Tłumaczenie maszynowe literatury z języka szwedzkiego na polski
Analiza błędów na przykładzie książki Bei Uusmy Expeditionen. Min kärlekshistoria i jej przekładu autorstwa Justyny Czechowskiej
DOI:
https://doi.org/10.12797/MOaP.32.2026.73.05Keywords:
tłumaczenie maszynowe, przekład literacki, silnik tłumaczenia maszynowego, neuronowe tłumaczenie maszynowe, język szwedzkiAbstract
MACHINE TRANSLATION OF LITERATURE FROM SWEDISH INTO POLISH: AN ANALYSIS OF ERRORS BASED ON BEA UUSMA’S BOOK EXPEDITIONEN. MIN KÄRLEKSHISTORIA AND ITS TRANSLATION BY JUSTYNA CZECHOWSKA
The aim of this article is to analyze errors occurring in the machine translation of Bea Uusma’s novel Expeditionen: min kärlekshistoria produced by the DeepL Pro neural machine translation engine and to propose changes in training MT engines and post-editing machine-translated texts. The author employs the DQF-MQM typology to classify the errors.The analysis leads to the conclusion that the accumulation of translation and stylistic errors distorts the meaning of the text and hinders its reception. Finally, the article presents recommendations for improving MT quality as well as potential directions for research, including a comparison of translations of different literary genres or translations made by different machine translation engines.
Downloads
References
Besacier, L. (2014), „Traduction automatisée d’une oeuvre littéraire: une étude pilote”, 21ème Traitement Automatique Des Langues Naturelles. Modèle De Document Pour Taln 2014: 389-394, https://aclanthology.org/F14-2001.pdf.
Dohňanský, T., Pawłowski, A., red. (2023), Od Gutenberga k Zuckerbergovi. Úvod do digitálních humanitních věd, Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, Kraków.
Fitria, T. (2023), „Performance of Google Translate, Microsoft Translator, and DeepL Translator: Error Analysis of Translation Result”, Al-Lisan. 8/2: 115-138, https://doi.org/10.30603/al.v8i2.3442.
Genzel, D., Uszkoreit, J., Och, F.J. (2010), „«Poetic» Statistical Machine Translation: Rhyme and Meter”, Proceedings of the 2010 Conference on Empirical Methods in Natural Language Processing, 9-11 October 2010, MIT Stata Center, Massachusetts, USA, A meeting of SIGDAT, a Special Interest Group of the ACL.
King, K. (2019), „Can Google Translate Be Taught to Translate Literature? A Case for Humanists to Collaborate in the Future of Machine Translation”, Translation Review. 105/1: 76-92, https://doi.org/10.1080/07374836.2019.1673268.
Lommel, A. (2018), „Metrics for Translation Quality Assessment: A Case for Standardising Error Typologies”, [w:] Joss Moorkens, Sheila Castilho, Federico Gaspari, Stephen Doherty, red., Translation Quality Assessment. Machine Translation: Technologies and Applications, Springer International Publishing, Cham, https://doi.org/10.1007/978-3-319-91241-7_6.
Matusov, E. (2019), „The Challenges of Using Neural Machine Translation for Literature”, Proceedings of the Qualities of Literary Machine Translation. August: 10-19, https://aclanthology.org/W19-7302/.
Moisieieva, N., Dzykovych, O., Shtanko, A. (2023), „Machine Translation: Comparison of Works and Analysis of Errors Made by DeepL and Google Translate”, Advanced Linguistics. 11: 78-82, https://doi.org/10.20535/2617-5339.2023.11.277593.
Olas, J. (2019), „Perspektywy rozwoju tłumaczenia maszynowego (na przykładzie angielsko-rosyjskich relacji przekładowych)”, Studia Rossica Posnaniensia.44/2: 313-324, https://doi.org/10.14746/strp.2019.44.2.29.
Przygoda, J. (2021), Reflections on Using Machine Translation Systems for Translating Literature. Niepublikowana praca licencjacka, Uniwersytet Jagielloński, Kraków.
Rajewska, E., Sokołowska-Ostapko, A. (2024), Tłumacze literatury w Polsce – poczucie zadowolenia z wykonywanego zawodu. Raport, Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury, Poznań–Zielona Góra.
Varela Salinas, M.-J., Burbat, R. (2023), „Google Translate and DeepL: Breaking Taboos in Translator Training: Observational Study and Analysis”, Ibérica. 45: 243-266, https://doi.org/10.17398/2340-2784.45.243.
Źródła internetowe:
Adlibris, Expeditionen: Min kärlekshistoria (illustrerad utgåva), http://adlibris.com/sv/bok/expeditionen-min-karlekshistoria-illustreradutgava-9789113037554 (10.12.2025).
CEATL (2023), CEATL publishes its stance on generative AI, https://www.ceatl.eu/no-one-left-behind-no-language-left-behind-no-book-left-behind (10.12.2025).
DeepL Pro, https://www.deepl.com/en/pro (23.02.2026).
Duszczyk, K. (2025), Pierwsza książka w historii polskiego ruchu wydawniczego w całości tłumaczona przez AI, Nauka w Polsce, https://naukawpolsce.pl/aktualnosci/news%2C106376%2Cpierwsza-ksiazka-w-historii-polskiego-ruchu-wydawniczego-w-calosci (10.12.2025).
Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury, Justyna Czechowska, https://stl.org.pl/profil/justyna-czechowska/ (10.12.2025).
Korespondencja mailowa autora z działem wsparcia DeepL z 30 czerwca 2023 roku.
Lubimy Czytać, Ekspedycja. Historia mojej miłości, http://lubimyczytac.pl/ksiazka/4521775/ekspedycja-historia-mojej-milosci (10.12.2025).
Przewodnik po zasadach prywatności w usługach Google, Google, https://policies.google.com/technologies/product-privacy?hl=pl (23.12.2026).
Slator (2022), Intento, in Collaboration with e2f, Releases the State of Machine Translation 2022, https://slator.com/intento-in-collaboration-with-e2f-releasesthe-state-of-machine-translation-2022/ (10.12.2025).
Steenberg, N. (2023), Forbyr maskinoversettelser, Bok 365, https://bok365.no/artikkel/forbyr-maskinoversettelser/ (10.12.2025).
Downloads
Published
Issue
Section
License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
