Teofil Kaczorowski (1830-1889) – odkrywca związku przyczynowego między zakażeniem przyzębia a chorobami ogólnoustrojowymi
DOI:
https://doi.org/10.12797/AHiFM.89.2025.89.04Keywords:
Teofil Kaczorowski, 19th-century medicine, periodontal infection, epidemiology, history of Poznań medicine, history of medicine, medical discoveriesAbstract
TEOFIL KACZOROWSKI (1830-1889) – A POZNAŃ-BASED DOCTOR AND DISCOVERER OF THE CAUSAL RELATIONSHIP BETWEEN PERIODONTAL INFECTION AND SYSTEMIC DISEASES
Teofil Wawrzyniec Kaczorowski (1830-1889) was a distinguished 19th-century physician from Poznań, best known in medical history as the discoverer of the causal relationship between periodontal infection and systemic diseases. His research, published in 1884, preceded by several years the work of Willoughby D. Miller (1853-1907), who was mistakenly credited with this discovery. Kaczorowski, a highly educated and dedicated medical scientist, authored several epidemiological reports and was also involved in surgical treatments and therapies for various diseases. He was a physician who embraced innovative solutions and the latest medical research findings. Privately, he was the father-in-law of the poet Adam Asnyk. This article presents a detailed biography of Kaczorowski, clarifies inconsistencies found in the existing literature, and provides an analysis of his scientific contributions.
References
[1] Magowska A., Doktor Teofil Kaczorowski (1830-1889) i jego naukowy debiut. Acta Medicorum Polonorum, 2020, 10(1), 99–105. DOI: https://doi.org/10.20883/amp.2020/5
[2] Kucharz E.J., The Forgotten Discovery of the Oral Infection Role in the Development of Systemic Disorders. European Journal of Internal Medicine, 2011, 22(3), e16. DOI: https://doi.org/10.1016/j.ejim.2011.02.003
[3] Kaczorowski T.W., De urinae incontinentia dissertatio inauguralis medico-chirurgica, Dissertatio in Alma Literarum Universitate Fridericia Guilelma, Fratres Schlesinger, Berolinum (Niemcy) 1853.
[4] Wicherkiewicz B., Wspomnienie poświęcone ś.p. dr. Teofilowi Kaczorowskiemu. Nowiny Lekarskie, 1889, 1(5), 221–223.
[5] Kośmiński S., Słownik lekarzów polskich obejmujący oprócz krótkich życiorysów lekarzy Polaków oraz cudzoziemców w Polsce osiadłych, dokładną bibliografią lekarską polską od czasów najdawniejszych aż do chwili obecnej. Z. 1-2, nakład autora, Warszawa (Polska) 1883.
[6] Hahn W., Na marginesie wydania korespondencji Adama Asnyka. Pamiętnik Literacki, 1938, 35(4), 259–261.
[7] Kielak J., Zofia Teofila Aleksandra Asnyk (z domu Kaczorowska), 8.05.2018, [online] https://kielakowie.com/getperson.php?personID=I75430&tree=tree381 – 7.12.2024.
[8] Mikulski T., Dwa semestry Asnyka, [w:] Spotkania Wrocławskie, red. Mikulski T., Wydawnictwo Literackie, Kraków (Polska) 1954, 307–313.
[9] Koehler K., Życiorysy zmarłych członków w powyżej oznaczonym czasie. Roczniki Towarzystwa Przyjaciół Nauk Poznańskiego, 1891, 18(1), 300–303.
[10] Ostrowska T., Z dziejów czasopiśmiennictwa medycznego w Polsce. Rocznik Historii Czasopiśmiennictwa Polskiego, 1968, 7(2), 300–301.
[11] Archiwum Państwowe, 53/474/0/3.2.4/2821, https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/jednostka/-/jednostka/1110902 – 7.12.2024.
[12] Kaczorowski T.W., Krótkie sprawozdanie z tyfusu powrotnego, który od końca czerwca r.z. aż do końca kwietnia b.r. w Poznaniu nagminnie panował. Przegląd Lekarski, 1869, 8(42-45), 336–337, 344–346, 353–355, 361–363.
[13] Rocznik Koła Towarzyskiego w Poznaniu na rok 1867, Koło Towarzyskie, Poznań (Polska) 1867.
[14] Rocznik Koła Towarzyskiego w Poznaniu na rok 1868, Koło Towarzyskie, Poznań (Polska) 1868.
[15] Rocznik Koła Towarzyskiego w Poznaniu na rok 1869, Koło Towarzyskie, Poznań (Polska) 1869.
[16] Rocznik Koła Towarzyskiego w Poznaniu na rok 1870, Koło Towarzyskie, Poznań (Polska) 1870.
[17] Rocznik Koła Towarzyskiego w Poznaniu na rok 1871, Koło Towarzyskie, Poznań (Polska) 1871.
[18] Rocznik Koła Towarzyskiego w Poznaniu na rok 1872, Koło Towarzyskie, Poznań (Polska) 1872.
[19] Rocznik Koła Towarzyskiego w Poznaniu na rok 1873, Koło Towarzyskie, Poznań (Polska) 1873.
[20] Rocznik Koła Towarzyskiego w Poznaniu na rok 1874, Koło Towarzyskie, Poznań (Polska) 1874.
[21] Rocznik Koła Towarzyskiego w Poznaniu na rok 1875, Koło Towarzyskie, Poznań (Polska) 1875.
[22] Cofta S., Jubileusz poznańskiej pulmonologii akademickiej. Pneumonologia i Alergologia Polska, 2007, 75, 405–408. DOI: https://doi.org/10.5603/ARM.27967
[23] Kędziora A., Orzechowski E., Listy Adama Asnyka do Chłapowskich. Pamiętnik Literacki, 2020, 3, 129–297. DOI: https://doi.org/10.18318/pl.2020.3.9
[24] Mikulski A.J., Z korespondencji i autografów Adama Asnyka: część druga: listy rodzinne. Pamiętnik Literacki, 1937, 34(1), 115–297.
[25] Wikipedia, Adam Asnyk, 4.12.2024, [online] https://pl.wikipedia.org/wiki/Adam_Asnyk – 7.12.2024.
[26] Ogrody Wspomnień, Teofil Wawrzyniec Kaczorowski, 28.02.2014, [online] https://www.ogrodywspomnien.pl/index/showd/61525 – 7.12.2024.
[27] Grzybowski A., Miejsca spoczynku lekarzy na Cmentarzu Zasłużonych na Wzgórzu św. Wojciecha. Wielkopolska Izba Lekarska – Biuletyn Lekarski, 2013, 12.
[28] Ogrody Wspomnień, Włodzimierz Asnyk, 28.02.2014, [online] https://www.ogrodywspomnien.pl/index/showd/ 61529 – 7.12.2024.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 Archives of the History and Philosophy of Medicine
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
