Сучасна русиньска література по роцї 1989 на Словакії

  • Міхал Павліч Пряшівска універзіта в Пряшові
Keywords: contemporary Rusyn literature in Slovakia, Rusyn literature after the 1989 year, Daniela Kapraľová, interpretation

Abstract

Contemporary Rusyn Literature in Slovakia after 1989

The turbulent history of European nations in the 20th century culminates in 1989, the year of the Velvet Revolution, which has resulted in many positive changes for big as well as for small nations on the continent. In the history of Rusyn literature this period is called the Literature of the Third National Revival as it sees a significant increase in the number of writers, literary works and various publishing activities. The first part of the paper presents the socio-cultural situation of Rusyns in this period and possibilities of publishing literary texts in their language. The second part contains thematic and genre characteristics of the Rusyn literature in Slovakia after 1989. The last part is an interpretation of a poetry collection by Daniela Kapraľová which belongs to the most interesting works in the contemporary Rusyn literature in Slovakia.

References

Бескид, Гавриіл, ред. 2009. Николай Вескид як субєкт і обєкт історіоґрафії: Выбір із творчости і оцїнїня дїтельства русиньского історіка. Пряшів: Русиньске културно-освітне общество А. Духновіча.

Германова, Меланія. 2016. Дїтём про радость і поучіня. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Гіряк, Михайло. 2015. «In the Seventy-Seventh Kingdom»: Carpatho-Rusyn Folktales – «В сїмдесятій семій країні»: Карпаторусиньскы приповідкы. Vermont: Carpatho-Rusyn Research Center.

Ґай. Мілан. 2012. Молитва Русина. Пряшів: Академія русиньской културы.

Ґай, Мілан. 2016. Моїм родакам. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Ґай, Мілан. 2019. З нами Бог. Пряшів: Академія русиньской културы.

Ґірова, Марія. 2008. Родне гнїздо. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Ґіцова-Міцовчінова, Гелена. 2010. Фіялочка. Свідник: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Ґіцова-Міцовчінова, Гелена. 2016a. З квіткы приповідкы. Свідник: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Ґіцова-Міцовчінова, Гелена. 2016б. Родне слово. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Жолобаніч, Міро. 2017. Хто ся сміє, є одважный. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Жолобаніч, Міро. 2018. Хто ся сміє, є мудрый. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Жолобаніч, Міро. 2019. Хто ся сміє, є здравый. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Зозуляк, Александер, ред. 2009. Світла і тїнї Василя Зозуляка: Зборник статей і літературных текстів к 100-річніцї народжіня і 15. річніцї смерти. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Ілковіч, Владимір. 2014. Русиньскый новинарь. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Ільченко, Лариса, Падяк, Валерій. 2015. Бібліоґрафія русиньскоязычных выдань: 2005-2014. Ужгород: Выдавательство В. Падяка.

Ільченко, Лариса. 2007. Бібліоґрафія русиньскоязычных выдань: 1989-2004. Ужгород: Выдавательство В. Падяка.

Капралёва, Данієла. 2018. Серна в нераю. Пряшів: Обчаньске здружіня Колысочка – Kolíska.

Ксеняк, Миколай. 1963. Байки. Словацьке педагогічне видавництво в Братиславі – відділ української літератури в Пряшеві.

Ксеняк, Миколай. 1970. Байки. Словацьке педагогічне видавництво в Братиславі – відділ української літератури в Пряшеві.

Ксеняк, Миколай. 1974. Байки. Пряшів: Словацьке педагогічне видавництво в Братиславі – відділ української літератури в Пряшеві.

Ксеняк, Миколай. 1977. Сміх і гіркість сердця. Пряшів: Словацьке педагогічне видавництво в Братиславі – відділ української літератури в Пряшеві.

Ксеняк, Миколай. 1980. Віночок з терня. Пряшів: Словацьке педагогічне видавництво в Братиславі – відділ української літератури в Пряшеві.

Ксеняк, Миколай. 1985. Дорогоцінна знахідка. Пряшів: Словацьке педагогічне видавництво в Братиславі – відділ української літератури в Пряшеві.

Ксеняк, Миколай. 1994. О камюньскых майстрах. Пряшів: Русиньска оброда.

Ксеняк, Миколай. 2002a. Біда Русинів з дому выганяла. Пряшів: Світовый конґрес Русинів.

Ксеняк, Миколай. 2002б. Выбраны байкы. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Ксеняк, Миколай. 2009. Жмені родной земли. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Ксеняк, Миколай. 2010. Зеркалїня / Zrkadlenie. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Ксеняк, Миколай. 2011. Углы погляду. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Ксеняк, Миколай. 2013. Споминкы і очекованя. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Ксеняк, Миколай. 2015. Нашы горізонты. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Ксеняк, Миколай. 2016a. Медвідята на прогульцї. Пряшів: Обчаньске здружіня Колысочка – Kolíska.

Ксеняк, Миколай. 2016б. Формованя русиньской ідентіты. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Ксеняк, Миколай. 2018а. Недоповіджене. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Ксеняк, Миколай. 2018б. Резонанції на книжкы і подїї. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Ксеняк, Миколай. 2019. Кошарик плодів. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Кудзей, Осиф. 2008a. Байкы-забавляйкы. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Кудзей, Осиф. 2008б. Мудрость жывота. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Кудзей, Осиф. 2008в. Пацеркы. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Кудзей, Осиф. 2009. Байкарёвы думы. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Кудзей, Осиф. 2012. Ча(байка). Міджілабірцї: Общество св. Йоана Крестителя.

Кудзей, Осиф. 2013. Сміх через слызы. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Кудзей, Осиф. 2018. Цукер, мед і феферонкы. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Кудзей, Осиф. 2019. Хрумкы. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Мальцовска, Марія. 1988. Юлчіна тайна. Пряшів: Словацьке педагогічне видавництво в Братиславі – відділ української літератури в Пряшеві.

Мальцовска, Марія. 1991. Поточина. Пряшів: Словацьке педагогічне видавництво в Братиславі – відділ української літератури в Пряшеві.

Мальцовска, Марія. 1994. Манна і оскомина. Пряшів: Русиньска оброда.

Мальцовска, Марія. 1995. Приповідкова лучка. Пряшів: Русиньска оброда.

Мальцовска, Марія. 1998. Під русиньскым небом. Bratislava: PIP – ART, s. r. o.

Мальцвоска, Марія. 2002. Русиньскы арабескы. Пряшів: Русиньска оброда.

Мальцовска, Марія. 2007. Зелена фатаморґана. Ужгород: Выдавательство В. Падяка.

Мальцовска, Марія. 2012. Найкрасша приповідка. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Мелнічакова, Івета. 2015. З приповідкы світ. Пряшів: Обчаньске здружіня Колысочка – Kolíska.

Мороховічова-Цвик, Квета. 2011. Камаратя спід зеленого дуба і белавого неба. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Павловіч, Рудолф. 2010. Ґрекокатолицькый священицькый род Павловічовых із Шарішского Чорного (1693-1900). Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Падяк, Валерій. 2012. Нарис історії карпаторусиньской літературы ХVI.- XXI. стороча. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Падяк, Валерій. 2016. Нарис історії карпаторусиньскої літератури. Торонто: Кафедра українознавчих студій Торонтського університету.

Плїшкова, Анна. 2008. Русиньскый язык на Словеньску. Пряшів: Світовый конґрес Русинів.

Плїшкова, Анна. 2009. Русалка: Творчость молодых авторів 2000-2009. Пряшів: Русин і народны новинкы.

Семанцёва, Петра. 2013. Россыпаны рядкы. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Сивый, Владїслав. 2014. Смутный клавн, віршы і ґітары. Пряшів: RUTHENIAN ART.

Сивый, Владїслав. 2016. Із жывота справы. Пряшів: RUTHENIAN ART.

Сивый, Владїслав. 2017. Образы із нашого жывота. Prešov: Rusínske komorné divadlo, o.z.

Смолей, Штефан. 2005. Не ганьб ся, Русине! Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Смолей, Штефан. 2009. Нагода або судьба. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Смолей, Штефан. 2011. Чудный світ. Свідник: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Смолей, Штефан. 2013. Бурї над Бескидами. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Смолей, Штефан. 2015. Чудны пригоды. Свідник: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Смолей, Штефан. 2018. Запискы обычайного вояка. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Смолей, Штефан. 2019. Тяжкый жывот. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Сухый, Штефан. 1997. Як Руснакы релаксують. Пряшів: Русиньска оброда.

Сухый, Штефан. 2004. Азбукарня. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Сухый, Штефан. 2006. Аспірін. Пряшів: Русин і Народны новінкы.

Сухый, Штефан. 2007. Слон на кычарї. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Сухый, Штефан. 2008. Незабудка. Пряшів: Сполок русинискых писателїв Словеньска.

Сухый, Штефан. 2010. Азбукова мама. Пряшів: Русиньска оброда на Словеньску.

Сухый, Штефан. 2017. Як Руснакы релаксують Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Харитун, Юрко. 2010. Мої жалї. Пряшів: Русин і Народны новинкы.

Харитун, Юрко. 2016. Факлї горять. Пряшів: Академія русиньской културы в СР.

Харитун, Юрко. 2017. Дякую, мамко! Пряшів: Обчаньске здружіня Колысочка – Kolíska.

Харитун, Юрко. 2018. Нашы співаночкы як дївчат віночкы. Пряшів: Обчаньске здружіня Колысочка – Kolíska.

Харитун, Юрко. 2019. Моя тринадсцята. Пряшів: Академія русиниской културы в СР.

Шандалова, Людміла. 2013. Подьте дїти, што вам повім. Свідник: тота аґентура.

Шандалова, Людміла. 2015. Wi-fintena princezna. Свідник: тота аґентура.

Шандалова, Людміла. 2016. Червеный берег. Свідник: тота аґентура.

Шандалова, Людміла. 2018a. Ани бы сьте не вірили. Свідник: тота аґентура.

Шандалова, Людміла. 2018б. Чудесна лавочка. Свідник: тота аґентура.

Шандалова, Людміла. 2018в. Юрко а поклад. Свідник: тота аґентура.

Ялч, Петро. 2014. Мамко, подьме чітати. Пряшів: Сполок русиньскых писателїв Словеньска.

Kseňák, Mikuláš. 2002. Ozveny. Prešov: SNM – Múzeum rusínskej kultúry v Prešove.

Kseňák, Mikuláš. 2018. Bájky pre každého. Žilina: Georg Žilina.

Kudzej, Jozef. 2013a. Bajkal. Svidník: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Kudzej, Jozef. 2013b. Bajky, dumky i vydumky. Svidník: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Kudzej, Jozef. 2014. Bajkomat. Svidník: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Kudzej, Jozef. 2015. Šoky. Svidník: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Kudzej, Jozef. 2016. Smichoty i chmury rusiňskoj natury. Svidník: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Kudzej, Jozef. 2017. Zamiška. Svidník: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Kudzej, Jozef. 2018. Kofein 100 mg. Svidník: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Magocsi, Paul Robert. 2016. Chrbtom k horám. Dejiny Karpatskej Rusi a karpatských Rusínov. Prešov: Vydavateľstvo Universum.

Pavlič, Michal. 2018. Rusínska identita ako literárny problém. Pohľady na rusínsku literatúru na Slovensku po roku 1989. Prešov: Centrum jazykov a kultúr národnostných štúdií – Ústav rusínskeho jazyka a kultúry. Dizertačná práca.

Plišková, Anna. 2007. Rusínsky jazyk na Slovensku: náčrt vývoja a súčasné problémy. Prešov: Metodicko-pedagogické centrum.

Plišková, Anna. 2018. Publikačná činnosť 1998 – 2018. Prešov: Prešovská univerzita v Prešove – Centrum jazykov a kultúr národnostných menšín – Ústav rusínskeho jazyka a kultúry.

Škurla, Mikuláš. 2004. Odsúdení do raja. Neuveriteľné príbehy na ceste za šťastím. Svidník: Tlačiareň svidnícka, s. r. o.

Published
2019-12-30
How to Cite
Павліч, М. (2019). Сучасна русиньска література по роцї 1989 на Словакії. Rocznik Ruskiej Bursy, 15, 183-204. https://doi.org/10.12797/RRB.15.2019.15.06
Section
Дискурс • Dyskurs