Uczeni i ich losy… – Mirosław Skarżyński jako badacz dziejów polskiej lingwistyki

  • Anna Czelakowska Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk, Kraków
Słowa kluczowe: dzieje nauki, historia polskiej lingwistyki, początek językoznawstwa naukowego w Polsce, Mirosław Skarżyński

Abstrakt

Scholars and Their Fates… – Mirosław Skarżyński as a Researcher of the History of Polish Linguistics

The paper presents Mirosław Skarżyński’s studies in the field of the history of Polish linguistics, and their consecutive phases: history of ideas (concepts, grammatical descriptions); history of people – researchers who once laid the foundations of scientific linguistics; and history of institutions. The emerging picture reveals that the research procedure adopted by Skarżyński was analogous to the method of historical sciences which demand that facts of the past should be described based on direct source information. In this perspective, the description of Polish linguistics must have been preceded by a considerable number of detailed studies, and publication of sources. Skarżyński put particular emphasis on the edition of memoirs and correspondence from the past. He saw in them not merely a complementary fond of information in research on the history of ideas and institutions, but primarily a road to understanding the personalities and fates of past scholars, as well as the conditions in which Polish scientific linguistics was born.

Pobrania

Dane pobrania nie są jeszcze dostepne

Bibliografia

Bajerowa I., 1987, Językoznawstwo polonistyczne, [w:] B. Suchodolski (red.), Historia nauki polskiej, t. IV: 1863–1918, cz. III: Rozwój nauk szczegółowych, Wrocław, s. 802–819.

Bajerowa I., 1999, Językoznawstwo polonistyczne, [w:] A. Śródka (red.), Historia nauki polskiej. Wiek XX (Nauki filologiczne), Warszawa, s. 203–228.

Baudouin de Courtenay J., 2007, Miejcie odwagę myślenia… Wybór pism publicystycznych z lat 1898–1927, opracował, wstępem i przypisami opatrzył M. Skarżyński, „Biblioteka Klasyki Polskiej Myśli Politycznej”, t. XVIII, Kraków.

Czelakowska A., 2010, Opisy fleksyjne w gramatykach polskich lat 1817−1939, „Biblioteka LingVariów”, t. 6, Kraków.

Czelakowska A., Skarżyński M., 2011, Materiały do dziejów polskiego językoznawstwa.

Listy Jana Niecisława Baudouina de Courtenay, Jana Łosia, Kazimierza Nitscha, Jana Michała Rozwadowskiego, Henryka Ułaszyna, „Biblioteka LingVariów”, t. 8, Kraków.

Grzegorczykowa R., 1964, Słowotwórstwo w językoznawstwie polskim XIX wieku (Z historii polskiej nauki o budowie wyrazów. II), „Prace Filologiczne” XVIII, cz. 3, s. 203–221.

Kawyn-Kurz Z., 1964, Kształtowanie się metod analizy słowotwórczej wyrazu w językoznawstwie polskim XX wieku (Z historii polskiej nauki o budowie wyrazów. III), „Prace Filologiczne” XVIII, cz. 3, s. 223–241.

Miodunka W., 2020, Rozważania nad koncepcją językoznawstwa polskiego, „LingVaria” nr 2 (30), s. 193–207, https://doi.org/10.12797/LV.15.2020.30.15.

Nitsch K., 1960, Ze wspomnień językoznawcy, Kraków.

Podracki J., 1982, Koncepcje składniowe w gramatykach języka polskiego (od O. Kopczyńskiego do Z. Klemensiewicza), Warszawa.

Puzynina J., 1964, Słowotwórstwo w gramatykach staropolskich (Z historii polskiej nauki o budowie wyrazów. I), „Prace Filologiczne” XVIII, cz. 3, s. 185–202.

Robinson M.A., 2014, Losy elity akademickiej. Rosyjska slawistyka od 1917 r. do początku lat 30., przeł. M. Skarżyński, Warszawa.

Skarżyński M., 1994, Części mowy i ich kategorie w gramatykach polskich XIX i XX wieku (1817–1938), „Rozprawy Habilitacyjne UJ” nr 281, Kraków.

Skarżyński M., 1999, Powstanie i rozwój polskiego słowotwórstwa opisowego, Kraków.

Skarżyński M., 2001a, W kręgu gramatyk polskich XIX i XX wieku, Kraków.

Skarżyński M., 2001b, W. Doroszewski wobec Kursu językoznawstwa ogólnego Ferdynanda de Saussure’a, [w:] Z. Cygal-Krupowa (red.), Studia językoznawcze. Dar przyjaciół i uczniów dla Zofii Kurzowej, Kraków, s. 321–331.

Skarżyński M., 2005, Stein Ignacy, pseud. Żegota (1875–1964), [w:] Polski słownik biograficzny, t. XLIII/2, z. 177, Warszawa – Kraków, s. 291–293.

Skarżyński M., 2006, O prof. Henryku Ułaszynie (w 50. rocznicę śmierci), „LingVaria” nr 2 (2), s. 65–73.

Skarżyński M., 2007, Nieznane listy Jana Baudouina de Courtenay do Kazimierza Nitscha z lat 1905–1928, cz. I: 1905–1910, „LingVaria” nr 1 (3), s. 167–190, cz. II: 1911–1928, „LingVaria” nr 2 (4), s. 149–174.

Skarżyński M., 2008a, Między Petersburgiem, Krakowem i Lipskiem. O listach Jana Baudouina de Courtenay do Henryka Ułaszyna, „Seminaria Naukowe Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego”, t. 7 (58), s. 9–16.

Skarżyński M., 2008b, Nieznane listy Jana Baudouina de Courtenay do Jana M. Rozwadowskiego, „LingVaria” nr 1 (5), s. 205–232.

Skarżyński M., 2008c, Suchecki Henryk Ignacy (1811–1872), [w:] Polski słownik biograficzny, t. XLV/2, z. 185, Warszawa – Kraków, s. 243–246.

Skarżyński M., 2010, Jan Baudouin de Courtenay and Henryk Ułaszyn in light of their correspondence, „Studia Linguistica Universitatis Iagiellonicae Cracoviensis” nr 127, s. 79–100.

Skarżyński M., 2011, O listach Kazimierza Nitscha do Henryka Ułaszyna, [w:] R. Majkowska, T. Filip (red.), Kazimierz Nitsch (1874–1958). Materiały z posiedzenia naukowego w dniu 20 czerwca 2008 r., „W Służbie Nauki” nr 18, Kraków, s. 71–90.

Skarżyński M., 2012a, Kazimierz Nitsch w Olsztynie w 1956 r. Odnaleziony „wykład z dialektologii”, „LingVaria” nr 2 (14), s. 195–205.

Skarżyński M., 2012b, Nowoczesne państwo i społeczeństwo w poglądach Jana Baudouina de Courtenay, [w:] D. Ulicka, W. Bolecki (red.), Strukturalizm w Europie Środkowej i Wschodniej. Wizje i rewizje, Warszawa, s. 54–65.

Skarżyński M., 2012c, Poznańskie lata Henryka Ułaszyna, „Poznańskie Studia Polonistyczne.

Seria Językoznawcza”, t. 19 (39), z. 1, „Prace Instytutu Filologii Polskiej Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza”, s. 199–220.

Skarżyński M., 2013, Przypomnienie Karola Appla. Przyczynki biograficzne, „Poradnik Językowy” nr 7, s. 5–20.

Skarżyński M., 2014, „W jaki sposób wzmocnić u nas językoznawstwo?”. Lingwistyka polska w wypowiedziach uczonych z lat 1918–1919, „LingVaria” nr 2 (18), s. 251–269, https://doi.org/10.12797/LV.09.2014.18.16.

Skarżyński M. (oprac.), 2016a, Materiały do dziejów polskiego językoznawstwa. II: Jan Baudouin de Courtenay. Teksty mniej znane, wybór, przekład i opracowanie…, „Biblioteka LingVariów”, t. 21, Kraków.

Skarżyński M., 2016b, Powstanie Polskiego Towarzystwa Językoznawczego, „LingVaria” nr 2 (22), s. 295–304, https://doi.org/10.12797.LV.11.2016.22.19.

Skarżyński M., 2018, Przyczynki do historii Towarzystwa Miłośników Języka Polskiego, „LingVaria” nr 1 (25), s. 205–217, https://doi.org/10.12797/LV.13.2017.25.15.

Skarżyński M., 2019a, Geneza i początki Studium Słowiańskiego UJ, „LingVaria” nr 1 (27), s. 11–33, https://doi.org/10.12797/LV.14.2019.27.01.

Skarżyński M., 2019b, Taszycki Witold Klemens Józef (1898–1979), [w:] Polski słownik biograficzny, t. LII/4, z. 215, Warszawa – Kraków, s. 583–587.

Skarżyński M., Smoczyńska M. (oprac.), 2007, Listy Jana Baudouina de Courtenay do Henryka Ułaszyna z lat 1898–1929, „Biblioteka LingVariów”, t. 1, Kraków.

Skarżyński M., Smułkowa E. (oprac.), 2018, Materiały do dziejów polskiego językoznawstwa. III: Korespondencja Kazimierza Nitscha i Antoniny Obrębskiej-Jabłońskiej 1925–1958, cz. 1–2, „Biblioteka LingVariów”, t. 26, Kraków.

Stachurski E. (oprac.), 2002, Jan N. Baudouin de Courtenay. Listy z lat 1870–1927, Kraków.

Topolski J., 1984, Metodologia historii, wyd. 3 popr. i uzup., Warszawa.

Ułaszyn H., 2009, Studia onomastyczne i socjolingwistyczne, wstęp i dobór tekstów M. Skarżyński, B. Walczak, „Klasycy Nauki Poznańskiej”, t. 41, Poznań.

Ułaszyn H., 2010, Z Kopiowatej na katedry uniwersyteckie. Wspomnienia, z rękopisu opracował, opatrzył przypisami i wydał M. Skarżyński, „Biblioteka LingVariów”, t. 7, Kraków.

Urbańczyk S., 1968, Językoznawstwo polskie pierwszej połowy XIX wieku, [w:] idem, Szkice z dziejów języka polskiego, Warszawa, s. 370–412.

Urbańczyk S., 1975, Językoznawstwo polskie w latach 1850 do 1918 r., [w:] M. Kvapil (red.), Prace z dějin slavistiky II, Praha, s. 27–41.

Urbańczyk S., 1993, Dwieście lat polskiego językoznawstwa (1751–1950), Kraków.

Opublikowane
2020-08-23
Jak cytować
Czelakowska, A. (2020) „Uczeni i ich losy… – Mirosław Skarżyński jako badacz dziejów polskiej lingwistyki”, LingVaria, (2(30), s. 177–191. doi: 10.12797/LV.15.2020.30.14.
Dział
Z przeszłości językoznawstwa