Eleganty, czyli Précieuses ridicules Moliera dla sceny Sturm und Drang Periode

Authors

  • Barbara Marczuk Uniwersytet Jagielloński

DOI:

https://doi.org/10.12797/MOaP.20.2014.25.07

Keywords:

Molière, Polish adaptations, romanticism, Zschokke

Abstract

Eleganty or Précieuses ridicules by Molière for the theatre of Sturm und Drang Periode


The paper discusses the anonymous Polish translation of Précieuses ridicules by Molière. The translation, sixth in the chronological order, dates from the beginning of the 19th century. The analysis of the text in question demonstrates the complete substitution of the French cultural indicators of the Louis XIV era by the German ones, reflecting the literary debates of the Sturm und Drang Periode. The article highlights also the adaptations for the new theatre stage that the original text underwent: the sketch of characters was further developed and the rapid plot twists were introduced. The analysis permits to discover the intermediary between the French original and the Polish translation: the adaptation produced by J.H.D. Zschokke (1771‑1848), entitled Die Eleganten. A hypothesis is put forward that the Polish version might have been developed in the milieu of Wojciech Bogusławski.

Downloads

Download data is not yet available.

PlumX Metrics of this article

References

Wydania
View in Google Scholar

Fraszka w iednym akcie w języku francuskim przez Moliera, (bez daty) w Kaliszu w drukarni JP. C.W. Mehwalda.
View in Google Scholar

Molier (1950), Pocieszne wykwintnisie, tłum. T. Boy‑Żeleński, Ossolineum, Wrocław, Biblioteka Narodowa, seria II, n. 43.
View in Google Scholar

Molière (1964), OEuvres complètes, Mongrédien, G. (red.), t. 1, Garnier–Flammarion, Paris, s. 226‑248, wersy nienumerowane.
View in Google Scholar

Zschokke, H. (1805‑1806), Molieres Lustspiele und Possen, t. 1, Für die deutsche Bühne, Zurich.
View in Google Scholar

Opracowania
View in Google Scholar

Dębowski, M. (1991), „Wstęp”, w: Murray, E., O aktorach i grze teatralnej, tłum. M. Dębowski, Universitas, Kraków.
View in Google Scholar

Kielski, B. (1907), O wpływie Moliera na rozwój komedyi polskiej, „Rozprawy Wydziału Filologicznego PAU”, t. 42, s. 129‑310.
View in Google Scholar

Linde, S.B. (1861), Słownik Języka Polskiego, t. 1, Lwów.
View in Google Scholar

Michalik, J. (red.) (2004), Dramat obcy w Polsce 1765‑1965, t. 1‑2, Księgarnia Akademicka, Kraków.
View in Google Scholar

„Pod rządami pruskimi 1793‑1808”, [on-line] http://www.info.kalisz.pl/kronika/r7.htm – 6.01.2014.
View in Google Scholar

Raszewski, Z. (1977), Krótka historia teatru polskiego, PIW, Warszawa.
View in Google Scholar

Raszewski, Z. (red.) (1973), Słownik biograficzny teatru polskiego: 1765‑1965, PWN, Warszawa.
View in Google Scholar

Simon, L. (1971), Bibliografia dramatu polskiego 1765‑1939, PIW, Warszawa.
View in Google Scholar

Szwankowski, E. (1954), Teatr Wojciecha Bogusławskiego w latach 1799‑1814, t. I, Ossolineum, Wrocław, Materiały do dziejów teatru w Polsce.
View in Google Scholar

Szyrocki, M. (1972), Dzieje literatury niemieckiej, t. 1, PWN, Warszawa.
View in Google Scholar

Ziętarska, J. (1969), Sztuka przekładu w poglądach literackich polskiego oświecenia, Ossolineum, Wrocław.
View in Google Scholar

„Zschokke, H.” (1866), hasło w: Nouvelle Biographie Générale, t. 46, Firmin Didot, Paris.
View in Google Scholar

Downloads

Published

2014-08-26

How to Cite

Marczuk, B. (2014). Eleganty, czyli Précieuses ridicules Moliera dla sceny Sturm und Drang Periode. Między Oryginałem a Przekładem, 20(3(25), 105–118. https://doi.org/10.12797/MOaP.20.2014.25.07