W poszukiwaniu kontinuum gramatyki i leksyki: przykład gramatykalizacji

Słowa kluczowe: kontinuum słownictwa i gramatyki, gramatykalizacja a leksykalizacja, językoznawstwo kognitywne

Abstrakt

In Search of the Continuum of Grammar and Lexis: An Example of Grammaticalization

We refer to the phenomenon of grammaticalization, and ask the question whether it is justified to talk about the continuum of grammar and lexis in language, and if it is, then in what sense and in what degree. In the case of grammaticalization, we follow Jerzy Kuryłowicz’s interpretation, and in the case of the notion of continuum, we refer to the findings of Ronald Langacker, and take into consideration a series of possible interpretations/models of his understanding of the continuity of grammar and lexis.

Bibliografia

Bresnan J., 2015, Lexical-Functional Syntax, wyd. 2, Oxford.

Filar D., 2015, Język jako wielka narracja: teoria narracyjności w semantyce, „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego” LXXI, s. 9–26.

Filar D., Łozowski P., 2018, Gramatykalizacja i leksykalizacja pojęć a językowy obraz świata, czyli szkic o ekwiwalencji kognitywnej, „Etnolingwistyka” 30, s. 69–89.

Filar D., Łozowski P., 2019, On cognitive Equivalence: Grammaticalisation and Lexicalisation in the Linguo-cultural Picture of the World, „Etnolingwistyka” 31, s. 69–88.

Hwaszcz K., Kędzierska H., 2018a, The Rise of an Indefinite Article in Polish: An Appraisal of Its Grammaticalisation Stage. Part 1, „Studies in Polish Linguistics” 13, nr 2, s. 93–112, [on-line:] http://dx.doi.org/10.4467/23005920SPL.18.005.8744.

Hwaszcz K., Kędzierska H., 2018b, The Rise of an Indefinite Article in Polish: An Appraisal of Its Grammaticalisation Stage. Part 2, „Studies in Polish Linguistics” 13, nr 3, s. 145–166, [on-line:] http://dx.doi.org/10.4467/23005920SPL.18.007.9256.

ISJP: M. Bańko (red.), Inny słownik języka polskiego, Warszawa 2000.

Kępińska A., Winiarska-Górska I., 2015, Ciągłość i zmiana w języku w świetle polskich szesnastowiecznych przekładów Ewangelii, „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego” LXXI, s. 223–239.

Kiklewicz A., 2017, Nieokreśloność a kwantyfikacja: współdziałanie kategorii semantycznych, „LingVaria” nr 1 (23), s. 43–60, [on-line:] http://dx.doi.org/10.12797/LV.12.2017.23.03.

Kubicka E., 2018, Czy mówiąc prostszym językiem, mówimy prościej? Formalnie narzędnikowe frazy charakteryzujące mówienie, „LingVaria” nr 1 (25), s. 79–90, [on-line:] http://dx.doi.org/10.12797/LV.13.2017.25.06.

Kuryłowicz J., 1965/1975, The Evolution of Grammatical Categories, „Diogenes” 13, nr 51, s. 55–71, [on-line:] https://doi.org/10.1177%2F039219216501305105.

Langacker R.W., 1987, Foundations of Cognitive Grammar, t. I: Theoretical Prerequisites, Stanford.

Langacker R.W., 2008, Cognitive Grammar. A Basic Introduction, Oxford.

Langacker R.W., 2009, Gramatyka kognitywna. Wprowadzenie, tłum. E. Tabakowska i in., Kraków.

Langacker R.W., 2016, Nominal Structure in Cognitive Grammar. The Lublin Lectures, red. A. Głaz, H. Kowalewski, P. Łozowski, Lublin.

Langacker R.W., 2017, The Functions of Trees, [w:] P. Łozowski, A. Głaz (red.), Route 66: from Deep Structures to Surface Meanings. A Festschrift for Henryk Kardela on his 66th Birthday, Lublin, s. 73–92.

Luto-Kamińska A., 2017, Norma językowa w polszczyźnie historycznej, „Biuletyn Polskiego Towarzystwa Językoznawczego” LXXIII, s. 144–160.

Łozowski P., 2008, Language as Symbol of Experience: King Alfred’s cunnan, magan, and motan in a Panchronic Perspective, Lublin.

Niewiara A., 2017, Słowa klucze kultury jako nazwy pojęć wyrazistych o wysokim stopniu utrwalenia a zagadnienia synonimii leksykalnej, „LingVaria” nr 1 (23), s. 233–252, [on-line:] http://dx.doi.org/10.12797/LV.12.2017.23.16.

NSJP: E. Sobol (red.), Nowy słownik języka polskiego PWN, Warszawa 2002.

NSJPDun: B. Dunaj (red.), Nowy słownik języka polskiego, Warszawa 2005.

PSWP: H. Zgółkowa (red.), Praktyczny słownik współczesnej polszczyzny, Poznań 1994–2005.

SJP: Słownik języka polskiego, [on-line:] https://sjp.pwn.pl.

SJPD: W. Doroszewski (red.), Słownik języka polskiego, Warszawa 1958–1969.

Sobotka P., Żabowska M., 2017, Wyodrębnianie, dekodowanie i klasyfikacja historycznych jednostek języka, „LingVaria” nr 2 (24), s. 113–134, [on-line:] http://dx.doi.org/10.12797/LV.12.2017.24.07.

Topolińska Z., 2018, ‘Transforma zdaniowa’ – próba interpretacji, „LingVaria” nr 2 (26), s. 39–46, [on-line:] http://dx.doi.org/10.12797/LV.13.2018.26.03.

USJP: S. Dubisz (red.), Uniwersalny słownik języka polskiego, Warszawa 2003.

Wasilewska K., 2018, Frekwencja oraz funkcje przyimków złożonych i wtórnych w sprawozdaniach administracyjnych, „LingVaria” nr 1 (25), s. 273–291, [on-line:] http://dx.doi.org/10.12797/LV.13.2017.25.20.

Opublikowane
2019-11-29
Jak cytować
Łozowski, P. (2019) „W poszukiwaniu kontinuum gramatyki i leksyki: przykład gramatykalizacji”, LingVaria, 14(28). doi: 10.12797/LV.14.2019.28.02.
Dział
Zagadnienia ogólne

Inne teksty tego samego autora

Wtyczka wymaga co najmniej jednej wtyczki statystycznej/raportowania. Jeżeli twoja wtyczka obsługująca statystyki udostępnia więcej niż jedną metrykę, wybierz również główną metrykę w ustawieniach administracyjnych strony.