“Shy Characters” and Flesh-and-bone People

A Case Study in the History of Translators

Authors

DOI:

https://doi.org/10.12797/MOaP.26.2020.47.02

Keywords:

translators, translation history, women translators, 18th- and 19th-century translators, scientific translators

Abstract

The cultural turn in translation studies has brought about a focus on the translator and the opportunity to make him or her less invisible, as well as to understand the circumstances in which he or she had to live and work, and clarify the translatorial choices they made. The present article is a case study in the history of translators in Poland, focusing specifically on 18th- and 19th-century women translators of scientific texts and the contexts in which they operated.

Downloads

Download data is not yet available.

References

Agorni, M. (1998), “The Voice of the ‘Translatress’: From Aphra Behn to Elizabeth Carter”, The Yearbook of English Studies, 28, pp. 181-195, https://doi.org/10.2307/3508764. DOI: https://doi.org/10.2307/3508764

Agorni, M. (2002), “Elizabeth Carter’s Translation of Algarotti’s Newtonismo per le dame. Female Learning and Feminist Cultural Appropriation”, in: M. Agorni, Translating Italy for the Eighteenth Century, Routledge, London–New York, pp. 56-89.

Aleksandrowska, E. (1992-1993), “Sanguszkowa Barbara Urszula (1718-1791)”, PSB, vol. 34, pp. 517-521.

Berman, A. (1989), “La traduction et ses discours”, Meta, 34(4), pp. 672-679, https://doi.org/10.7202/002062ar. DOI: https://doi.org/10.7202/002062ar

Bret, P. (2012), “Sciences et techniques”, in: Y. Chevrel, L. D’hulst, Ch. Lombez (eds.), Histoire des traductions en langue française. XIXe siècle, Verdier, Lagrasse, pp. 927-1008.

Brisset, A. (2002), “Clémence Royer, ou Darwin en colère”, in: J. Delisle (ed.), Portraits de traductrices, Les Presses de l’Université d’Ottawa, Ottawa, pp. 173-203, https://doi.org/10.2307/j.ctv16qgt.8. DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctv16qgt.8

Brzęk, G. (1978), “Nusbaum-Hilarowicz Józef (1859-1917)”, PSB, vol. 23, pp. 414-416.

Brzęk, G. (1984), Józef Nusbaum-Hilarowicz, Wydawnictwo Lubelskie, Lublin.

Brzęk, G. (1987), “Rozalia Nusbaum-Hilarowiczowa”, in: S. Feliksiak (ed.), Słownik biologów polskich, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa.

Carlyle, M. (2011), “Invisible Assistants and Translated Texts: D’Arconville and Practical Chemistry in Enlightenment France”, in: V. Molinari, D. Spalding Andreolle (eds.), Women and Science: 17th Century to Present: Pioneers, Activists and Protagonists, Cambridge Scholars, Newcastle upon Tyne, pp. 19-34.

Castro, O. (2009), “(Re-)examining Horizons in Feminist Translation Studies: Towards a Third Wave”, MonTi, pp. 1-17, [online:] https://rua.ua.es/dspace/bitstream/10045/13037/1/MonTI_01_08_trans.pdf – 27.09.2018.

Chajn, L. (1960-1961), “Hilarowicz Tadeusz (1887-1958)”, PSB, vol. 9, pp. 511-512.

Chesterman, A. (2009), “The Name and Nature of Translator Studies”, Hermes, 42, pp. 13-22, https://doi.org/10.7146/hjlcb.v22i42.96844. DOI: https://doi.org/10.7146/hjlcb.v22i42.96844

Chrobak, M. (2016), “O normę dla bibliografii przekładów”, Między Oryginałem a Przekładem, 33(3), pp. 113-126, https://doi.org/10.12797/MOaP.22.2016.33.09. DOI: https://doi.org/10.12797/MOaP.22.2016.33.09

Creese, M. R. S. (2005), Ladies in the Laboratory IV: Imperial Russia’s Women in Science, 1800-1900: A Survey of Their Contributions to Research, Rowman & Littlefield Publishers, Lanham–Boulder–New York–London, pp. 112-113.

D’hulst, L. (2010), “Translation History”, in: Y. Gambier, L. van Dooslaer (eds.), Handbook of Translation Studies, vol. 1, John Benjamins Publishing Company, Amsterdam–Philadelphia, pp. 397-405, https://doi.org/10.1075/hts.1.tra5. DOI: https://doi.org/10.1075/hts.1.tra5

D’hulst, L. (2015), “The Figure of the Translator Revisited. A Theoretical Overview and a Case Study”, Convergences Francophones, 2(2), pp. 1-11, https://doi.org/10.29173/cf294. DOI: https://doi.org/10.29173/cf294

Delisle, J. (2002), “Présentation”, in: J. Delisle (ed.), Portraits de traductrices, Presses Universitaires d’Ottawa, Ottawa, pp. 1-11, https://doi.org/10.2307/j.ctv16qgt.3. DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctv16qgt.3

Filar, Z. (1960-1961), “Hilarowicz Henryk (1890-1941)”, PSB, vol. 9, p. 511.

Flotow, L. von (1997), Translation and Gender. Translation in the ‘Era of Feminizm’, St Jerome, University of Ottawa Press, Manchester.

Flotow, L. von (1998), “Le féminisme en traduction”, Palimpsestes, 11, pp. 117-133, https://doi.org/10.4000/palimpsestes.1535. DOI: https://doi.org/10.4000/palimpsestes.1535

Flotow, L. von (2005), “Tracing the Context of Translation. The Example of Gender”, in: J. Santaemilia (ed.), Gender, Sex and Translation, St. Jerome, Manchester–Northampton, pp. 39-53.

Gardiner, J. K. (1980), “Aphra Behn: Sexuality and Self Respect”, Women’s Studies, 7, pp. 67-78, https://doi.org/10.1080/00497878.1980.9978503. DOI: https://doi.org/10.1080/00497878.1980.9978503

Głowacki, W. W. (1960), Jan Fryderyk Wolfgang 1775-1859, Zarząd Główny Polskiego Towarzystwa Farmaceutycznego, Warszawa.

Hunter, H. (1993), “Rereading Aphra Behn: An Introduction”, in: H. Hunter (ed.), Rereading Aphra Behn: History, Theory, and Criticism, University Press of Virginia, Charlottesville, pp. 1-14.

Janicka, M. (2017), Edukacja kobiet na ziemiach polskich na przełomie XVIII i XIX wieku. PhD dissertation, unpublished. Wydział Historyczny UW, Warszawa, [online:] https://depotuw.ceon.pl/bitstream/handle/item/2527/Ma%c5%82gorzata%20Janicka.pdf?sequence=1 – 27.09.2018.

Joly, J. F. (2012), “Preface”, in: J. Delisle, J. Woodsworth (eds.), Translators through History, John Benjamins Publishing Company, Amsterdam–Philadelphia, pp. XIX-XXII.

Knellwolf, C. (2001), “Women Translators, Gender and the Cultural Context of the Scientific Revolution”, in: R. Ellis, L. Oakley-Brown (eds.), Translation and Nation, Multilingual Matters Ltd, Clevedon–Buffalo–Toronto–Sydney, pp. 85-119, https://doi.org/10.21832/9781853597053-005. DOI: https://doi.org/10.21832/9781853597053-005

Kowalczyk, M. E. (2013), “Wstęp”, in: Katarzyna z Sosnowskich Platerowa, Moja podróż do Włoch: dziennik z lat 1785-1786, (translated by A. Pikor-Półtorak), Wydawnictwo LTW, Łomianki, pp. 7-56.

Kowecki, J. (1972), “Ludwika Lubomirska”, PSB, vol. XVII, [online:] http://ipsb.nina.gov.pl/index.php/a/ludwika-lubomirska# – 21.07.2015.

Krontiris, T. (1997), Oppositional Voices. Women Translators of Literature in the English Renaissance, Routledge, London–New York.

Kuszłejko, J. (1997), “Rozpowszechnianie książek polskich na Kresach w okresie międzypowstaniowym”, in: J. Kostecki (ed.), Instytucje – publiczność – sytuacje lektury. Studia z historii czytelnictwa, vol. 6, Biblioteka Narodowa, Warszawa, pp. 105-126.

Kuźnicki, L. (1987), “Nauki przyrodnicze. Wstęp. Biologia ewolucyjna”, in: B. Suchodolski (ed.), Historia nauki polskiej, vol. IV, part III, Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, Wrocław–Warszawa, pp. 304-339.

Maciejewska, I. (2013), Miłość i erotyzm w piśmiennictwie czasów saskich, Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, Olsztyn.

Martin, A. E. (2011), “The Voice of Nature: British Women Translating Botany in the Early 19th Century”, in: L. von Flotow (ed.) Translating Women, University of Ottawa Press, Ottawa, pp. 11-35.

Miller, J. A. (1990), “Women in Chemistry”, in: G. Kass-Simon, P. Farnes, D. Nash (eds.), Women of Science. Righting the Record, Indiana University Press, Bloomington–Indianapolis, pp. 300-334.

Nietyksza, M. (2000), “Ramy prawne zarobkowania kobiet w Królestwie Polskim w XIX i na początku XX w. na tle porównawczym”, in: A. Żarnowska, A. Szwarc (eds.), Kobieta i praca, DiG, Warszawa, pp. 15-28.

Ogilvie, M. B. (2011), “Marie Curie, Women, and the History of Chemistry”, in: M.-H. Chiu, P. J. Gilmer, D. F. Treagust (eds.), Celebrating the 100th Anniversary of Madame Marie Skłodowska Curie’s Nobel Prize in Chemistry, Sense Publisher, Treagust, Rotterdam–Boston–Taipei, pp. 105-118, https://doi.org/10.1007/978-94-6091-719-6_6. DOI: https://doi.org/10.1007/978-94-6091-719-6_6

Ortega y Gasset, J. (2000), “The Misery and Splendour of Translation”, in: L. Venuti (ed.), The Translation Studies Reader, Routledge, London–New York, pp. 49-63.

Papadima, M. (2011), “Głos tłumacza w peritekście jego przekładu: Przedmowa, posłowie, przypisy i inne zwierzenia”, Między Oryginałem a Przekładem, 17, pp. 13-31.

Pieretti, M. P. (2002), “Women Writers and Translation in Eighteenth-Century France”, The French Review, 75(3), pp. 474-488.

Pietrzak-Pawłowska, I. (1987), “Gospodarczo-społeczne uwarunkowania rozwoju nauki”, in: B. Suchodolski (ed.), Historia nauki polskiej, vol. IV, parts I and II, Zakład Narodowy Imienia Ossolińskich, Wrocław–Warszawa, pp. 7-64.

Pym, A. (1998), Method in Translation History, St Jerome Publishing, Manchester.

Pym, A. (2009), “Humanizing Translation History”, Hermes, 42, pp. 23-48, https://doi.org/10.7146/hjlcb.v22i42.96845. DOI: https://doi.org/10.7146/hjlcb.v22i42.96845

Rogers, R. (2006), “Learning to Be Good Girls and Women. Education, Training and Schools”, in: D. Simonton (ed.), The Routledge History of Women in Europe Since 1700, Routledge, London–New York, pp. 93-133.

Rosini, R. M. (2002), “Marianna Florenzi: La ‘belle marquise’ volage en quête de fidélité absolue”, in: J. Delisle (ed.), Portraits de traductrices, Les Presses de l’Université d’Ottawa, Ottawa, pp. 239-266, https://doi.org/10.2307/j.ctv16qgt.10. DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctv16qgt.10

Simon, S. (1996), Gender in Translation. Cultural Identity and the Politics of Transmission, Routledge, London–New York.

Sirois, A. (1997), Les femmes dans l’histoire de la traduction. De la Renaissance au XIXe siècle. Domaine français. Master dissertation, unpublished. Université d’Ottawa, Ottawa, [online:] https://ruor.uottawa.ca/bitstream/10393/4272/1/MQ26362.PDF – 4.02.2018.

Sroka, S. T. (2010-2011), “Szczawińska Wanda (1866-1955)”, PSB, vol. 47, pp. 186-187.

Suchmiel, J. (2004), “Emancypacja naukowa kobiet w uniwersytetach w Krakowie i we Lwowie do roku 1939”, Prace Naukowe Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie, XIII, pp. 115-123, [online:] http://bazhum.muzhp.pl/media/files/Prace_Naukowe_Akademii_im_Jana_Dlugosza_w_Czestochowie_Pedagogika/Prace_Naukowe_Akademii_im_Jana_Dlugosza_w_Czestochowie_Pedagogika-r2004-t13/Prace_Naukowe_Akademii_im_Jana_Dlugosza_w_Czestochowie_Pedagogika-r2004-t13-s115-123/Prace_Naukowe_Akademii_im_Jana_Dlugosza_w_Czestochowie_Pedagogika-r2004-t13-s115-123.pdf – 5.11.2017.

Urbanek, B. (1995), “Pismo społeczno-medyczne: Dzieje Dobroczynności Krajowey i Zagraniczney w latach 1820-1824”, Kwartalnik Historii Nauki i Techniki, 40(2), pp. 39-56.

Venuti, L. (2008), The Translator’s Invisibility. A History of Translation, 2nd Edition, Routledge, Exon.

Wallace, M. (2002), “Writing the Wrongs of Literature. The Figure of the Feminist and Post-colonial Translator”, The Journal of The Midwest Modern Language Association, 35(2), pp. 65-74, https://doi.org/10.2307/1315167. DOI: https://doi.org/10.2307/1315167

Whitfield, A. (2002), “Emilie du Châtelet, traductrice de Newton, ou la ‘traduction-confirmation’”, in: J. Delisle (ed.), Portraits de traductrices, Les Presses de l’Université d’Ottawa, Ottawa, pp. 87-115, https://doi.org/10.2307/j.ctv16qgt.6. DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctv16qgt.6

Whitfield, A. (2012), “Méthode et pratique du portrait: Sur les traces des traducteurs”, in: E. Skibińska (ed.) Figure(s) du traducteur, Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego, Wrocław, pp. 175-184.

Widacka, H. (1987), “Kunegunda Czacka uczennica Deischa”, Biuletyn Historii Sztuki, 49(3-4), pp. 299-308.

Więckowska, H. (1964-1965), “Kaczkowski Stanisław (1783 lub 1784-1855)”, PSB, vol. 11, p. 377.

Wilson, L. (2011), “Representation of Women in the History of Science in France: Going beyond Names without Faces and Faces without Accomplishments”, in: V. Molinari, D. Spalding Andreolle (eds.), Women and Science: 17th Century to Present: Pioneers, Activists and Protagonists, Cambridge Scholars, Newcastle upon Tyne, pp. 141-154.

Wiśniewska, H. (2013), “Pisanie dla księżnej Barbary Sanguszkowej, pani na Lubartowie, i jej polskie tłumaczenia ksiąg rozmaitych”, in: H. Wiśniewska, Milczenie i pisanie małopolskich pań w wiekach XVI-XVIII, Wyd. UMCS, Lublin.

Zaradona, J. M. (2006), “Amadis of Gaul (1803) and Chronicles of the Cid (1808) by Robert Southey. The Mediaeval History of Spain Translated”, in: G. L. Bastin, P. F. Bandia (eds.), Charting the Future of Translation History, University of Ottawa Press, Ottawa, pp. 309-332, https://doi.org/10.2307/j.ctt1ckpfkh.21. DOI: https://doi.org/10.2307/j.ctt1ckpfkh.21

Downloads

Published

2020-03-13

How to Cite

Dębska, K. (2020). “Shy Characters” and Flesh-and-bone People: A Case Study in the History of Translators. Między Oryginałem a Przekładem, 26(1 (47), 39–58. https://doi.org/10.12797/MOaP.26.2020.47.02