regulacje‑prawne/rada‑europy/4.rtf.

Published
2019-05-22
How to Cite
Miżejewski, Maciej. 2019. “Polityczne Konsekwencje Nowelizacji Ustaw Medialnych W Polsce W Latach 2015‑2016”. Politeja 15 (4(55), 285-307. https://doi.org/10.12797/Politeja.15.2018.55.14.
Section
Medioznawstwo