The Historical and Cultural Context of the Literary Development of the Carpatho-Rusyn Diaspora in the USA and Questions of Transculturalism
DOI:
https://doi.org/10.12797/RRB.21.2025.21.04Keywords:
transculturalism, emigrant literature, national identity, Carpatho-Rusyn literature, diasporaAbstract
THE HISTORICAL AND CULTURAL CONTEXT OF THE LITERARY DEVELOPMENT OF THE CARPATHO-RUSYN DIASPORA IN THE USA AND QUESTIONS OF TRANSCULTURALISM
Works of Carpatho-Rusyn emigrant literature in the USA that depict the social reality of the Rusyn diaspora reflect themes such as alcoholism, linguistic and cultural assimilation, and generational conflict. These literary texts, which originated in the “New Country,” convey not only aesthetic but also historical, social, and cultural information. They often portray the process of transformation of the ethnic identity of the Rusyn diaspora and the emergence of a new, hybrid culture. In literary studies, there exists a concept that describes both this transformation and the hybridization of cultures, as well as the outcomes of this process, referred to as transculturalism. Transculturalism thus appears as a new and fruitful interpretive framework for the analysis of this body of literature.
References
«Аѵстрійска Держава». 1854. Вѣстникъ. Часопись политическа для русиновъ Ав-стрійской державы 6, ч. 54 (17[29].07.1854): 210 [«Aѵstrijska Derżawa». 1854. Wѣstnykъ. Czasopyś połytyczeska dla rusynowъ Aw¬strijskoj derżawŷ 6, cz. 54 (17[29].07.1854): 210].
Маґочій, Павло Р., Поп, Іван, уклад. 2010. Енциклопедія історії та культури карпат¬ських Русинів. Ред. Павло Р. Маґочій. Пер. Надія Кушко. Ужгород: Видавництво В. Падяка [Magoczij, Pawło R., Pop, Iwan, układ. 2010. Encykłopedija istoriji ta kultury karpat¬śkych Rusyniw. Red. Pawło R. Magoczij. Per. Nadija Kuszko. Użhorod: Wydawnyctwo W. Padiaka].
Новотна, Домініка. 2024. «Транскултуралізм – новы інтерпретачны рамкы в кар-паторусиньскій еміґрантьскій літературї США 20. стороча». В: Камо грядеши? Дінамічны процесы в сучасній карпаторусиністіцї. Ред. Валерій Падяк, Михал Павліч, 129–138. Пряшів: Выдавательство Пряшівской універзіты [Nowotna, Dominika. 2024. «Transkułturalizm – nowŷ interpretacznŷ ramkŷ w kar-patorusyńskij emigrantʹskij literaturji SSZA 20. storocza». W: Kamo hriadeszy? Dinamicznŷ procesŷ w suczasnij karpatorusynisticji. Red.Wałerij Padiak, Mychał Pawlicz, 129–138. Priasziw: Wŷdawatelstwo Priasziwskoj uniwerzitŷ].
Падяк, Валерій. 2018. Історія карпаторусиньского націоналного театра и драмату𬴳ї. Высокошколськый учебник. Пряшів: Выдавательство Пряшівського універзітета [Padiak, Wałerij. 2018. Istorija karpatorusyńskoho nacionałnoho teatra y dramatur¬giji. Wŷsokoszkołśkŷj uczebnyk. Priasziw: Wŷdawatelstwo Priasziwśkoho uniwerziteta].
Падяк, Валерій, Муляр, Каріна. 2018. «Розвиваня літературного житя карпатськых Русинів у США у другів половці XIX – первій половці XX столітя». В: 20 років высокошкольской русиністікы на Словакії. 20 rokov vysokoškolskej rusinistiky na Slovensku. Зборник рефератів з мeджінародной научной конференції Пряшівска універзіта, 17.–19.10.2018. Ред. Кветослава Копорова, 367–377. Пряшів: Пряшів-ска універзіта в Пряшові, Центер языків і култур народностных меншын, Іншті¬тут русиньского языка і културы [Padiak, Wałerij, Mular, Karina. 2018. «Rozwywania literaturnoho żytia karpatśkŷch Rusyniw u SSZA u druhiw połowci XIX – perwij połowci XX stolitia». W: 20 rokiw wŷsokoszkolskoj rusynistikŷ na Słowakiji. 20 rokov vysokoškolskej rusinistiky na Slovensku. Zbornyk referatiw z medżinarodnoj naucznoj konferenciji Priasziwska uniwerzita, 17.–19.10.2018. Red. Kwetosława Koporowa, 367–377. Priasziw: Priasziw¬ska uniwerzita w Priaszowi, Center jazŷkiw i kułtur narodnostnŷch menszŷn, Inszti¬tut rusyńskoho jazŷka i kułturŷ].
Bade, Klaus J. 2004. Evropa v pohybu. Evropské migrace dvou staletí. Praha: Lidové noviny.
Dagnino, Arianna. 2015. Transcultural Writers and Novels in the Age of Global Mobility. West Lafayette, IN: Purdue University Press. DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctv15wxqk8
Gorzo, Valentin. 1925. Fedorišinovy. Drama vo Trech Aktach. Iz Žiťa Amerikanskich Rusinov. McKeesport, PA: Knihopečatňa Sobranija Greko Katholičeskich Cerkovnych Bratstv.
Harušťák, Igor. 2013. «Príspevok k diskurzu o dejinách slovenského vysťahovalectva. Migračné impulzy a vysťahovalectvo z hornouhorských žúp na americký kontinent v kontexte migračných pohybov v strednej a východnej Európe v poslednej štvrtine 19. storočia». В: Sondy do slovenských dejín v dlhom 19. storočí. Ред. Dušan Kováč і ін., 214–226. Bratislava: Historický ústav Slovenskej akadémie vied.
«Kultúrna asimilácia». Hyperkulturell. Portal für Interkulturelle Kommunikation. Доступ: 29.09.2025. https://www.hyperkulturell.de/kulturna-asimilacia/.
Kupensky, Nicholas K. 2022. «Emil Kubek’s “Others”: Class, Nation, and Race in Carpatho-Rusyn American Literature». Річник Руской Бурсы 18: 137–163. https://doi.org/10.12797/RRB.18.2022.18.05. DOI: https://doi.org/10.12797/RRB.18.2022.18.05
Kupensky, Nicholas K. 2024. «Archive, Land, Nation, Text: The Lives of the Carpatho¬-Ruthenica Library». Річник Руской Бурсы 20: 41–48. https://doi.org/10.12797/RRB.20.2024.20.03. DOI: https://doi.org/10.12797/RRB.20.2024.20.03
Magocsi, Paul R. «Karpatská Rus». Akadémia rusínskiej kultúry v Slovenskej republike. Доступ: 29.09.2025. http://www.rusynacademy.sk/slovak/sl_geografia.html.
Magocsi, Paul R. 2004. Our People. Carpatho-Rusyns and Their Descendants in North America. Передм. Oscar Handlin, Michael Novak. 4. выд. Ontario: Multicultiral History Society of Ontario.
Magocsi, Paul R. 2016. Chrbtom k horám. Dejiny Karpatskej Rusi a karpatských Rusínov. Пер. Eva Eddy. Prešov: Universum.
Németh, Zoltán. 2024. «Transkulturalizmus a regionalizmus». В: Východné pomedzie strednej Európy (Priestory literatúry a kultúry). Ред. Peter Káša, Marek Mitka, Ivana Slivková, 71–79. Prešov: Vydavateľstvo Prešovskej univerzity.
Roguska-Németh, Magdalena. 2022. «Transculturalism in literature as reflected in the works of translingual writers from the Hungarian cultural context». World Literature Studies 14, ч. 3: 35–47. https://doi.org/10.31577/WLS.2022.14.3.4. DOI: https://doi.org/10.31577/WLS.2022.14.3.4
Rusinko, Elaine. 2011. «Karpatskorusínska literatúra v USA». В: Studium Carpato-Ruthenorum 2011: Штудії з карпаторусиністікы. Ред. Кветослава Копорова, 98–103. Пряшів: Пряшівска універзіта в Пряшові, Інштітут русиньского языка і културы [Rusinko, Elaine. 2011. «Karpatskorusínska literatúra v USA». W: Studium Carpato-Ruthe¬norum 2011: Sztudiji z karpatorusynistikŷ. Red. Kwetosława Koporowa, 98–103. Priasziw: Priasziwska uniwerzita w Priaszowi, Insztitut rusyńskoho jazŷka i kułturŷ].
Šatava, Leoš. 1989. Migrační procesy a české vystĕhovalectví 19. století do USA. Praha: Uni¬verzita Karlova.
Wyman, Mark. 1993. Round-Trip to America. The Immigrants Return to Europe, 1880–1930. Ithaca, NY–London: Cornell University Press. DOI: https://doi.org/10.7591/9781501732621
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Rocznik Ruskiej Bursy
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
